Genel bakış
William Oliver Stone, 15 Eylül 1946'da New York'ta doğdu ve Ekim 2026 itibarıyla 80 yaşındadır. Amerikalı film yapımcısı ve yönetmendir. Vietnam Savaşı ve Amerikan siyasetinden müzikal biyografilere ve suç dramalarına uzanan konuları ele alan, tartışmalı ancak beğenilen bir yönetmen olarak bilinir. Üç Akademi Ödülü, bir BAFTA, bir Primetime Emmy ve beş Altın Küre Ödülü dahil çok sayıda ödül aldı.
Ailesi ve ilk yılları
Fransız bir kadın olan Jacqueline (doğumdaki soyadı Goddet) ile borsacı Louis Stone'un (doğum adı Louis Silverstein) oğlu olarak doğdu. Manhattan'da ve Connecticut'ın Stamford kentinde büyüdü. Ebeveynleri, babasının Fransa'da Müttefik kuvvetleriyle savaştığı II. Dünya Savaşı sırasında tanışmıştı. Babası Yahudi, annesi Katolikti ve ikisi de dinî inançlarını uygulamıyordu. Episkopal Kilisesi'nde büyüdü, bugün Budizm'e mensuptur. Pensilvanya'daki The Hill School'a gitti; okuldayken ebeveynleri 1962'de aniden boşandı ve tek çocuk olarak bu durumdan derin biçimde etkilendi. Baba-oğul ilişkileri sonradan filmlerinde önemli bir yer tuttu. Yaz tatillerini Fransa'da anne tarafı büyükanne ve büyükbabasıyla geçirdi, 17 yaşında Paris ticaret borsasında şeker ve kakao işinde çalıştı; bu deneyim Wall Street filmine ilham verdi. Fransızcayı akıcı konuşur.
Vietnam ve sinemaya geçiş
Yale Üniversitesi'ne kabul edildi, ancak Haziran 1965'te 18 yaşındayken ayrılıp Güney Vietnam'da lise öğrencilerine altı ay İngilizce öğretti. 1966'da kısa süre Ticaret Deniz Kuvvetleri gemisinde çalıştı, Yale'e döndü ve yine bıraktı. ABD Ordusu'na gönüllü olarak katıldı, Vietnam'da muharip piyade birliklerinde görev yaptı ve iki kez yaralandı. 1971'de New York Üniversitesi'nden sinema alanında lisans derecesiyle mezun oldu; öğretmenleri arasında Martin Scorsese de vardı. Last Year in Viet Nam adlı 12 dakikalık kısa bir film çekti. Yönetmen olarak ilk iki filmi Seizure ve The Hand arasındaki dönemde taksi şoförü, yapım asistanı, kurye ve satış elemanı olarak çalıştı.
Senaristlik ve yönetmenlik
1979'da gerçek hayattan uyarlanan hapishane hikâyesi Geceyarısı Ekspresi'nin senaryosuyla ilk Oscar'ını aldı; yazar Billy Hayes filmin hapishane koşullarını doğru bulduğunu söyledi. Stone daha sonra senaryoyu aşırı dramatize ettiği için Türkiye'den özür diledi. 1980'lerde kokain bağımlılığını yendi, Scarface dahil film senaryoları yazdı. 1986'da Meksika'da çekilen Salvador ve Filipinler'de çekilen Platoon'u yönetti. Platoon, En İyi Film ve En İyi Yönetmen Akademi Ödüllerini kazandı; 2019'da Kongre Kütüphanesi tarafından Ulusal Film Sicili'nde korunmak üzere seçildi. Sonraki on yılda dokuz film çekti. 1987'de Charlie Sheen ve Michael Douglas'ın başrolde olduğu Wall Street'i, ardından Talk Radio'yu yönetti. Diğer filmleri arasında Doğum Günü Dört Temmuz, The Doors, JFK, Katil Doğanlar, Nixon, Büyük İskender, Dünya Ticaret Merkezi, Vahşiler ve Snowden bulunur.
Benzer kişiler
- Charlie Sheen (Senarist · New York)
- Jeffrey Jacob Abrams (Yönetmen · New York)
- Martin Scorsese (Senarist · New York)
- Gaspar Noe (Yönetmen)
- Benicio Del Toro (Yönetmen)
- Blake Edwards (Yönetmen)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Oliver Stone maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.