Fizikçi ve felsefeci Prof. Dr. Kamil Gediz Akdeniz, 4 Şubat 1947 tarihinde İstanbul Üsküdar'daki Zeynep Kamil Hastanesi'nde dünyaya gelerek teorik fizik ve bilim felsefesi alanında derin izler bırakacak bir ömrün ilk adımını attı. Akademik kariyeri boyunca atom altı parçacıklar üzerine yaptığı çalışmalarla ve uluslararası düzeydeki bilimsel iş birlikleriyle öne çıktı. Akdeniz, kuarkların hapsolma mekanizmasına getirdiği açıklamalar ve kurucusu olduğu akademik yapılarla Türkiye'de çağdaş bilimin gelişimine öncülük etmiştir. İstanbul'da büyüyen bilim insanı, üniversite yıllarında 1968 öğrenci hareketlerinde aktif rol üstlendi. Kendisi yurt içi ve yurt dışındaki seçkin akademik kurumlarda önemli sorumluluklar almıştır. Kendisi üretken bir akademisyendir.
Akademik Serüvenin İlk Adımları ve Trieste Yılları
Baba tarafı Selanik, anne tarafı ise Manastır'dan İstanbul Samatya'ya uzanan köklü bir geçmişe sahip olan Gediz Akdeniz, Münire Akdeniz Çora ile gedikli subaylıktan ayrılan Mehmet Oruç'un evladıdır. İlköğrenimini Mecidiyeköy, Beykoz Ahmet Mithat ve Kadırga ilkokullarında tamamladı. Ardından Gedikpaşa Ortaokulu ve Vefa Lisesi'nden mezun oldu. Vefa Lisesi'ndeki eğitimini 1966 yılında bitirdi. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Fizik-Matematik Bölümü'nden 1970 yılında mezun olan Akdeniz, öğrencilik yıllarında dönemin en hareketli eylemlerinden olan 1968 öğrenci hareketlerinde de aktif olarak yer almıştır. Henüz öğrenciyken, 1968 yılında Teorik Fizik Kürsüsü Başkanı Prof. Dr. Fikret Kortel'in yanında öğrenci asistanlığa başladı. 1970 yılında asistan kadrosuna atandı. Kortel'in teşviki ve Nobel Fizik Ödüllü Prof. Dr. Abdus Salam'ın desteğiyle İtalya'ya gitti.
Uluslararası Teorik Fizik Merkezi (ICTP) çatısı altında 1971-1974 yılları arasında doktora çalışmalarını sürdürdü. Trieste'deki bu süreçte ünlü Türk fizikçi Prof. Dr. Asım Orhan Barut'un danışmanlığında çalıştı. Hazırladığı "Projektif Uzayda Magnetik Mono-pole" başlıklı tezini 1976 yılında jüri önünde başarıyla savundu. Bu önemli tez jürisinde Ahmet Yüksel Özemre, Erdal İnönü ve Lütfü Birand yer almıştır. Böylece Fizik Doktoru unvanını elde etti. Daha sonra 1977-1980 yılları arasında ICTP Trieste'de Giuseppe Furlan ile kuantum alanlar teorisi üzerine doktora sonrası araştırmalar yaptı.
Kuantum Dünyasında Bir Kaşif: Feza Gürsey Modeli ve TÜBİTAK Ödülü
Türkiye'ye dönen Akdeniz, 1980 yılında yardımcı doçent, 1983 yılında ise fizik doçenti unvanlarını kazandı. Teorik fizik alanında büyük ses getiren önemli makalesini ise 1985 yılında yayımladı. Akdeniz, "1956 Feza Gürsey Modeli" dalga denkleminin, kuarkların hapsolmasını açıklayan "instanton" tipi çözümlerini buldu. Ayrıca bu çözümlerin hocası Fikret Kortel'in 1956 tarihli çözümlerinde de var olduğunu ispatladı. Akdeniz'in Feza Gürsey Modeli dalga denkleminin instanton tipi çözümlerini bulduğu makalesi, bu teorinin yıllar sonra yeniden dünya çapındaki teorik atom altı araştırmalarının merkezine girmesini sağlamıştır. Akdeniz, elde ettiği bu büyük başarıyla 1985 yılında TÜBİTAK Teşvik Ödülü'ne layık görüldü.
Yayınladığı nitelikli makaleler sayesinde 1988 yılında Trakya Üniversitesi bünyesinde profesörlük kadrosuna yükseltildi. Bir yıl sonra İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Yüksek Enerji ve Plazma Anabilim Dalı'nın kurucu başkanı oldu. Üniversitede İleri Kuantum Fiziği, Parçacık Fiziği, Çağdaş Fizik Tarihi, Bilim Felsefesi ve Fizik Eğitimi derslerini verdi. Farklı dönemlerde Trakya, Boğaziçi Üniversitesi ve Yıldız Teknik Üniversitesi'nde de yarı zamanlı dersler yürüttü. Ayrıca şu prestijli uluslararası bilim merkezlerinde ziyaretçi araştırmacı olarak çalıştı:
- CERN
- ICTP
- LSE Science Center
- Imperial College London
Bilimsel Liderlik ve Kurucu Roller
Bilim insanı, idari görevleriyle de Türk bilim camiasına yön verdi. Fizik Bölümü Başkanlığı ve Yüksek Enerji ve Plazma Fiziği Anabilim Dalı Başkanlığı gibi görevleri uzun yıllar başarıyla yürüttü. İstanbul Üniversitesi seçilmiş senato üyeliği görevini de 2011-2014 yılları arasında gerçekleştirmiştir. Aynı zamanda Türk Fizik Derneği ve Balkan Fizik Birliği başkanlıklarında da bulundu. Avrupa Fizik Derneği Konsey Üyeliği ve Bilim ve Ütopya Vakfı Kurucu Başkanlığı gibi kurumlarda liderlik rolleri üstlendi. Balkan ve Rumeli Dernekleri Koordinasyon Başkanlığı ile Türk Fizik Vakfı Yönetim Kurulu'nda da üye olarak görev almıştır. Yaş haddi sebebiyle 2014 yılında emekli oldu. Halen İstanbul Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü çatısı altında tez danışmanlığı görevini yürütmektedir. Bunun yanı sıra Türkiye Düzensiz Sistemler Çalışma Grubu kurucu başkanlığını da sürdürmektedir.