Abbas Kiyarüstemi Kimdir?

Hayatı ve eğitimi

Abbas Kiyarüstemi, 22 Haziran 1940'ta Tahran'da doğdu ve 4 Temmuz 2016'da Paris'te öldü. Tahran Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi'nde resim ve grafik tasarım okudu. Sanatsal çalışmalarına resim yaparak başladı. İran Yeni Dalgası'nın önde gelen yönetmenlerinden biri sayılır.

Sinema kariyeri

İlk kısa filmi Nan u Kuçe 1970'te çekildi; bunu 1970'lerde Zang-e Tafrih, Tajrobe ve Mossafer gibi kısa filmler izledi. İlk uzun metrajlı filmi Gozareş 1977 tarihlidir. Uluslararası tanınırlığı Arkadaşımın Evi Nerede? (1987) ile geldi. Yakın Plan (1990) sonrasında 1990 İran depremi çevresinde geçen ve Köker Üçlemesi olarak anılan Ve Yaşam Sürüyor (1992), Zeytin Ağaçları Altında (1994) ve Rüzgâr Bizi Sürükleyecek filmlerinden söz edilir. Kirazın Tadı (1997) ona Cannes Film Festivali'nde Altın Palmiye'yi kazandırdı.

Sonraki yıllarda ABC Afrika (2001), araba içinde çekilen deneysel film 10 (2002), Panj (2003) ve 10 on Ten (2004) gibi işlere imza attı. Rüzgâr Bizi Sürükleyecek, 1999 Venedik Film Festivali'nde Büyük Jüri Ödülü aldı.

Sinema anlayışı

Kiyarüstemi'nin sineması basitlik ile karmaşıklığı bir araya getiren yaklaşımıyla tanınır. Kurgu ile belgesel öğelerini birleştirdi ve "Yalan söylemenin dışında bir yolla gerçeğe yaklaşamayız" görüşünü savundu. Filmlerinde çocuk kahramanlar, kırsal mekânlar, sabit kamera, araba içi diyaloglar, İran şiirinden alıntılar, yaşam ve ölüm temaları ile yavaş tempo öne çıkar.

Diğer sanat alanları

Sinemanın yanı sıra fotoğraf ve şiirle de uğraştı. 1978-2003 arasında Tahran'da çektiği kar manzaraları başta olmak üzere otuzdan fazla fotoğrafı bulunur. İki yüzü aşkın şiir yazdı; bunlardan oluşan Walking with the Wind, Harvard University Press tarafından yayımlandı.

Ödüller ve jüri görevleri

2000 yılına dek yaklaşık 70 ödül aldı. Bunlar arasında Roberto Rossellini Ödülü (1992), Pier Paolo Pasolini Ödülü (1995), UNESCO'nun Federico Fellini Altın Madalyası (1997), Akira Kurosawa Ödülü (2000) ve Henri-Langlois Ödülü (2006) bulunur. Cannes (1993, 2002 ve 2005'te başkan olarak), Venedik, Locarno, São Paulo ve San Sebastián festivallerinde jüri üyeliği yaptı.

Martin Scorsese, Akira Kurosawa ve Jean-Luc Godard gibi yönetmenler çalışmalarını övdü. İran hükümeti filmlerinin ülkede gösterimini yasakladı; 2002'de ABD, New York Film Festivali için vize talebini reddetti. Yardımcıları arasında Cafer Panahi, Bahman Ghobadi ve Hasan Yektapanah vardı.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Abbas Kiyarüstemi maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.