Kimdir
Ahmed Vâlâ Nûreddin, bilinen kısa adıyla Vâ-Nû, 1901'de Beyrut'ta doğdu (nüfusa doğum yeri olarak İstanbul yazdırılmıştır) ve 9 Mart 1967'de İstanbul'da öldü. Fıkra yazarlığı, romancılık, hikâye yazarlığı ve çevirmenlik yaptı; ilk Türk polisiye yazarları arasında yer alır. Gençlik yıllarında Nâzım Hikmet'in yakın dostuydu.
Gençliği ve Anadolu'ya geçişi
Babası son Beyrut valisi Nûreddin Bey'dir; babasını 1911'de kaybetti. O yıl girdiği Mekteb-i Sultânî'nin orta bölümünü tamamladı ve Nâzım Hikmet ile ilk kez bu okulun hazırlık sınıfında tanıştı. 1916'da Avusturya'ya gidip bir süre Viyana Ticaret Akademisi'nde bankacılık okudu. 1917'de İstanbul'a dönerek bir bankada ve Maliye Bakanlığı'nda çalıştı, 1918-1920 arasında şair yönüyle öne çıkıp birkaç arkadaşıyla yayıncılık yaptı.
1 Ocak 1921'de Millî Mücadele için silah ve cephane kaçıran gizli bir örgütün yardımıyla Faruk Nafiz, Yusuf Ziya ve Nâzım Hikmet ile Yeni Dünya vapuruna gizlice binerek İnebolu'ya vardı. Dört şairden yalnızca Nâzım Hikmet ile Vâlâ Nureddin'e Ankara'ya geçiş izni çıktı. Ankara'da ikilinin ilk görevi, İstanbul gençliğini Millî Mücadele'ye çağıran bir şiir yazmak oldu; üç günde yazdıkları uzun şiir Mart 1921'de on bin adet basılıp dağıtıldı. İkili İsmail Fazıl Paşa aracılığıyla Mustafa Kemal Paşa'ya takdim edildi.
Moskova ve gazetecilik
Fransızca öğretmeni olarak Nâzım Hikmet ile Bolu'ya atandı; din adamlarının ve tutucu çevrenin baskısıyla karşılaşınca daha iyi öğrenim için Moskova'ya gitmeye karar verdiler. 30 Eylül 1921'de Batum'a vardılar ve Doğu Emekçileri Komünist Üniversitesi'ne yazıldılar. Vâlâ Nureddin üniversite eğitimini 1925'te tamamladı.
Yurda dönünce banka memurluğu ve öğretmenlik yaptı, 1926'da gazeteciliğe başladı. İlk yazıları Vakit gazetesinde Hatice Süreyya takma adıyla çıktı. Hatice Süreyya, Ali Marmara, Kadri Feyyaz ve Veli Nuri imzalarını, en çok da Vâ-Nû takma adını kullandı. Telif ve çeviri olarak kırk kadar kitap yayımladı; Ankara Radyosu'nda otuz kadar eseri temsil edildi. 1927-1933 ve 1939-1966 arasında Akşam gazetesinde çalıştı; 1933-1936'da kurucuları arasında bulunduğu Haber gazetesinde yazdı. Köroğlu, Yeni Sabah, Cumhuriyet ve Havadis gazetelerinde de yazdı.
Sonraki yılları
1931'de Sirkeci'de Şevket Mocan tarafından kendisine silahlı saldırı girişiminde bulunuldu. 1932'de Meziyet Çürüksu ile evlendi; eşinin 1939'daki ölümünden sonra 1942'de Müzehher Hanım ile evlendi. 1945'te Bursa Cezaevi'ndeki arkadaşı Nâzım Hikmet ile yeniden temas kurdu ve 1951'deki Rusya'ya kaçışına kadar mektuplaşmayı sürdürdü. Nâzım Hikmet'le ilgili anılarını Bu Dünyadan Nâzım Geçti (1965) adıyla yayımladı; Vâ-Nû'lara Mektuplar 1986'da eşi tarafından yayımlandı. 1962'de Temel Hakları Yaşatma Derneği'nin kurucularından oldu. Edirnekapı Mezarlığı'na defnedildi.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Vâlâ Nureddin maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.