Genel Bilgiler
Isoroku Yamamoto, 4 Nisan 1884'te doğdu ve 18 Nisan 1943'te öldü. İkinci Dünya Savaşı'nın ilk dört yılı boyunca Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri'nin Birleşik Filosu'nun başkomutanlığını yaptı. Japon İmparatorluk Deniz Akademisi'nde, ABD Donanma Savaş Koleji'nde ve Harvard Üniversitesi'nde (1919-1921) okudu. Japonya'da büyük saygı görür; ABD'de de taktiksel cesareti ve adamlarının savaş suçu işlemesini engellemesi nedeniyle bir ölçüde saygı görür.
Ailesi ve Gençliği
Niigata ilinin Nagaoka kasabasında, Nagaoka bölgesinin orta düzey samuraylarından Sadayoshi Takano'nun altıncı oğlu olarak Isoroku Takano adıyla dünyaya geldi. Doğduğunda babası 56 yaşındaydı ve gurur duyarak ona "56" anlamına gelen Isoroku adını verdi. İlk ve orta öğrenimini Nagaoka'da tamamladı. 1916'da eski Nagaoka samuraylarının başka bir ailesi olan Yamamoto ailesine kabul edildi ve Yamamoto adını aldı; oğlu olmayan samuray ailelerinin aile adını ve gelirini sürdürmek için genç erkekleri evlat edinmesi yaygın bir uygulamaydı. 1918'de Reiko Mihashi ile evlendi.
İlk Yılları ve Yükselişi
1904'te Deniz Akademisi'nden mezun olduktan sonra Rus-Japon Savaşı'nda zırhlı kruvazör Nisshin'de görev yaptı. Tsushima Savaşı'nda gemi Rus savaş hattınca defalarca vurulunca sol elinde iki parmağını kaybederek yaralandı. 1919 Aralık'ında komutanlığa, 1923'te kaptanlığa terfi etti. Uzmanlığını topçuluktan deniz havacılığına kaydırdı; ilk komutası 1928'de Isuzu kruvazörü oldu, ardından uçak gemisi Akagi'yi komuta etti. 1930 ve 1935 Londra Deniz Konferansları'na koramiral olarak katıldı. Deniz havacılığının güçlü bir savunucusuydu.
Daha agresif Ordu kuruluşuna, özellikle Kwantung Ordusu subaylarına karşı bir donanma çizgisinin parçasıydı. Güçlü bir filo politikasını destekledi ve Çin'in işgaline karşı çıktı. Harvard'daki çalışmaları ve Washington'da iki kez deniz ataşesi olarak görev yapması nedeniyle ABD'ye karşı savaşa da karşıydı. Bu tutumu onu savaş yanlısı militaristlerin suikast tehditlerinin hedefi yaptı.
1940-1941 ve Pearl Harbor
15 Kasım 1940'ta amiralliğe terfi etti. Japon deniz havacılığındaki yeniliklerden sorumluydu; kara tabanlı Mitsubishi G3M ve G4M orta bombardıman uçaklarının gelişimini etkiledi. Uzun menzil talebi, hafif yapı ve yanıcılıkla birlikte G4M'ye "uçan sigara çakmağı" lakabını kazandırdı. Altı büyük uçak gemisini tek birimde toplayan Birinci Hava Filosu'nun kurulmasını onayladı. 7 Aralık 1941'de bu filo, iki dalga hâlinde fırlattığı 353 uçakla Pearl Harbor'a saldırdı. Dört Amerikan savaş gemisi battı, 2.403 Amerikalı öldü. Ancak üç Amerikan uçak gemisi o sırada denizdeydi. Yamamoto sonradan Nagumo'nun bu gemileri bulup yok etmeye girişmemesinden yakındı.
Ölümü
Yamamoto, Solomon Adaları'nda yaptığı bir gözlem turu sırasında Amerikan uçaklarının hava konvoyuna kurduğu pusuda öldü. Bu pusu, bir savaşta ilk kez bir komutanı doğrudan hedef alan operasyon oldu. Ölümü bir ay boyunca gizli tutuldu.
Benzer kişiler
- Amiral Nelson (Amiral)
- Andrea Doria (Amiral)
- Zheng He (Amiral)
- Claude Farrere (Deniz Subayı)
- Jacques Cousteau (Deniz Subayı)
- John McCain (Deniz Subayı)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Isoroku Yamamoto maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
