Ailesi ve çocukluğu
Muhammed Ali Cinnah, 25 Aralık 1876'da, bugün Pakistan'ın Sind eyaletinde yer alan, o zamanlar Bombay Başkanlığı'na bağlı Karaçi'deki Wazir Konağı'nda doğdu. Doğumda verilen adı Mahomedali Cinnahbhai'ydi; Cinnahbhai Poonja ile Mithibai'nin oğluydu. Varlıklı bir tüccar ailesinden geliyordu ve ailenin ikinci çocuğuydu; üç erkek ve üç kız kardeşi vardı, bunlar arasında en çok bilineni kendisinden küçük Fatma Cinnah'tır. Gucerât kökenli Nizari İsmaili Şii Müslüman bir topluluk olan Hoca ailesine mensuptu; ilerleyen yıllarda On İki İmam Şii öğretisini benimsedi. Ölümünden sonra akrabaları ve diğer tanıklar, hayatının ilerleyen döneminde Sünni İslam'a geçtiğini iddia etti. Aile 1875'te Karaçi'ye taşınmıştı; şehir, Süveyş Kanalı'nın açılmasıyla Avrupa'ya Mumbai'den 200 deniz mili daha yakın hâle gelmiş ve ekonomik bir yükseliş içindeydi. Cinnah ne ana dili Guceratçayı ne de Urducayı akıcı konuşabiliyordu; daha çok İngilizce biliyordu.
Eğitimi ve siyasete girişi
Londra'daki Lincoln's Inn'de avukatlık eğitimi aldı. Hindistan'a döndükten sonra Bombay Yüksek Mahkemesi'ne kaydoldu ve ulusal siyasetle ilgilenmeye başladı. 20. yüzyılın ilk yirmi yılında Hindistan Ulusal Kongresi'nde öne çıktı. Siyasi kariyerinin ilk yıllarında Hindu-Müslüman birliğini savundu ve Kongre ile kendisinin de üye olduğu Tüm Hindistan Müslüman Birliği arasında 1916 Lucknow Paktı'nın şekillenmesine yardımcı oldu. Tüm Hindistan İç Yönetim Birliği'nin kilit isimlerinden biri oldu ve Hint alt kıtasındaki Müslümanların siyasi haklarını güvence altına almak için on dört maddelik bir anayasal reform planı önerdi. 1920'de, siyasi anarşi olarak gördüğü satyagraha hareketinin sürdürülmesini kabul edince Kongre'den istifa etti.
Pakistan fikri
1940'a gelindiğinde Cinnah, alt kıtadaki Müslümanların, Hindu çoğunluklu bağımsız bir devlette azınlık olarak dışlanma riskiyle karşılaşmamak için kendi bağımsız devletlerine ihtiyaç duyduğuna inanıyordu. Müslüman Birliği'nin lideri olarak o yıl Lahor Kararı'nı kabul ettirdi; karar, Hindistan'daki Müslümanlar için ayrı bir ulus talebini açıkça ortaya koyuyordu. İkinci Dünya Savaşı sırasında Kongre liderleri hapisteyken Birlik güç kazandı ve savaştan kısa süre sonraki eyalet seçimlerinde Müslümanlara ayrılan sandalyelerin çoğunu aldı. Kongre ile Müslüman Birliği, Britanya Hindistanı'nın tek devlet olarak bağımsızlığını sağlayacak bir güç paylaşımı formülüne ulaşamadı; sonunda taraflar Hinduların çoğunlukta olduğu bir Hindistan ile Müslümanların çoğunlukta olduğu bir Pakistan'ın bağımsızlığı üzerinde anlaştı.
Genel valilik ve ölümü
1913'ten Pakistan'ın kurulduğu 14 Ağustos 1947'ye kadar Tüm Hindistan Müslüman Birliği'nin liderliğini yaptı, ardından ölümüne kadar Pakistan'ın ilk genel valisi olarak görev yaptı. Yeni ulusun hükûmetini ve politikalarını oluşturmak için çalıştı; iki devletin bağımsızlığından sonra Hindistan'dan Pakistan'a göç eden milyonlarca Müslüman göçmene yardım etti ve mülteci kamplarının kurulmasını bizzat denetledi. Pakistan'ın Birleşik Krallık'tan bağımsızlığını kazanmasından bir yıldan biraz fazla bir süre sonra, 11 Eylül 1948'de 71 yaşında öldü. Pakistan'da "Büyük Lider" ve "Ulusun Babası" olarak saygı görür; birçok üniversite ve kamu binası adını taşır, doğum günü ulusal bayram olarak kutlanır.
Benzer kişiler
- Halil Menteşe (Hukukçu)
- Benazir Butto (Siyasetçi · Karaçi)
- Moşe Dayan (Devlet Adamı)
- Fikret Gündoğan (Hukukçu)
- Abraham Lincoln (Hukukçu)
- Ahmed Cevdet Paşa (Hukukçu)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Muhammed Ali Cinnah maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.