Claude Farrere Kimdir?

Kimdir?

Claude Farrère, gerçek adıyla Charles Frederick Bargone, 27 Nisan 1876'da Lyon'da doğdu ve 21 Haziran 1957'de Paris'te öldü. Fransız yazar, asker ve gazetecidir. Yirmi yıl Fransız donanmasında görev yaptı, Pasifik ve Hint okyanuslarında birçok seyahat gerçekleştirdi. Romanlarının konusu İstanbul, Saygon ve Nagasaki'de geçer. 1905'te yayımlanan Les Civilisés (Uygarlaşanlar) romanıyla Goncourt Akademisi Edebiyat Ödülü'nü kazandı. 1935'te Fransız Akademisi'ne kabul edildi.

Denizcilik ve yazarlık

Babası bir deniz albayıydı; Uzakdoğu'da görev yapan babasından öğrendikleri sayesinde doğu kültürüne ilgisi erken yaşta başladı. 1894'te Deniz Akademisi'ne girdi, mezuniyetinden sonra Fransız Deniz Kuvvetleri'nde görev yaparken yazarlıkla da ilgilendi. 1897'de donanma meseleleri üzerine gazetelerde ilk yazıları yayımlandı. Üslerinden izin almadan yazı yayımlaması mümkün olmadığı için önce "Pierre Toulven" takma adını kullandı, sonra Claude Farrère adında karar kıldı. 1899'da teğmenliğe terfi etti ve doğu ülkelerine seyahat etti; aynı yıl Japonya'ya yaptığı üç günlük seyahatte Nagazaki'de bulundu. 1903-1905 arasında, Pierre Loti'nin Fransız elçiliğine ait Vautour gemisinin kaptanı olarak İstanbul'da bulunduğu dönemde aynı gemide subay olarak görev yaptı.

1904'te yayımlanan ilk öykü kitabı Fumée d'opium ile tanındı. 1905'teki Rus-Japon Savaşı sırasında geçen bir aşk hikâyesini anlatan La Bataille (Savaş) romanı ilk kez 1908'de bir gazetede yayımlandı. Çok okunan bu eser iki tiyatro eserine, bir radyo oyununa ve iki filme uyarlandı; 1919'da piyasaya sürülen ve hâlâ üretilen bir parfüm ismini romandaki Japon kadın karakterinden aldı. Japonya dostu olarak da bilinir.

Türk dostluğu

Balkan Savaşları sırasında Loti'nin daveti üzerine Türkiye lehine siyasi yazılar yazdı. I. Dünya Savaşı öncesinde destek bulmak için Paris'e giden Cemal Paşa'nın girişimleriyle kurulan Türkiye-Fransa Dostluk Cemiyeti'nin Paris şubesinin yönetim kurulunda yer aldı. 1918'de kaptan oldu; 1919'da binbaşı rütbesindeyken kendini tamamen edebiyata vermek için ordudan istifa etti. Türk Kurtuluş Savaşı sürecinde kendi ülkesi Fransa'nın Türkiye'ye karşı tutumuna rağmen Türkiye'yi destekleyen yazılar yazdı ve "Türk dostu" olarak tanındı. 1921-1922'de Türk davası lehindeki faaliyetlerini yoğunlaştırdı; kuvvetli bir Türkiye'nin dünyanın stratejik, sosyal ve iktisadi dengesi için gerekli olduğunu savunan aydınlar arasındaydı. Le Temps gazetesi eleştirmeni Paul Souday onun hakkında Türksever olmaktan da ileride olduğunu yazdı. Pierre Loti'ye Nobel Ödülü'nün verilememesinin Türk davası lehindeki çalışmalarından kaynaklandığını belirten bir makale yazdı; bu yazı TBMM'de gündeme geldi ve 21 Ocak 1922 oturumunda Celal Nuri Bey ve arkadaşlarının önergesiyle kendisine teşekkür edilmesine karar verildi. Adı, dostluk göstergesi olarak İstanbul'da Sultanahmet semtindeki bir caddeye "Klodfarer" olarak verilmiştir.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Claude Farrere maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.