.jpg?width=640)
Gerçek adı Adam Spiegel olan Amerikalı yönetmen ve yapımcı Spike Jonze, 22 Ekim 1969 tarihinde Rockville, Maryland'de dünyaya gelmiştir. Sıra dışı görsel dili ve özgün anlatım tarzıyla sinema dünyasına adını yazdıran sanatçı, kariyerine dergicilikle başlamıştır. Gençlik yıllarında arkadaşlarıyla amatör dergiler yayımlayarak ilk adımlarını attığı medya dünyasından, zamanla dünyaca popüler müzik kliplerinin ve prestijli festivallerde ödül kazanan sinema filmlerinin aranan, saygın ismi haline gelmiştir. Özellikle sıra dışı yönetmenlik yaklaşımı, onu çağdaşlarından ayırmıştır.
Dergicilik Yılları ve Medya Kariyeri
Arthur Spiegel adında başarılı bir iş insanının ve tanınmış yazar Sandra Granzow'un oğlu olan Spike Jonze, köklü bir aile geçmişine sahiptir. Babası APM Management Consultants şirketinin kurucusu iken, annesi yoksulluk karşıtı eseriyle adından söz ettirmiş ünlü bir kalemdir. Ailenin diğer oğlu Sam Jonze ise ilerleyen dönemde DJ'lik ve yapımcılık mesleklerine yönelmiştir. Lise eğitimini Walt Whitman High School bünyesinde sürdüren Spike Jonze, bu dönemde yayıncılık sektörüne merak sarmıştır.
Lise yıllarında arkadaşları Mark "Lew" Lewman ve Andy Jenkins ile bir araya gelerek 'Homeboy' isimli gençlik dergisini çıkarmıştır. Bu girişim yönetmenin gelecekteki görsel vizyonunun ilk adımlarını oluşturmuştur. Medya dünyasındaki serüveninde özellikle şu dergiler öne çıkmaktadır:
- Homeboy: Lise döneminde arkadaşlarıyla hazırladığı gençlik dergisi.
- Dirt: Arkasındaki üç beyinden biri olduğu önemli yayın.
- Grand Royal Magazine: Beastie Boys grubunun plak şirketinin devamı niteliğinde olan alternatif kültür dergisi.
Görsel Dünyadan Klip Yönetmenliğine Gelişim
Fotoğrafçılığa karşı büyük bir ilgi besleyen Jonze, görsel algısını bu sayede üst düzeye taşımıştır. Üretken zihni sayesinde şarkı klipleri için benzersiz tasarımlar geliştirmeyi başarır. Editörlükten yönetmenliğe geçişi zor olmamıştır. Bu süreçte ünlü müzik grubu R.E.M.'in Parallel adlı parçasına ve efsanevi grup Beastie Boys'un Sabotage şarkısına göz alıcı klipler çekmiştir. Björk, Fat Boy Slim ve Weezer gibi çok sayıda popüler müzisyenle çalışan sanatçı, farklı görsel yöntemleriyle yeteneğini sektöre kanıtlamıştır.
Kısa film dünyasında da etkin bir şekilde yer alan yönetmen, yönetici kimliğini pekiştiren pek çok projeye imza atmıştır. Jonze'un kamera arkasında bulunduğu ve kendisini gösterdiğı çalşmalar şunlardır:
- Video Days
- Ciao L.A.
- Mouse
- Amarillo by Morning
- How They Get There
Sinema filmlerinin dışında ticari reklamlarda da başarılar elde etmiştir. Sektördeki çeşitli festivallerde ödül adaylıkları kazanan meşhur reklam yönetim çalşmaları şunlardır:
- Adidas markası için hazırlanan Hello Tomorrow
- Miller Beer markasına ait Penguin
- The Gap firması için çekilen Pardon Our Dust
Beyazperde Yolculuğu, Sinema Yapımları ve İlişkileri
Uzun metrajlı sinema alanındaki ilk çalşması olan 1999 yapımı Being John Malkovich (John Malkovich Olmak), yönetmene dünya çapında büyük bir şöhret kapısı aralamıştır. Başarılı senarist Charlie Kaufman ile iş birliği yaptığı bu film, ona En İyi Yönetmen kategorisinde Akademi Ödülü adaylığı kazandırmıştır. Aynı zamanda Jonze, yönetmenlik ve yapımcılık görevlerinin haricinde çeşitli yapımlarda da oyunculuk yeteneğini sergilemiştir. İzleyicilerin karşısına küçük rollerle çıktığı sinema çalşmaları şunlardır:
- Being John Malkovich
- The Game
- Torrance Rises
- Three Kings
Kaufman ile ortaklıklarına başka yapımlarda da devam eden sinemacı, 2002 senesinde başrollerinde Nicolas Cage ve Meryl Streep'in yer aldığı Adaptation filmini yönetmiştir. Yapımcılık kimliğiyle de sektörde faal olan Jonze, MTV bünyesindeki meşhur 'Jackass' serisinin ve ardından gelen sinema uyarlamasının yapım sorumluluğunu üstlenmiştir. Ayrıca 2001 yılında yönetmenliğini ünlü Michel Gondry'nin üstlendiği Human Nature filminin yapımcılığını yürüttüğü gibi, Charlie Kaufman'ın ilk yönetmenlik denemesi olan Synecdoche, New York projesinde de yapımcı sıfatıyla yer almıştır.
Yönetmen, Maurice Sendak'a ait meşhur bir çocuk kitabından beyazperdeye uyarladığı Where the Wild Things Are filmi üzerindeki çalşmalarını sürdürürken, yapımın başrollerini Forest Whitaker, Catherine Keener ve Paul Dano paylaşmaktadır. Özel yaşamında ise 26 Haziran 1999 tarihinde ünlü yönetmen Francis Ford Coppola'nın kızı Sofia Coppola ile hayatını birleştirmiştir. On yılı aşan tanışıklıklarını evlilikle taçlandıran çift, yaşadıkları uyuşmazlıklar sebebiyle 5 Aralık 2003 günü resmen yollarını ayırmıştır.