Kimdir?
George Berkeley, 12 Mart 1685'te doğdu ve 14 Ocak 1753'te Oxford'da, 67 yaşındayken öldü. Dünyada yalnızca ruhların ve bu ruhların idelerinin var olduğunu, buna karşılık maddenin var olmadığını öne süren düşünür, Hristiyan din adamı ve Anglikan episkopostur. Dublin'deki Trinity College'da eğitim görmüş İrlandalı bir Protestandı.
Hayatı ve eserleri
Bugün yakından bilinen bütün felsefi çalışmalarını henüz yirmili yaşlarındayken yayımladı. Bunlar 1709'da Yeni Bir Görme Kuramı Yönünde Deneme, 1710'da Beşeri Bilginin Prensipleri Hakkında Bir Eser ve 1713'te Hylas ile Philonous Arasında Üç Konuşma'dır. Yeni Dünya'da yükseköğretimi geliştirmek için büyük çaba harcadı ve bu amaçla üç yılını Bermuda'da, Amerikan kolonilerinde geçirdi. Sonrasında İrlanda'da Cloyne piskoposu oldu. Rhode Island'daki çiftliğini ve kütüphanesini 1701'de kurulan Yale Üniversitesi'ne bıraktı. Yale'in fakültelerinden birine onun adı verildi; Kaliforniya'daki Berkeley kenti de adını ondan alır.
Felsefesi
Berkeley, Locke'tan büyük ölçüde etkilendi. İkisi de insanın doğrudan algıladığı şeylerin yalnızca zihindeki ideler olduğu konusunda hemfikirdi. Ancak Locke nesnelerde birincil ve ikincil niteliklerin bulunduğunu söylerken Berkeley bunu reddetti; ikisinin ayrılamaz olduğunu ve ikincil niteliklerin yalnızca zihinde var olduğunu savundu. Ona göre ancak duyumsanabilir niteliklere sahip varlıkları kavrayabiliriz. Yani varlık, algıladığımız niteliklerden oluşur ve algılarımız da zihnimizde gerçekleşir. Bu nedenle materyalist tutumdan kaçınan Berkeley, varlıkların zihinde var olduğu immateryalizm görüşünü ortaya koydu. İmmateryalizm, onun idealizmine verilen addır.
"Varlık, algılanmaktır"
Berkeley maddi dünyanın varlığını reddetti ve görülen, duyulan ya da temel olarak algılanan her şeyin algılandığı için var olduğunu söyledi. "Varlık, algılanmaktır" ilkesine göre bir şeyin var olma koşulu algılanmış olmasıdır. Ona göre "masayı algılıyorum" önermesi ile "masa vardır" önermesi birbirinden farklı değildir; masanın varlığı renk, şekil ve dokunma gibi niteliklerle algılanır. Bu, gözlerimizi kapattığımızda ya da algılamayı bıraktığımızda her şeyin yok olacağı anlamına gelmez. Berkeley, insan hiç algılamasa bile sonsuz güçte bir Tanrı'nın bulunduğunu ve Tanrı'nın hiç ara vermeden sürekli algıladığını söyler. Varlıkların sürekliliği ve yok olma sorununa getirdiği çözüm budur. Böylece varlıkların varlığı, Tanrı'nın algısına dayandırılmış olur.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki George Berkeley maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.