Ertem Eğilmez, 18 Şubat 1929'da Trabzon'da doğan ve 21 Eylül 1989'da İstanbul'da ölen Türk senarist, yapımcı ve yönetmendir. Geniş izleyici kitlesinin ilgisini çeken kalabalık kadrolu güldürüleriyle Türk sinemasında bir tarz oluşturdu. Meslek hayatında 44 film yönetti, 5 senaryo yazdı ve 97 filmin yapımcılığını üstlendi.
Erken dönem yaşamı
İlk ve orta öğrenimini Konya'da tamamladı. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nden mezun olduktan sonra dükkân açıp bakkallık yaptı. Askerlik sonrasında, 1954'te Refik Erduran ile birlikte Çağlayan Yayınevi'ni kurdu. Aynı yıl Erduran ve Haldun Sel ile birlikte, çok sayıda karikatüristin yetiştiği Tef adlı mizah dergisini çıkarmaya başladı. Yayıncılıkta çıkardığı cep kitaplarıyla yenilik yaptı, Kemal Tahir'e Mayk Hammer takma adıyla polisiye romanlar yazdırdı. Cep kitapları işi batınca Türkiye'nin ilk langırt makinelerini getirtti.
Sinemaya geçişi
1961'de Efe, 1964'te Arzu Film şirketini kurarak sinemacılığa başladı. 1961'de Yaman Gazeteci filmiyle yapımcılığa, 1964'te Fatoş'un Fendi Tayfur'u Yendi ile yönetmenliğe adım attı. Bir Millet Uyanıyor ile 1967 Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde en iyi tarihî film ödülünü kazandı. Her türü denemekle birlikte çoğunlukla kolay izlenen güldürüler yönetti. 1960'ların popüler aşk filmlerinin ardından 1970'lerde sevgi, dostluk ve güncel olayları güldürüyle birleştirdiği duygusal güldürülere yöneldi. Genellikle aynı oyuncu kadrosuyla çektiği bu filmler sonradan Arzu Film Güldürüleri diye anıldı ve zaman zaman toplumsal eleştiri de içerdi. 1973'te çektiği Canım Kardeşim insancıl tavrıyla dikkat çeker.
Hababam Sınıfı ve oyuncular
Münir Özkul, Adile Naşit, Kemal Sunal, İlyas Salman, Halit Akçatepe, Zeki Alasya, Metin Akpınar, Şener Şen ve Ayşen Gruda gibi güldürü oyuncularının sinemada başarı kazanmasında payı oldu. Rıfat Ilgaz'ın Hababam Sınıfı romanını 1975'te beyaz perdeye aktardı; filmin başarısı üzerine Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı, Uyanıyor, Tatilde ve Güle Güle adlı dört devam filmi çekti.
Son yılları ve ödülleri
1980-81 sezonunda Kanlı Nigar adlı müzikli oyunu sahneye koydu; 1984'te Namuslu filmiyle sinemaya döndü. Banker Bilo (1980) ve Namuslu'da Türkiye'nin temel sorunlarını kendi mizahi bakışıyla ele aldı. Ardından ticari açıdan başarısız olan Aşık Oldum (1986) ve gişede büyük başarı elde eden Arabesk (1988) filmlerini yönetti. 1970'te Kalbimin Efendisi ile Altın Portakal En İyi Yönetmen, 1972'de Sev Kardeşim ile En İyi İkinci Film, 1989'da Yaşam Boyu Onur Ödülü'nü aldı. Hakkında Cem Pekman'ın Filim Bir Adam Ertem Eğilmez (2010) kitabı yayımlandı.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Ertem Eğilmez maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.