Sabri Ülker, 16 Eylül 1920 tarihinde Kırım'da dünyaya gelen ve Türk sanayi tarihine yön vermiş öncü bir iş insanıdır. Ailesiyle birlikte Sovyet baskısından kaçarak 1929 yılında İstanbul'a yerleşen Ülker, ağabeyi ile birlikte Eminönü'ndeki küçük bir imalathanede attığı adımlarla küresel ölçekte faaliyet gösteren Yıldız Holding'in temellerini atmıştır. Yaşamı boyunca bisküviden çikolataya, süt ürünlerinden Ar-Ge yatırımlarına kadar pek çok alanda ilklere imza atan sanayici, 12 Haziran 2012 tarihinde İstanbul'da vefat etmiştir.
Kırım'dan İstanbul'a Uzanan Zorlu Göç
Kırım Tatarları'nın "Devletler" adıyla bilinen ailesine mensup olan Sabri Ülker'in çocukluk yılları Kırım'da geçti. Babası Hacı İslam Efendi, 1891 yılında medrese eğitimi almak üzere İstanbul'a gelmiş ve ardından öğretmen olarak Trakya'ya atanmıştır. Balkan Savaşları nedeniyle bir süre Kırım'a dönen aile, Sovyetler Birliği'nin kurulmasıyla artan baskılar neticesinde 1929'da yeniden Türkiye'ye göç etti. Henüz dokuz yaşındayken İstanbul'a adım atan küçük Sabri, eğitim hayatına Kadırga İlkokulu'nda başladı. İstanbul Erkek Lisesi'nde devam eden ortaöğrenim sürecinde parasız yatılı sınavını kazanarak Bilecik Lisesi'ne geçiş yaptı. Ortaokulu Bilecik'te, liseyi ise Kütahya'da tamamlayan Ülker, İkinci Dünya Savaşı'nın zorlu koşullarında Sultanahmet İktisadi ve Ticari İlimler Mekteb-i Âlisi'nden mezun oldu. Eğitim onun için hep öncelikliydi. Savaş yılları olduğça çetin geçti.
Nohutçu Han'dan Dev Bir Holdingin Doğuşuna
Mezuniyetinin ardından iş hayatına atılan Sabri Ülker, 1944 yılında Eminönü'ndeki Nohutçu Han'da küçük bir bisküvi atölyesi satın aldı. Ağabeyi Asım Ülker ve üç çalışan eşliğinde 100 metrekarelik bu mütevazı alanda imalata başladı. Soyadı değişikliği 1953 yılında yapıldı. Bu marka zamanla büyük bir büyüme ivmesi yakaladı. 1970'li yıllara gelindiğinde, dönemin ilk halka açık şirketlerinden biri olan Anadolu Gıda kuruldu. Ülker, 1972 yılında çikolatalı bisküvi çeşitlerinde kullanılmak üzere çikolata ve şekerleme üretimine de adım attı. Ar-Ge departmanının 1975 yılında kurulmasıyla yenilikçi adımlar hız kazandı. Seksenli ve doksanlı yıllarda üretimde dikey büyümeyi benimseyen başarılı iş insanı, farklı sektörlere giriş yaparak faaliyet alanını genişletti. Ağabeyi Asım Berksan, 1987 yılında hisselerini devrederek Kar Bisküvi adında farklı bir girişim kurdu ve ortaklıktan ayrıldı. 1989 yılında ise tüm şirketleri tek bir çatı altında birleştiren Yıldız Holding'i kurdu. Holdingin ilk yurt dışı ortaklık anlaşmasına da bizzat kendisi imza attı. 1996 yılında süt pazarına giriş gerçekleştiren marka, Türkiye'nin ilk laktozsuz sütünü tüketicilerle buluşturdu. Eminönü'ndeki küçük bir atölyeden başlayıp Türkiye'nin en büyük holdinglerinden birine dönüşen bu serüvende Sabri Ülker, 2000 yılında tüm aktif görevlerini oğlu Murat Ülker'e devrederek emekli olmuştur.
Sosyal Sorumluluk Girişimleri ve Aile Yaşamı
Sanayici kimliğinin ötesinde sosyal sorumluluğa da büyük önem veren Sabri Ülker, eğitim ve doğa konularındaki projeleri sürekli destekledi. Kendisi, çevre bilincinin yaygınlaşmasında kritik rol oynayan TEMA Vakfı'nın kurucu üyeleri arasında yer aldı. 2009 yılında ise toplum sağlığı ve beslenme alanında çalışmalar yürüten Sabri Ülker Gıda Araştırmaları Enstitüsü Vakfı'nı kurdu. Bu kurum, bağımsız bir bilim kurulu öncülüğünde milyonlarca insana ulaşmaktadır. Özel yaşamında Güzide Ülker ile evli olan ünlü iş insanının bu evlilikten Ali, Ahsen ve Murat adında üç çocuğu dünyaya geldi. Oğlu Ali'yi dokuz yaşındayken elim bir kaza sonucu kaybeden Ülker, eşi Güzide Hanım'ı ise 2010 yılında yitirdi. Ülker, geride devasa bir sanayi mirası bırakarak 2012 yılında aramızdan ayrıldı.
Kurucusu ya da öncüsü olduğu başlıca kurumlar şunlardır:
- Yıldız Holding
- Sabri Ülker Gıda Araştırmaları Enstitüsü Vakfı
- TEMA Vakfı (kurucuları arasında)
- Anadolu Gıda