Ailesi ve gençliği
François Maurice Adrien Marie Mitterrand, 26 Ekim 1916'da Fransa'nın Charente bölgesindeki Jarnac'ta, Joseph Mitterrand ile Yvonne Lorrain'in oğlu olarak doğdu. Ailesi dindar Katolik ve muhafazakârdı; babası Paris Orléans demiryolunda istasyon şefi olarak çalışıyordu. Paris'te hukuk ve siyasal bilimler öğrenimi gördü. 24 Ekim 1944'te sosyalist bir geçmişe sahip Danielle Gouze ile evlendi. İkinci Dünya Savaşı başlayınca piyade olarak orduya katıldı; Haziran 1940'ta yaralanarak Almanlara esir düştü. Tutulduğu yerden kaçarak Direniş Hareketi'ne katıldı.
Dördüncü Cumhuriyet dönemi
1945'te Direniş Hareketi Demokratik ve Sosyalist Birliği'nin kurucuları arasında yer aldı ve 1953-1958 arasında başkanlığını yaptı. 1946'da Ulusal Meclis'e Nièvre'den milletvekili seçildi, daha sonra senatörlük yaptı (1959-1962). Ertesi yıl Paul Ramadier'nin koalisyon hükûmetinde bakanlık üstlendi. Dördüncü Cumhuriyet'in kısa ömürlü hükûmetlerinde on iki yıl boyunca on bir kez görev aldı; Denizaşırı İller Bakanlığı (1950-1951), İçişleri Bakanlığı (1954-1955) ve Adalet Bakanlığı (1956-1957) bunlar arasındadır.
Muhalefet yılları
Başlangıçta merkezci bir çizgi izlese de zamanla sola kaydı. 1958'den sonra Charles de Gaulle rejimine karşı muhalefete geçti ve muhalefetin önderi hâline geldi. 1965'te Demokratik ve Sosyalist Sol Federasyonu'nu kurdu. Aynı yıl sosyalistlerle komünistlerin ortak adayı olarak katıldığı cumhurbaşkanlığı seçiminde ilk turda oyların yüzde 32'sini, ikinci turda yüzde 44,8'ini aldı ve de Gaulle'e yenildi. 1971'de yeni Sosyalist Parti'nin kuruluş çalışmalarına katıldı ve partinin birinci sekreteri seçildi. Mayıs 1974 seçiminin ikinci turunda yüzde 49,19 oy aldı, ancak Valéry Giscard d'Estaing'e az farkla yenildi. Mart 1978 yasama seçimlerinde Sosyalist Parti, Komünist Parti'yi geride bırakarak Fransa'nın en büyük sol partisi oldu.
Cumhurbaşkanlığı
10 Mayıs 1981'de oyların yüzde 51,76'sını alarak Giscard d'Estaing'i yendi ve Beşinci Cumhuriyet'in Sosyalist Parti'den seçilen ilk cumhurbaşkanı oldu. Meclisi hemen feshedip Pierre Mauroy'u başbakanlığa atadı. Mali kurumlar ile önemli sanayi kuruluşlarının devletleştirilmesini öngören programı uyguladı, işçi ücretleri ile sosyal yardımları artırdı ve yerel yönetimlerin yetkilerini genişletti. Sosyalist ekonomi politikaları enflasyonun yükselmesine yol açtı ve işsizliği azaltmaya yetmedi; bu yüzden 1983'te hükûmet harcamaları kısmaya ve serbest piyasaya ağırlık veren liberal politikalara yöneldi. 9 Ekim 1981'de ölüm cezasını kaldırması en önemli uygulamalarından biri oldu. 1981-1995 arasında iki dönem görev yaptı ve 8 Ocak 1996'da Paris'te öldü.
Benzer kişiler
- Moşe Dayan (Siyasetçi)
- David Ben Gurion (Siyasetçi)
- Halil Menteşe (Siyasetçi)
- İsmet İnönü (Siyasetçi)
- Josip Broz Tito (Siyasetçi)
- Mihail Gorbaçov (Siyasetçi)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki François Mitterrand maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.