Georges Bizet, asıl adıyla Alexandre-César-Léopold Bizet, 25 Ekim 1838’da Paris’te dünyaya geldi. Müzik öğretmeni bir babanın ve amatör piyanist bir annenin ilk çocuğu olan Bizet, müzikle olan bağını daha konuşamadan önce kurdu; oyuncaklarıyla oynarken eve özel ders almaya gelen öğrencilerin seslerini taklit eder, ritimlerine kendiliğinden eşlik ederdi. Opera tarihini kendi adlandırdığı çığlık ötesiyle yeniden şekillendiren Carmen operasıyla ölümsüz olan bu besteci, yalnızca 37 yıllık kısa bir ömrün ardından 3 Haziran 1875’te Paris’te hayatını kaybetti.
Bir Dehanın Erken Yılları
Bizet, 1844’te altı yaşında ilkokula başladığında güzel soprano sesiyle çevresinin dikkatini çekmeyi çoktan başarmıştı. İlk müzik derslerini babasından alan Bizet, yalnızca üç yıl sonra, dokuz yaşında Paris Konservatuarı’na kabul edildi. Burada Charles Gounod ve Fromental Halévy gibi önde gelen bestecilerin sınıflarında eğitim görme fırsatını buldu. Henüz on yedi yaşındayken, 1855’te, sınıf arkadaşı Charles Lecocq ile birlikte bir operet yarışmasına katıldı ve Mucize Yaratan Doktor adlı eserle birincilik ödülünü kazandı. 1857’de ise Clovis et Clotilde kantatıyla Büyük Roma Ödülü’nün birincisi seçildi; bu baarı ona beş yıllık bir burs kazandırdı ve Roma’daki Fransız Akademisi’nde iki yıl geçirme imkânı tanıdı.
Kariyer: Hayal Kırıklıklarından Tarihe Geçen Bir Yolculuk
İtalya’dan döndükten sonra Bizet’nin kalemi durmadı. 1863’te tamamladığı İnci Avcıları ve 1866’da yazdığı Pert’li Güzel Kız 1872’de Paris’te sahnelendi; ancak her ikisi de beklenen ilgiyi göremedi. Bu başarısızlıklara boyun eğmeyen besteci, Provence bölgesinde bir süre dinlendikten sonra üretmeye devam etti. Aynı dönemde (özellikle 1872–1876 yılları arasında) Fransız şair Alphonse Daudet’in Arl’lı Kız dramı için “L’Arlésienne Suitleri” adıyla tanınan sahne müziğini besteledi. En büyük atılımı ise Fransız yazar Prosper Mérimée’nin bir öyküsünden hareketle kaleme aldığı Carmen operasıyla geldi. 1874’te tamamladığı eser, 3 Mart 1875’te sahnelendi; fakat o dönem için oldukça cesur sayılan konusu nedeniyle sert eleştirilerle karşılandı ve bir skandal yaşandı. Ne var ki bu skandal, opera tarihinde yeni bir dönemin kapısını aralıyordu.
Carmen’in ilk temsili sırasında yaşanan sert tartışmalar Bizet’yi derinden etkiliedi. Yıllardır kronik boğaz enfeksiyonuyla mücadele eden besteci, premièrden yalnızca üç ay sonra, 3 Haziran 1875’te geçirdiği kalp kriziyle hayatını kaybetti. Oysa Carmen’in ünü ölümünden sonra hızla yayıldı; yapıt bugün dünyanın en çok sahnelenen operaları arasında yer almaktadır.
Başlıca Eserleri
- Carmen (1875)
- İnci Avcıları (1863)
- Pert’li Güzel Kız (1866)
- L’Arlésienne Suitleri (1872–1876)
- Do Majör Senfoni (1855)
- Mucize Doktor (1856–57)
- Don Procopio (1858–59)
- Ivan IV (1865)
- Cemile (1871)
- Vatan Uvartürü (1873)