Michael Moore, 23 Nisan 1954'te Michigan'da dünyaya gelen İrlanda kökenli Amerikalı bir belgesel yönetmeni, gazeteci, prodüktör ve yazardır. Küreselleşme, ABD'nin savaş politikaları, büyük şirket iktidarı ve George W. Bush dönemi gibi tartışmalı konuları doğrudan hedef alan filmler, diziler ve kitaplarla uluslararası kamuoyunda derin yankı uyandırdı. Cesur ve kışkırtıcı üslubu, onu yalnızca bir belgesel siması değil, dünya çapında tartışılan bir politik ses haline getirdi.
Çocukluk ve İlk Yıllar
Moore'un çocukluk yılları Davison kentinde geçti. Annesi, babası ve büyükbabası, o dönemde Davison'da büyük bir varlık gösteren General Motors'ta otomotiv sanayii işçisi olarak çalışıyordu. Bu işçi sınıfı arka planı, ilerleyen yıllarda çektiği filmlerin neredeyse tamamına sinecek olan sınıfsal bakış açısının temelini oluşturdu. Sıkı bir Katolik eğitimiyle büyüyen Moore, 14 yaşında dini eğitim veren Diocesan okuluna kaydoldu; ardından Davison High School'a geçerek drama ve müzakere derslerinde öne çıktı. Amerikan İzcileri'nin en yüksek dereceli nişanını almaya hak kazandı ve sonraki yıllarda bu ödülden hâlâ gurur duyduğunu dile getirdi.
Kolej eğitiminin ardından Michigan-Flint Üniversitesi'nde gazetecilik okuyan Moore, fakülte gazetesi The Michigan Times'ta editörlük yaparak kariyerinin fitilini yaktı. Aynı dönemde General Motors fabrikasında da çalışıyor, geçimini bu şekilde sağlıyordu.
Gazetecilik ve İlk Adımlar
22 yaşında haftalık bir dergi kurdu; başlangıçta The Flint Voice adını taşıyan bu yayın, ilerleyen dönemde The Michigan Voice adını aldı. 1986'da liberal yayın organı Mother Jones'dan editörlük teklifi gelince California'ya taşındı ve dergisini kapattı. Ancak Mother Jones'taki editörlüğü kısa sürdü: Sandinista haklarını ele alan bir yazı yüzünden yönetimle yaşadığı anlaşmazlık mahkemeye taşındı; Moore davayı kazanarak 58.000 dolar tazminat aldı.
Bu parayı, yapımcılığını, yönetmenliğini ve senaristliğini üstlendiği ilk filmi Roger and Me'ye (1989) yatırdı. General Motors'un Flint fabrikasını kapatması ve buna bağlı işçi krizini anlatan bu belgesel, tüm zamanların en çok izlenen yapıtları arasına girdi ve dünya çapındaki festivallerde en iyi film dahil toplam 11 ödül kazandı.
Uluslararası Tanınırlık: Bowling for Columbine ve Fahrenheit 9/11
Moore, 1994–1995 yıllarında NBC ve Fox için haber dergisi formatındaki TV Nation dizisini yönetti; 1999–2000 arasında ise politikacıları ve büyük şirketleri hedef alan The Awful Truth dizisiyle ekrana döndü. Bu dönemde aynı zamanda Downsize This! (1996) ve Stupid White Men (2001) kitaplarını yayımladı.
2002'de vizyona giren Bowling for Columbine, ABD'deki silah kültürünü ve şiddet sarmalını mercek altına alarak Moore'a En İyi Belgesel Oscar'ını kazandırdı. Ödül töreninde yaptığı konuşma, sahneye diğer belgesel adaylarını da çağırarak Bush yönetimini sert bir dille eleştirmesiyle uzun süre hafızalarda kaldı.
2004'te çektiği Fahrenheit 9/11, ABD hükümetinin 11 Eylül öncesi ve sonrası politikalarını ve Suudi Arabistan ile olan ilişkilerini sorgulayan yüksek voltajlı bir yapıttı. Film, Cannes Film Festivali'nde Altın Palmiye kazandı ve uluslararası festivallerde toplam 25 ödül aldı; 12 ödüle daha aday gösterildi. Aynı yıl Moore, Will They Ever Trust Us Again? ve The Official Fahrenheit 9/11 Reader adlı kitaplarını da okuyucuyla buluşturdu.
Moore, Rage Against the Machine, System of a Down ve REM gibi grupların bazı video kliplerine de yönetmen koltuğuna oturdu. 1990'da prodüktör Kathleen Glynn ile evlenen Moore'un çiftin birlikte çocuğu olmadı; Glynn'in önceki evliliğinden 1981 doğumlu Natalie adında bir kızı bulunuyordu. 1999'da ise Hugh M. Hefner First Amendment Award'a layık görüldü.
- Roger & Me (1989)
- Pets or Meat: The Return to Flint (1992)
- Canadian Bacon (1995)
- The Big One (1997)
- Bowling for Columbine (2002) — Oscar ödüllü
- Fahrenheit 9/11 (2004) — Cannes Altın Palmiye