Köken ve Gençliği
I. Katerina, 15 Nisan 1684'te Letonyalı bir köylü ailesinin kızı olarak Kurşas'ta doğdu. Doğduğunda adı Marta Elena Skavronska idi. Üç yaşında öksüz kaldı ve Lüterci papaz Johann Ernst Glück tarafından büyütüldü. Ruslar, İsveç ile yaptıkları savaşlar sırasında onu esir aldı; kimsesiz köylü kızı, Çar Petro'nun danışmanlarından birinin konağında çamaşırcılık yaparak hizmetçilik etmeye başladı.
Çar Petro ile Evliliği
Efendisinin konağına sık sık gelen Çar'ın dikkatini çekmeyi başardı; 1703'te Çar'dan bir çocuk dünyaya getirdi ve 1705'te Ortodoks dinine geçerek Yekaterina Alekseyevna adını aldı. Prut Savaşı sırasında barışı sağlamak için Osmanlı sadrazamı Baltacı Mehmet Paşa ile bizzat müzakerelere katıldığı ileri sürülür. Şubat 1712'de Çar ile resmen evlendi ve 1724'te taç giydi. Taç giymesinden kısa süre sonra özel sekreteri Willem Mons, 26 Kasım'da rüşvet almak ve görevi kötüye kullanmaktan idam edildi. Bazı iddialara göre Mons, Katerina ile gizli bir ilişki yaşıyordu; ancak bu iddiaları doğrulayan somut bir kanıt yoktur. Bu olay Katerina'nın konumunu etkilemedi.
İmparatoriçeliği
Büyük Petro, bir yıl sonra vâris bırakmadan ölünce Katerina, soyluların muhalefetine rağmen saray muhafızlarının ve bazı askerlerin desteğiyle imparatoriçe ilan edildi. Devlet işlerini kocasının daha önce belirlediği altı kişilik danışmanlar heyetine bıraktı; yönetimde danışmanlarının etkisi altında kaldı. Dış politikada, İngiltere, Fransa ve Prusya'nın oluşturduğu Hannover Birliği'ne karşı Avusturya ve İspanya'nın tarafını tuttu. Döneminde ciddi bir olay ya da savaş yaşanmadı. Rus ordusu 130.000 erkek ve 100.000 Kazak'tan oluşuyordu ve Avrupa'nın en kalabalık ordusuydu; ancak ordu giderleri devlet bütçesinin yüzde 65'ini oluşturuyordu. Katerina asker sayısını ve askerî harcamaları azalttı, köylülerin vergi yükünü hafifletti.
Çocukları ve Ölümü
Büyük Petro ile evliliğinden çok sayıda çocuğu oldu; Anna ve Yelizaveta dışındakilerin tümü bebeklik ya da çocukluk çağında öldü, Yelizaveta ile Anna ise yaşadı. Yelizaveta sonradan Rusya imparatoriçesi oldu. Katerina, iki yıl süren saltanatının ardından 17 Mayıs 1727'de tüberkülozdan Petersburg'da öldü. Günümüzde Alaska sınırları içinde bulunan Katerina Adası'na 1935'te onun onuruna bu ad verilmiştir.
Benzer kişiler
- Büyük Katerina (İmparatoriçe)
- Josephine de Beauharnais (İmparatoriçe)
- Mümtaz Mahal (İmparatoriçe)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki I. Katerina maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.