Türk basın hayatının ve edebiyat dünyasının en üretken isimlerinden biri olan Selami Münir Yurdatap, 1910 yılında Trablus'ta dünyaya gelmiş; gazetecilik, yazarlık ve çevirmenlik alanlarındaki çok yönlü çalışmalarıyla Cumhuriyet dönemi Türk popüler kültürünün şekillenmesinde öncü bir rol oynamıştır. Genç yaşta basın sektörüne girdi. Uzun yıllar boyunca durmaksızın kalem oynattı. Geniş kitlelerin okuma alışkanlığı kazanmasını sağlayan popüler romanları ve yenilikçi yayın projeleriyle edebiyat tarihine geçmiştir. 1987 senesindeki vefatına kadar arkasında yetmiş bir adet kitap ve sayısız çeviri bırakan Yurdatap, döneminin okurlarına yerli kahramanlar sunmanın yanı sıra dünya edebiyatının klasiklerini de ana dilimize kazandırarak çok katmanlı bir kültürel köprü inşa etmiştir.
Medya Dünyasında Bir Ömür ve İlk Adımlar
Eğitim hayatına farklı coğrafyalarda yön veren Yurdatap, 1920 senesinde Şam Sultanisi'ndeki eğitimini tamamlamış, ardından İtalyan Lisesi'ne girerek 1925 yılında buradan mezun olmuştur. Dil becerileri ve entelektüel birikimi sayesinde basın camiasına hızlı bir giriş yapan genç yazar, profesyonel gazetecilik kariyerine 1927 yılında dönemin saygın organlarından İkdam gazetesinde adım atmıştır. Durmaksızın yeni mecralarda çalıştı. Meslek hayatı boyunca adeta bir basın emekçisi gibi çalışan kalem, sırasıyla Vakit, Pembe Gazete, Haber, Şehir, Tasvir, Hürriyet, Son Havadis ve Yeni İstanbul gibi pek çok önemli gazetede yazar ve yönetici kadrolarında sorumluluklar üstlenmiştir. Medyadaki bu yoğun koşturmacasının yanı sıra Bıldırcın, Yıldız, Aydabir ve İnci gibi popüler dergilerde de imzası bulunan tecrübeli gazeteci, mizah dünyasının efsanevi yayını Akbaba dergisinde geçirdiği uzun ve verimli yılların ardından bu kulvardaki aktif mesaisini noktalayarak emekliliğe ayrılmıştır.
Çizgi Romanlardan Çevirilere Ulaşan Çeşitlilik
Yazın dünyasına ilk olarak çeviri çalışmalarıyla dahil olan Selami Münir Yurdatap, kısa sürede yazdığı mizahi öykülerle edebiyat çevrelerinin ilgisini çekmeyi başarmıştır. Geniş okur kitleleri tarafından tanınması ise ardı ardına kaleme aldığı popüler halk romanları sayesinde gerçekleşmiştir. Üsülubu çok sevildi. Yurdatap'ın kendine has yazım tarzı o kadar etkili olmuştur ki, aynı dönemde eser üreten Daniş Remzi Korok, Cemil Cahit Cem, İskender Fahrettin, Selami İzzet, Murat Akdoğan, Hikmet Münir Ebcioğlu, Oğuz Özdeş ve Esat Mahmut gibi tanınmış yazarlar da onun edebi üslubunu benimsemişlerdir. 1941 yılında Türk yayıncılık hayatında çığır açan bir adım atarak "Resimli Roman Serisi iki Roman Bir arada" başlığı altında on beş günde bir çıkan özel bir dizi yayımlamaya başlamıştır. Bu serinin her sayısında maceraları heyecanla takip edilen Zıp Zıp Hasan adındaki zeki bir çocuk başkahraman olarak öne çıkmıştır. Zıp Zıp Hasan karakteri, dünyayı gezmesi ve başından geçen ilginıç olaylarla o dönem dünyayı kasıp kavuran ünlü Fransız çizgi romanı Tenten'in derin izlerini taşımaktadır. Her sayıda yer alan ikinci eser ise yazarın bizzat ürettiği ve maceraları vahşi batıdan şehirlere uzanan Amerikalı kovboylar, define peşinde koşan avcılar ve dedektiflerin konu edildiği sürükleyici polisiye öykülerden oluşmuştur. Bu seride görsel ve metinsel unsurlar dönüşümlü olarak kullanılmış; bir sayıda Zıp Zıp Hasan resimli roman olarak sunulurken Amerikalı kahramanın öyküsü yan sayfada düz metin olarak verilmiş, sonraki sayıda ise tam tersi bir düzenle okuyucuya ulaştırılmıştır.
Geniş Bir Yelpazede Üretilen Eserler ve Sinema
Edebi üretkenliğinde sınır tanımayan Yurdatap, 1949 yılında büyük bir kültürel başarıya imza atarak doğu edebiyatının başyapıtlarından 1001 Gece Masalları'nı Arapçadan dört cilt halinde Türkçeye kazandıran ilk yazar unvanını elde etmiştir. Bununla da yetinmeyen üretken kalem, 1950 ve 1960'lı yıllarda Türkiye'de büyük bir popülariteye ulaşan sahte Mayk Hammer polisiye öykülerü yazarak yerli polisiye edebiyatına ilginç bir soluk getirmiştir. Eserlerindeki tür çeşitliliği son derece geniş bir yelpazeye yayılmaktadır:
- Zehirli Çiçek ve Garson Kız gibi geniş kitlelere hitap eden popüler halk romanları,
- Derdiyok ile Zülfisiyah ile Yanık Ömer ile Güzel Zeynep gibi geleneksel halk hikâyeleri,
- Klasik mizah kültürümüzün temel taşlarından olan Nasrettin Hoca uyarlamaları,
- Dönemin dünyaca ünlü figürleri Lorel-Hardi, Tarzan ve Mandrake gibi kahramanların sahte öykülerü,
- Alis Conson ismini verdiği Amerikalı bir kadın dedektifin gizemli serüvenleri,
- Dini ve tarihi hassasiyetleri barındıran Muhammet Hanefi'nin İntikamı ile Kerbela Faciası gibi dinsel savaş öykülerü,
- Mızraklı İlmihal ve 1001 Hadis tarzındaki dini başucu yapıtları,
- Halkın ilgisini çeken rüya tabirleri, Hançerli Hanım ve Billur Köşk gibi geleneksel masal kitapları,
- Halk ozanlarımızın yaşamlarını ele alan incelemeler ve klasik Batı müziğine duyduğu ilgiyi gösteren Bitmemiş Senfoni: Dâhi Sanatkâr Schubert'in Hayatı adlı eser.
Yazarın bu muazzam edebi mirası beyaz perdeye de taşınmıştır. Kendi özgün yapıtından uyarlanan ve yönetmen koltuğunda Muharrem Gürses'in oturduğu 1967 yapımı Bizansı Titreten Yiğit sinema filminin senaryosunu da yine Muharrem Gürses ile birlikte kaleme almıştır. Bu eser sinemada büyük ilgi gördü. Türk sinema tarihinin değerli yapımlarından biri olan bu filmde; Atilla Gürses, Ali Şen, Hulusi Kentmen, Cahide Sonku ve Aynur Aydan gibi yeşilçamın unutulmaz yıldızları rol almıştır. Toplamda 71 kitaplık devasa bir külliyatı ve çok sayıda kıymetli çeviriyi Türk edebiyatına armağan eden Selami Münir Yurdatap, ardında silinmez izler bırakarak 1987 yılında aramızdan ayrılmıştır.