Filistin'in en çalkantılı dönemlerinde sahneye çıkan ve Ortadoğu siyasetinin en çok konuşulan isimlerinden biri haline gelen Muhammed Dahlan, 29 Eylül 1961 tarihinde Gazze Şeridi'nin güneyindeki Hanyunus kentinde yoksul bir ailenin en küçük çocuğu olarak dünyaya geldi.
Filistin politikasının yönüne etki eden nüfuzlu bir politikacı olan Dahlan, gençlik yıllından itibaren direniş hareketlerinin içinde yer alarak, güvenlik bürokrasisinde hızla yükseldi.
Bugün Birleşik Arap Emirlikleri'ne danışmanlık yapan Dahlan, büyük servetiyle öne çıkmaktadır. Yüz binlerce dolarlık villalara ve beş yıldızlı otellere sahip olan politikacı, yıllar içinde güvenlik alanında kritik roller üstlenmiştir.
Zindanlardan Direnişe: İlk Gençlik ve Sürgün Yılları
Eğitim hayatına Gazze İslam Üniversitesi'nde adım atan Dahlan, daha sonra İngilizce öğrenimi amacıyla İngiltere'nin köklü eğitim kurumlarından Cambridge Üniversitesi'ne gitti.
Gençlik yıllında Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde El Fetih'in gençlik kollarının öncü isimleri arasına girmeyi başardı.
Siyasi faaliyetleri nedeniyle 1981-1986 yılları arasında İsrail tarafından tam 11 kez tutuklandı. Bu beş yıllık süreçte sık sık kaldığı hapishanede İbranice dilini öğrendi.
Özgürlüğüne kavuştuktan sonra ise Gazze İslam Üniversitesi'nin İşletme bölümünden mezun olarak yükseköğrenimini tamamladı.
Arap dünyasında daha çok Ebu Fadi lakabıyla anılan Dahlan, 1987 yılında patlak veren birinci Filistin İntifadası'nın en aktif organizatörleri arasında yer aldı.
Siyasi duruşu nedeniyle 1988'de Ürdün'e sürgün edilen Dahlan'ın zorunlu yolculuğu Amman'da başladı. Aynı yılın sonlarında Kahire'ye geçti. Bir sene sonra ise Bağdat'a giderek çalışmalarını burada sürdürdü.
Sürgün yıllında Ortadoğu ve Kuzey Afrika coğrafyasında uzun bir rota izleyen Dahlan, şu bölgelerde bulunmuştur:
- Ürdün bünyesinde Amman'a sürgün edildi.
- Mısır sınırlarında Kahire'ye geçiş yaptı.
- Irak topraklarında Bağdat'a giderek çalıştı.
- Libya ve Tunus'ta bulunarak FKÖ safına katıldı.
Askeri ve siyasi eğitimini Tunus'ta tamamlayarak tecrübe kazandı ve Filistin davasının karar mekanizmalarında kendine yer edindi.
Güvenlik Koridorları ve İktidar Mücadelesi
1993 yılında imzalanan tarihi Oslo Anlaşması çerçevesinde yürütülen sınır ve güvenlik müzakerelerinde Filistin heyetinde görev üstlendi.
1994 senesinde Filistin'e geri dönen Dahlan, Filistin Özerk Yönetimi'nin Gazze Şeridi'ndeki iç güvenlikten sorumlu istihbarat biriminin güvenlik şefi oldu.
Genç ve hırslı yapısıyla yönetim kademesinde hızla parladı. Ancak 2000 yılının Kasım ayında İsrail Başbakanı Ariel Şaron tarafından Gazze'deki yerleşimcilere saldırmakla suçlandı ve ölümle tehdit edildi.
Tarihler 5 Kasım 2001'i gösterdiğinde Filistin Özerk Yönetimi'nin izlediği politikalara tepki olarak görevinden istifa ettiyse de lideri Yaser Arafat bu kararı onaylamadı.
Arafat, yayımladığı özel bir kararname ile onu Ulusal Güvenlik Müsteşarı yapsa da Dahlan kısa süre sonra bu görevinden de istifa etti.
Yaşanan bu istifa süreci Arafat ile olan ilişkilerini gerginleştirdi. Arafat'ın muhalefetine rağmen Mahmut Abbas tarafından Güvenlikten Sorumlu Devlet Bakanı olarak kabineye dahil edildi.
Yaser Arafat'ın 11 Kasım 2004 tarihindeki vefatının ardından, yönetim koltuğuna geçebilecek beş güçlü adaydan biri olarak adı sıklıkla anıldı. Kariyeri boyunca İçişleri Bakanlığı ile ilgili devlet bakanlığı görevini yürüten Dahlan, 2007'de ulusal güvenlik danışmanı oldu.
Suçlamalar, Kayıplar ve Kahire'deki Sürgün Hayatı
Siyasi hayatı boyunca pek çok ciddi iddiayla karşı karşıya kalan Dahlan, dönemin FKÖ Merkez Yönetim Kurulu Genel Sekreteri Faruk Kaddumi tarafından eski lider Yaser Arafat'ı tasfiye etmeye yönelik gizli bir planın içinde yer almakla itham edildi.
Ayrıca gümrük vergilerinin paylaşımına dair İsrail ile yapılan anlaşma çerçevesinde vergi gelirlerinin yüzde 60'ı yönetime aktarılmaktaydı. Dahlan ise İsrail tarafından toplanan aylık 1 milyon şekellik gümrük gelirini şahsi hesabına aktarmakla suçlandı.
2007 yılında El Fetih adına Gazze Şeridi'nde Hamas ile büyük bir güç mücadelesine girişti. Çatışmaların ardından kaybeden taraf olan El Fetih, Gazze'den tamamen çekilmek zorunda kaldı.
Hamas liderleri yaşanan bu Çatışmaların baş sorumlusu olarak onu işaret etti.
Hamas'ın askeri zaferinin ardından Filistin topraklarını terk etmek zorunda kalan Ebu Fadi, sağlık sorunlarını öne sürerek Batı Şeria'dan ayrıldı. Bazı Avrupa ülkelerinde bir süre ikamet ettikten sonra Mısır'a yerleşen ve halen Kahire'de yaşayan Muhammed Dahlan, evli ve üç çocuk babasıdır.