Türk tıp tarihinin en vizyoner hekimlerinden eski Sağlık Bakanı Dr. Yıldırım Aktuna, 22 Mart 1930 tarihinde İstanbul'da dünyaya geldi. Askeri tabiplikten Sağlık Bakanlığı'na uzanan bu fırtınalı ömür, hem sağlık alanındaki devrimleri hem de siyasi hamleleriyle derin izler bıraktı. Aktuna, tıp dünyasındaki reformist yaklaşımı ve kararlı devlet adamlığı duruşuyla Türkiye'nin yakın geçmişine damgasını vurmayı başardı. Özellikle ruh sağlığı ve bağımlılıkla mücadele alanında attığı öncü adımlar, onun adını unutulmazlar arasına yazdırdı.
Askeri Disiplinden Uzman Hekimliğe
Tümgeneral Naci Aktuna'nın oğlu olarak doğan Yıldırım Aktuna, babasının görev yeri değişiklikleri sebebiyle yurdun farklı şehirlerinde eğitim gördü. 1948 yılında İzmir Karşıyaka Lisesi'ni bitirdi. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne askeri öğrenci olarak girdi ve 1954'te tabip teğmen rütbesiyle mezun oldu. Mesleğinin ilk yıllarında, 66. Tümen 26. Piyade Alayı Baştabipliği ve Sıhhıye Bölük Komutanlığı vazifelerini üstlendi. Ankara Ordu Dil Okulu'nda aldığı İngilizce eğitiminin ardından yönünü okyanus ötesine çevirdi. 1958 yılında ABD'nin San Antonio kentindeki Brook Army Hastanesi'nde bir yıl boyunca mesleki eğitim aldı. Yurda dünüşünün ardından Gülhane Askeri Tıp Akademisi bünyesinde nöroloji alanındaki uzmanlık eğitimine başladı. 1962 yılında uzmanlık eğitimini tamamlayarak nöroloji uzmanı ünvanını kazandı. Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde uzun yıllar boyunca başarıyla tabiplik yapan Aktuna, 1967 ile 1969 yılları arasında Afganistan'a giderek Kabil Askeri Hastanesi bünyesinde öğretim görevlisi olarak dersler verdi. Vatani görevini başarıyla sürdürürken, 1970 senesinde kendi iradesiyle Türk Silahlı Kuvvetleri'nden emekliliğini talep etti.
Bakırköy'de Çığır Açan Reformlar ve AMATEM
Askeri üniformasını çıkardıktan sonra Sağlık Bakanlığı'nın açtığı sınavda üstün başarı gösterdi. Şişli Etfal Hastanesi Nöroloji Kliniği'nde Şef Muavini ve Klinik Şefi olarak çalıştı. 1972 ile 1973 yılları arasında ise Avusturya'ya giderek Viyana Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Kliniği'nde akademik çalışmalar yürüttü. 28 Kasım 1979'da Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi Başhekimliği'ne ve Nöroloji Kliniği Şefliği'ne atandı. Bu köklü sağlık kurumunda gerçekleştirdiği köklü değişimler, onu tıp dünyasında bambaşka bir konuma taşıdı. 1983 yılında hastane bünyesinde ilk AMATEM'i (Alkol ve Uyuşturucu Madde Bağımlılığı Tedavi ve Araştırma Merkezi) kurdu. Burası uyuşturucu tehlikesini önleme mücadelesinin en önemli merkezi haline geldi. Gösterdiği bu üstün gayretler nedeniyle 1986 yılında Türkiye Halk Sağlığı Derneği Hizmet Ödülü'nü kazandı. Uyuşturucu tehlikesine karşı gösterdiği üstün gayretlerin hemen ardından, 14 Mayıs 1986 tarihinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde düzenlenen bağımlılığı önleme ve tedavi akademisi toplantılarına da aktif katılım sağladı. 1987'de ise hekimliğe sunduğu hizmetlerden dolayı şu ödülleri aldı:
- İstanbul Tabib Odası Hizmet Ödülü
- İstanbul Sağlık ve Sosyal Yardım Müdürlüğü Üstün Hizmet Ödülü
- İstanbul Valiliği Başarı ve Hizmet Takdirnamesi
Başarıları ulusal sınırları aşan ünlü hekim, Honolulu'da düzenlenen uluslararası nitelikteki uyuşturucuyla mücadele kurultayında Türkiye'yi başarıyla temsil etti. İsveç'in Malmö şehrinde gerçekleştirilen Dünya Sağlık Örgütü kongresine katılan ünlü hekim, Bakırköy bünyesinde kurduğu merkezde tedavi gören dört bin alkol ve uyuşturucu bağımlısı hastaya dair hazırladığı kapsamlı çalışmayı uluslararası kamuoyuna sundu.
