Türk dış politikasının saygın isimlerinden biri olan diplomat Tomur Bayer, 16 Temmuz 1949 tarihinde İstanbul'da dünyaya geldi. Hayatını Türkiye Cumhuriyeti'ni uluslararası arenada en üst düzeyde temsil etmeye adayan Bayer, kırk yılı aşkın hariciye kariyerinde Seul'den Stockholm'e, Cenevre'den Viyana'ya kadar uzanan geniş bir coğrafyada kritik diplomatik görevler üstlenerek ülkesinin küresel menfaatlerini başarıyla savundu. Eğitimli bir ailenin evladı olarak adım attığı bu yolda, üstün temsil yeteneğiyle öne çıkan deneyimli diplomat, 17 Ekim 2022'de geride derin bir iz bırakarak aramızdan ayrıldı.
Seçkin Bir Aile Ortamı ve Sağlam Eğitim Temelleri
Tomur Bayer'in hayata gözlerini açtığı aile ortamı, onun entelektüel gelişiminde büyük rol oynadı. Öğretmenlik mesleğini icra eden Nezihe Bayer (1912-2006) ile banka memurluğunun yanı sıra parapsikoloji alanındaki çalışmalarıyla tanınan Ali Reşat Bayer'in (1910-1977) oğlu olarak yetişti. Gençlik yıllarında Türkiye'nin en köklü eğitim kurumlarından Robert Kolej'de lise öğrenimini tamamlayan Bayer, diplomasiye giden yoldaki ilk büyük adımını attı. Eğitim hayatı başarılarla doluydu. Ardından Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü'ne kaydolarak hariciyenin teorik temellerini burada sağlamlaştırdı.
Hariciyede İlk Adımlar ve Yükseliş Dönemi
Akademik birikimini pratikle buluşturmak amacıyla 1973 yılında T.C. Dışişleri Bakanlığı bünyesine katılan Tomur Bayer, Siyasi İşler Dairesi'nde aday meslek memuru olarak diplomasi kariyerine başlangıç yaptı. Belgrad, Kabil ve Pekin gibi stratejik başkentlerde üstlendiği ilk yurt dışı görevleri, onun saha tecrübesini pekiştirdi. Bu görevler ona güç kattı. 1990 ile 1995 yılları arasında Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi nezdindeki daimi temsilcilikte müsteşarlık görevini yürüten deneyimli diplomat, aynı dönemde NATO Daimi Temsilciliği bünyesinde müsteşarlık ile daimi temsil yardımcılığı makamlarında bulundu. Ankara'da ise Denizcilik Dairesi Başkanlığı görevini yürüterek bakanlığın merkez teşkilatında da ağırlığını hissettirdi. 1996 yılına gelindiğinde, NATO, Türkiye ve Batı Avrupa Birliği (BAB) ilişkilerinden sorumlu Elçi Genel Müdür Yardımcılığı makamına atanarak çok taraflı diplomasideki uzmanlığını gösterdi.
Küresel Temsil ve Büyükelçilik Yılları
Milenyum yılı olan 2000'de Güney Kore nezdinde büyükelçi unvanıyla görevlendirilen Tomur Bayer, Türkiye'yi Seul'de başarıyla temsil etti. Temsil gücü oldukça yüksekti. Bu misyonun ardından 2003 yılında İsveç nezdinde büyükelçi olarak Stockholm'e atandı. Ülkesine döndükten sonra güvenlik bürokrasisinde önemli sorumluluklar üstlenen Bayer, 2004 yılında Uluslararası Güvenlik İşler Genel Müdürlüğü bünyesinde önce büyükelçi genel müdür vekili, ardından da büyükelçi genel müdür olarak görev yaptı. Diplomatik kariyerinin zirve noktalarından birini ise 2009-2013 yılları arasında Birleşmiş Milletler Viyana Ofisi nezdinde Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçi Daimi Temsilcisi sıfatıyla yürüttüğü çalışmaları oluşturdu.
Tomur Bayer'in uzun soluklu hariciye serüveninde görev yaptığı başlıca uluslararası merkezler ve üstlendiği sorumluluklar şunlardır:
- Belgrad, Kabil ve Pekin'deki ilk yurt dışı görevleri,
- Cenevre ve NATO bünyesindeki müsteşarlık faaliyetleri,
- Seul ve Stockholm nezdindeki büyükelçilik makamları,
- Birleşmiş Milletler Viyana Ofisi nezdindeki büyükelçi daimi temsilciliği.
Bakanlık çatısı altında 1973'ten 2014 yılına kadar aralıksız hizmet sunan seçkin diplomat Tomur Bayer, 17 Ekim 2022'de vefat ederek Türk dışişleri camiasını yasa boğdu. Türk dışişleri camiası onu unutmayacaktır.