Hayatı
Martin Heidegger, 26 Eylül 1889'da Baden eyaletinde doğdu ve 26 Mayıs 1976'da Freiburg im Breisgau'da öldü. Çocukluğundan itibaren dine ve felsefeye eğilimliydi. Freiburg Üniversitesi'nde Katolik ilahiyatı ve Hristiyan felsefesi okudu; 1914'te Psikolojide Yargı Kuramı başlıklı doktora tezi ile dikkat çekmeye başladı. 1923'te Marburg Üniversitesi'nde profesör oldu.
1927'de yayımlanan Varlık ve Zaman, yalnızca varoluşçu felsefe açısından değil, yirminci yüzyıl felsefe tartışmaları bakımından da etkili oldu. Heidegger bu eserde bütün Batı felsefesi geleneğini metafizik olmakla eleştirdi; bu argüman sonradan postmodern felsefede başka düzlemlerde yeniden değerlendirildi.
Siyasi tutumu
1933'te Nazilerin iktidara gelmesiyle Nazi Partisi'ne katıldı ve Freiburg Üniversitesi'nde rektör oldu. Bu dönemdeki tutumu hep tartışma konusu oldu ve felsefi çalışmalarının değerlendirilmesine gölge düşürdü. Nazilere katılması gerekçesiyle 1945'te üniversiteden uzaklaştırıldı, 1952'de yeniden üniversiteye dönebildi. Sonradan yanlış yaptığını söylemesi bu gölgeyi tamamen ortadan kaldırmadı; yine de kuramsal çalışmalarının değeri korundu.
Felsefesi
Heidegger'in felsefesinde hocası Edmund Husserl'in ve fenomenolojinin etkisi açıkça görülür. Kaygı, sıkıntı, merak, ölüm ve korku gibi kavramları felsefe düzlemine taşıdı ve fenomenolojiyi varlık sorunu bağlamında yeniden yorumladı. Başlıca eserinde ortaya attığı Dasein, yani orada-olmak kavramıyla insanın varoluşunu çözümledi. Ona göre Dasein kendini anlamlandıran bir varlıktır; dünyaya fırlatılmıştır, çünkü insan dünyada olmayı kendisi seçmez, kendini içinde bulunduğu koşullarda bulur. Dasein'ın bir diğer karakteristiği ölüme doğru varlık olmasıdır; ölüm olanağı insanı kendi varoluşuyla yüzleştirir.
Heidegger ayrıca tekniğin gelişimiyle biçimlenen dünyayı eleştirdi. Varlık sorusu, tüm felsefi çalışmalarının özüdür; varlığın unutulmuşluğuna yapılan bir itirazla başlar. Kant, Hegel ve Husserl'den etkilendiğini belirtmiş, Nietzsche ile eleştirel bir ilişki kurmuştur. Dili felsefenin temel kategorisi yaptı ve Dil Varlık'ın evidir diyerek bunu ifade etti. Kendi felsefesinin Sartre tarafından yanlış anlaşıldığını ve varoluşçuluğun düşüncesini açıklamaya yetmediğini belirtti.
Etkisi ve Türkçedeki eserleri
Sartre ve Camus başta olmak üzere varoluşçu filozoflar, yapısalcılık ve varlık felsefesi gibi akımlar onunla açık ya da örtük bir diyaloğa girdi. Türkçede Varlık ve Zaman, Metafizik Nedir?, Nedir Bu Felsefe?, Hümanizmin Özü, Sanat Eserinin Kökeni, Metafiziğe Giriş ve Tekniğe İlişkin Soruşturma gibi kitapları yayımlanmıştır.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Martin Heidegger maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.