Hulusi Kentmen, 20 Ocak 1911'de Bulgaristan'ın Tırnovo şehrinde doğan ve 20 Aralık 1993'te İstanbul'da ölen Türk asker, sinema oyuncusu ve tiyatro sanatçısıdır. Türk sinemasında dram ve komedi filmlerinin yan karakteri olarak "babacan" insan figürüyle özdeşleşti. 1932-1992 arasındaki elli yıllık sanat hayatında 500'e yakın sinema filmi ve dizide rol aldı.
İlk yılları ve askerlik
Babası Osmanlı Posta teşkilatında görevli Ali Bey'dir. Balkan Harpleri'nden sonra ailesiyle Türkiye'ye göç etti ve çocukluğunu İzmit Körfezi'nde geçirdi; Akçakoca İlkokulu'nun tiyatro salonunda ilk sanat denemelerini yaptı. Deniz Astsubay Okulu'nda eğitim aldı ve bir süre Deniz Kuvvetleri'nde denizaltıcı astsubay olarak görev yaptı. 1933'te tüberküloz teşhisi kondu; ordudan uzaklaştırılması gerekirken Atatürk'e bir mektup yazdı, Atatürk'ün doktoru tarafından muayene edilip sağlam olduğu raporlandı. Denizaltı görevinden sonra deniz dikimevine atandı.
Tiyatro
1937'de Kadıköy Halkevi'nde bir arkadaşının oynadığı oyunun provalarını izlerken oyuncu eksikliği nedeniyle sahneye çıkması istendi ve Reşit Baran'ın yönettiği Hisse-i Şaiya oyununda Tahir rolüyle oyunculuğa başladı. Üstlerinin hoşgörüsüyle askerliği sona erdirene kadar orduyla tiyatroyu birlikte yürüttü. Yeteneğini Burhanettin Tepsi keşfetti; profesyonel olarak ilk kez onunla Fransız Tiyatrosu'nda sahneye çıktı, 1942'de kurulan Ses Tiyatrosu'nda bir yıl çalıştı. 1961'de astsubaylık görevi sona erince kendisini tamamen tiyatro ve sinemaya verdi, Hulusi Kentmen Tiyatro Topluluğu'nu kurdu; maddi imkânsızlıklar nedeniyle bir süre sonra kapattı. 1965'te Şehir Tiyatroları'nda oynadığı Çatallı Köy oyununu oyuna konu olan köyde sahneledi. 1980'de İzmir Fuarı'nda Akasyalar Gazinosu'nda Hülya Koçyiğit'in kadrosunda keman çalıp parodiler yaptı.
Sinema
Sinema oyunculuğuna 1942 yapımı Sürtük filmiyle başladı; ikinci filmi 1945 yapımı Köroğlu oldu. Ferdi Tayfur'un Senede Bir Gün (1946) filmiyle yükselişe geçti. Çoğunlukla tatlı-sert ve babacan figürlerle baba, komiser, bahçıvan, hâkim gibi roller üstlendi ve birçoğunda kendi adıyla oynadı; halk arasında "Hulusi Kentmen gibi" deyişi yerleşti. Kentmen'i birçok filminde Kemal Ergüvenç, bazılarında Rıza Tüzün seslendirdi.
Özel yaşamı ve anılması
26 Kasım 1938'de Refika Kentmen ile evlendi; Volkan adlı bir oğlu oldu. Amatör olarak fotoğrafçılıkla ilgilendi ve keman çaldı. 20 Aralık 1993'te kalp ve böbrek yetmezliği nedeniyle 81 yaşında öldü; Karacaahmet Mezarlığı'na defnedildi. Ölümünün 21. yıl dönümünde balmumu heykeli yapıldı, 2020'de İzmit'te yaşadığı evin müzeye dönüştürülmesine karar verildi ve Google 1 Kasım 2022'de onun için özel bir doodle hazırladı. Torunu Melek Kentmen 2023'te Hulusi Kentmen Tiyatrosu'nu yeniden kurdu ve Hulusi Baba kitabını yazdı.
Benzer kişiler
- Adile Naşit (Oyuncu)
- James Stewart (Asker)
- Metin Akpınar (Oyuncu)
- Sedat Savtak (Oyuncu)
- Seyfettin Karadayı (Asker)
- Habil Küçük (Asker)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Hulusi Kentmen maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.