Genel Bakış
Guy Fawkes, diğer adıyla Guido Fawkes, 13 Nisan 1570'te York şehrinde doğan ve 31 Ocak 1606'da idam edilen Katolik bir İngiliz askerdir. 5 Kasım 1605'teki Barut Komplosu'nda Parlamento binasını havaya uçurmakla görevlendirilmişti. İngiliz tarihinin en büyük "vatan hainlerinden" biri olarak kabul edilir.
Askerlik Yılları
Fawkes 1593'te Katolik oldu ve İspanyol ordusunun Hollanda'da bulunan birliğine katıldı. Kısa zamanda askerî zekâsıyla öne çıktı. 1604'te İngiltere'ye geri döndü. Burada Robert Catesby ve diğer komplocularla tanıştı.
Barut Komplosu
Komplo, Protestan Kral I. James'e, kraliyet ailesine ve soylulara karşı hazırlanmıştı. İngiltere'nin devlet yönetiminde ve monarşik rejiminde köklü bir değişiklik yapmak isteyen on iki komplocu, her yıl Ekim veya Kasım aylarında toplanan aristokrasi zirvesi sırasında Westminster Sarayı'ndaki Parlamento binasını havaya uçurmaya karar verdi. Ekibin lideri Robert Catesby gruba katılımı artırmaya çalışıyordu. Sonradan gruba katılan Francis Tresham'ın, akrabası Katolik Lord Monteagle'yi 5 Kasım'da Parlamento'ya gitmemesi için uyarması üzerine plan ortaya çıktı. Fawkes, 5 Kasım gece yarısı Parlamento'nun mahzenlerinde çok sayıda dolu barut fıçısıyla yakalandı. Çeşitli işkencelere maruz bırakıldı ve yandaşlarının adlarını vermek zorunda kaldı. Yargılandığı mahkemede vatana ihanetten hüküm giydi ve 31 Ocak 1606'da sarayın karşısında asılarak idam edildi.
Komplonun Ortaya Çıkışı ve Sonrası
Planın ortaya çıkması kısa sürede olayların seyrini değiştirdi. Lord Monteagle'nin 5 Kasım'da Parlamento'ya gitmemesi için uyarılması, komplonun deşifre olmasına yol açtı. Fawkes'ın gece yarısı barut fıçılarıyla birlikte yakalanması, komplonun başarısızlıkla sonuçlandığını gösterdi. Çeşitli işkencelere maruz kalan Fawkes, yandaşlarının adlarını vermek zorunda bırakıldı. Mahkemede vatan hainliğinden hüküm giymesi ve Parlamento'nun karşısında asılarak idam edilmesi, olayın İngiliz tarihindeki en bilinen ihanet vakalarından biri olarak anılmasına yol açtı.
Anılışı
İngilizler bu olayı ülkenin demokrasi zincirinde önemli bir halka olarak görür. Her yıl 5 Kasım gecesi Birleşik Krallık'ta ve krallığa bağlı diğer bölgelerde komplonun başarısızlığa uğratılması Guy Fawkes Gecesi adıyla şenliklerle kutlanır. Şenliklerde havai fişekler patlatılır, büyük fıçılar ateşe verilerek caddelerde yuvarlanır ve Guy Fawkes maskesi takılmış kuklalar yakılır. Günümüzde bu kutlama siyasi bir anlamdan çok eğlence amacıyla yapılmaktadır.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Guy Fawkes maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
.jpg?width=640)