Kimdir?
III. Selim, divan edebiyatındaki mahlasıyla İlhamî, 24 Aralık 1761'de doğmuş, 28 Temmuz 1808'de ölmüş 28. Osmanlı padişahı ve 107. İslam halifesidir. Babası III. Mustafa'nın saltanatı döneminde dünyaya geldi. Babası 21 Ocak 1774'te ölünce Selim yalnızca 13 yaşındaydı; bu yüzden amcası I. Abdülhamid tahta çıktı.
Şehzadelik yılları
I. Abdülhamid, şehzade Selim'e kendisinden önceki padişahların tersine iyi davrandı. Selim kafes hayatı yaşamasına rağmen iyi bir eğitim aldı, müzik ve edebiyatla ilgilendi, Fransız İhtilali öncesindeki son kral XVI. Louis ile mektuplaştı. Tahta çıkmadan önce de Osmanlı Devleti'nde köklü bir yapısal değişikliğe gerek olduğu kanaatine varmıştı. I. Abdülhamid 7 Nisan 1789'da ölünce, Avrupa'yı sarsacak Fransız İhtilali'nin eşiğinde tahta çıktı.
Saltanatı
Tahta çıktığında Osmanlı İmparatorluğu hem Avusturya hem Rusya ile savaş hâlindeydi. Başarısızlıkla sonuçlanan bu savaşlar 1792'de Avusturya ile Ziştovi, Rusya ile Yaş antlaşmalarıyla sona erdi. Fokşan (1 Ağustos 1789) ve Boze (22 Eylül 1789) savaşlarında büyük kayıplar verilmiş, Akkerman Kalesi Rusların eline geçmiş ve Besarabya işgal edilmişti. Osmanlı Devleti müttefik bulmak için 11 Temmuz 1789'da İsveç, 31 Ocak 1790'da Prusya ile barış antlaşmaları imzaladı, ancak somut yardım alamadı. Savaşların ardından III. Selim, ordu için çoktandır istediği yenilikleri yapma fırsatı buldu ve 1793'te Nizam-ı Cedid ordusunu kurdu. 1798'de Napolyon Bonapart komutasındaki Fransız orduları Osmanlı'ya ait Mısır'a saldırdı; Osmanlı ordusu İngilizlerin yardımıyla Mısır'ı savundu. 1801'deki El-Ariş Antlaşması ile Fransa, Mısır'daki emellerinden vazgeçti.
Rusya ilişkilerinde, 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ile Kırım'ı Rusya'ya vermek zorunda kalan Osmanlı, III. Selim'in tahta çıktığı sırada Kırım gibi toprakları geri almak için 1787-1792 Osmanlı-Rus Savaşı'nı sürdürmekteydi. Savaş sırasında Osmanlı ordusunun disiplinden uzak olduğu belirtilir.
Tahttan indirilmesi ve ölümü
1807'de Nizam-ı Cedid ordusunun kaldırılmasını isteyen yeniçeriler Kabakçı Mustafa önderliğinde ayaklandı. III. Selim ordusunu dağıtmak ve 29 Mayıs 1807'de tahttan çekilmek zorunda kaldı. Yerine geçen amcaoğlu IV. Mustafa onu yeniden kafese gönderdi. 28 Temmuz 1808'de Rusçuk ayanı Alemdar Mustafa Paşa, III. Selim'i yeniden tahta çıkarmak için saraya yaklaşırken IV. Mustafa'nın emriyle boğduruldu. Kendisini öldürmeye gelen yeniçerilerle arasında büyük bir arbede yaşandığı bilinir. Cenazesi Laleli Camii avlusunda, babası III. Mustafa'nın türbesine defnedildi.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki III. Selim maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.