Tony Blair Kimdir?

Tony Blair, tam adıyla Anthony Charles Lynton Blair, 6 Mayıs 1953'te İskoçya'nın başkenti Edinburgh'da dünyaya geldi. Çocukluk yıllarının büyük bölümü Durham'da geçti; avukat ve öğretmen olan babası Leo Blair ile annesi Hazel Blair'in üç çocuğundan biri olarak büyüdü. Bir ağabeyi William, bir de kız kardeşi Sarah vardı. On dört yaşında yeniden Edinburgh'a dönen Blair, Fettes College'da lise eğitimini tamamladı; ardından Oxford Üniversitesi hukuk bölümünden lisans derecesini alarak babasının izinden yürüyüp avukat oldu.

Siyasete Girişi ve Parti Liderliği

Blair, İşçi Partisi'ne 1975'te katıldı. 1983 genel seçimlerinde parti ülke genelinde başarı sağlayamazken o bir sandalye kazanmayı başardı. Parlamentoya girmesinin hemen ardından kariyeri hız kazandı: 1984'te Hazine'de görev üstlendi, ticaret ve endüstri sözcüsü olarak çalıştı, 1988'de ise Bakanlar Kurulu'na girip enerji devlet sekreteri konumuna yükseldi. 1992 seçimlerinin ardından yeni parti lideri John Smith, Blair'ı sekreter olarak yanına aldı. Ne var ki 1994'te Smith'in beklenmedik ölümü üzerine parti üyeleri Blair'ı liderliğe seçti.

Liderlik koltuğuna oturur oturmaz önceliğini netleştirdi: İşçi Partisi'ni merkeze çekmeden seçim kazanmak mümkün değildi. Bu anlayışla parti yapısını yeniden biçimlendirdi; kendi siyasi felsefesini "üçüncü bir yol" ve modern sosyal demokrasi olarak tanımladı. Sonuç 1997'de geldi — 18 yıllık muhalefetten çıkan İşçi Partisi genel seçimden birinci olarak ayrıldı.

Başbakanlık Dönemi: İç Politika

Henüz 43 yaşında Başbakan olan Blair, bu unvanıyla 1812'den bu yana koltuğa oturan en genç ikinci isim oldu; ilki Lord Liverpool'du. İlk döneminde anayasal dönüşüme yöneldi: İskoçya ve Galler'de yetki devri meselesini referanduma taşıdı. Eğitim ve sağlık alanlarına 42 milyar Euro kaynak aktararak bu sektörlerde pazar odaklı reformların zeminini hazırladı. Asgari ücret uygulamasını hayata geçirmesi ve Kuzey İrlanda'da barış sürecine katkı sağlaması, o dönemin öne çıkan adımları arasında yer aldı. 2001 seçimlerinde yeniden Başbakan seçilen Blair, üçüncü dönemini ise Mayıs 2005'te tamamladı.

Irak Savaşı ve Uluslararası Eleştiriler

İkinci ve üçüncü dönemlerini büyük ölçüde dış politika gündemi şekillendirdi. 11 Eylül saldırılarının ardından Blair, Amerikan dış politikasına açık destek verdi; 2001 Afganistan ve 2003 Irak müdahalelerinde İngiltere'yi ABD'nin yanında konumlandırdı. Bu tutum yurt içinde ve uluslararası arenada sert tepkilere yol açtı. Eleştirmenler, başta George W. Bush'un Orta Doğu politikaları olmak üzere 2006 İsrail-Lübnan ve İsrail-Filistin çatışmalarındaki tutumunu sorguladı. Eylül 2006'da bir yıl içinde görevden ayrılacağını kamuoyuyla paylaşan Blair, öngördüğü sürede Başbakanlığı devretti.

Özel yaşamında Cherie Booth QC ile 1980'de evlenen Blair'ın dört çocuğu bulunuyor. Boş zamanlarında edebiyat klasikleri ile biyografiler okumayı, gitar çalmayı ve tenis oynamayı tercih ediyor. "Bambi" lakabıyla da tanınan Blair'ın kardeşi William James Lynton Blair QC, 1991'den bu yana IMF ve Dünya Bankası'na danışmanlık yapıyor.