Siyaset Sahnesinde Fırtınalı Yıllar ve Bakanlık
Tıbbi başarılarını siyasi alana taşımak isteyen Aktuna, 30 Aralık 1988'de SHP'ye katıldı. 26 Mart 1989 yerel seçimlerinde halkın büyük desteğini kazanarak Bakırköy Belediye Başkanı seçildi. Bu görevi iki buçuk yıl sürdürdü. 27 Ağustos 1991'de istifa ederek DYP'ye katılan Aktuna, genel seçimlerde İstanbul milletvekili seçildi. Ardından kurulan 49. Hükümette Sağlık Bakanı olarak göreve başladı. Bakanlığı döneminde Sağlık Reformu Programı'nı hazırlatarak Türk sağlık sisteminin geleceğini şekillendirdi. Ayrıca Birinci ve İkinci Ulusal Sağlık Kurultaylarını toplayarak sektörü tek bir çatı altında bir araya getirdi. Bakanlığı süresince Bakırköy'deki çalışmalarına devam ederek BİTAM (Bakırköy İnme, Araştırma ve Tedavi Merkezi) projesine güçlü destek sağladı. Siyasi kariyerinde hızla yükselen tecrübeli devlet adamı, kurulan ellinci hükümet kabinesinde hem Devlet Bakanı hem de Hükümet Sözcüsü sıfatıyla ülke yönetiminde kritik kararların alınmasında etkin rol oynadı. Ardından kurulan 53. ve 54. hükümetlerde de aynı bakanlık görevini sürdürdü. Siyasetteki bu hareketli süreç istifa kararlarıyla yeni bir boyut kazandı. 30 Mayıs 1996'da DYP'den, 26 Nisan 1997 tarihinde ise Sağlık Bakanlığı'nden istifa kararı aldı. Dönemin Sanayi Bakanı Yalım Erez ile birlikte sergilediği bu istifa duruşu, Necmettin Erbakan koalisyon hükümetinin sarsılmasına yol açarken Doğru Yol Partisi bünyesinde de önlenemez bir çözülme sürecini resmen başlattı. Bir süre bağımsız milletvekili olarak görev yaptıktan sonra, 2003 yılında LDP'ye katıldı. Burada Genel Başkan Yardımcılığı görevini de yürüttü.
Renkli Bir Özel Hayat ve Veda
Yıldırım Aktuna, hareketli meslek hayatının yanı sıra renkli özel yaşantısıyla da sık sık kamuoyunun ilgisini çekti. 1970 yılında Zeliha Berksoy ile evlendi. Bu evlilikten 1971 yılında Oğul adında bir oğlu doğdu. Çift, 1974 yılında yollarını ayırdı. Sadece gerçekleştirdiği sağlık devrimleriyle değil, aynı zamanda renkli özel hayatıyla da medyanın ilgisini çeken Aktuna, 1998 yılında ünlü sanatçı Ajda Pekkan ile yaşadığı aşkla uzun süre magazin gündemini meşgul etti. Hayatının son döneminde amansız bir hastalıkla mücadele etmek zorunda kaldı. Pankreas kanseri teşhisiyle bir süredir tedavi gören Aktuna, 29 Eylül 2007'de aramızdan ayrıldı. Bodrum'daki Alman Hastanesi'nde yetmiş yedi yaşında hayata gözlerini yuman Aktuna'nın kaybı, tüm Türkiye'yi yasa boğdu. Geride bıraktığı reformlar ve unutulmaz anılarla Türk milletinin gönlünde yaşamaya devam ediyor.