Francisco José de Goya y Lucientes, 30 Mart 1746'da doğan ve 16 Nisan 1828'de Bordeaux'da ölen İspanyol ressam ve gravür sanatçısıdır. Romantizm akımının önde gelen isimlerindendir. Resimleri, çizimleri ve gravürleri çağdaş tarihsel çalkantıları yansıttı ve önemli 19. ve 20. yüzyıl ressamlarını etkiledi. Genellikle Eski Ustaların sonuncusu ve modernlerin ilki olarak anılır.
Gençliği ve saray ressamlığı
Aragon'daki Fuendetodos'ta orta sınıf bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. 14 yaşından itibaren José Luzán y Martínez'in yanında resim eğitimi aldı ve Anton Raphael Mengs ile çalışmak için Madrid'e taşındı. Josefa Bayeu ile 1773'te evlendi. 1786'da İspanyol Kraliyeti'nin saray ressamı oldu; kariyerinin bu erken dönemine İspanyol aristokrasisi ve kraliyet portreleri ile kraliyet sarayı için tasarladığı rokoko tarzı duvar halısı karikatürleri damgasını vurdu. Manuel de Godoy'un Fransa ile olumsuz bir anlaşma yaptığı yıl olan 1795'te Kraliyet Akademisi direktörlüğüne atandı. 1799'da bir İspanyol saray ressamı için en yüksek rütbe olan Primer Pintor de Cámara, yani Baş Saray Ressamı oldu.
Orta dönem ve karanlık yıllar
1790'ların sonunda Godoy'un isteğiyle, o dönem için oldukça cüretkâr bir nü olan ve Diego Velázquez'e açıkça borçlu bulunan Çıplak Maya'yı tamamladı. 1800-1801'de yine Velázquez'den etkilenerek IV. Carlos ve Ailesi'ni resmetti. 1793'te geçirdiği ve teşhis konulamayan ağır bir hastalık duyma yetisini kaybetmesine neden oldu; sonrasında çalışmaları giderek daha karanlık ve karamsar bir hâl aldı. Düşünceleri hakkında çok az şey bilinmekle birlikte, Sağırın Evi (Quinta del Sordo) adlı evindeki duvar resimleri, baskıları ve çizimleri kişisel, sosyal ve politik düzeylerde kasvetli bir bakış açısını yansıtır.
Savaş yılları ve başlıca eserleri
1807'de Napolyon, Fransız ordusunu İspanya'ya karşı Yarımada Savaşı'na soktu. Goya bu savaş boyunca Madrid'de kaldı. Düşüncelerini kamuoyu önünde dile getirmese de, ölümünden 35 yıl sonra yayımlanan Savaşın Felaketleri baskı serisinden ve 1814 tarihli 2 Mayıs 1808 ile 3 Mayıs 1808 tablolarından görüşleri anlaşılır. Orta dönemine ait diğer eserleri arasında Los Caprichos ve Akılsız Yaratıklar gravür serileri ile delilik, akıl hastaneleri, cadılar, fantastik yaratıklar, dinî ve siyasi yozlaşma konulu tablolar bulunur. Bunların tümü onun hem ülkesinin kaderi, hem de kendi zihinsel ve fiziksel sağlığı için duyduğu endişeyi gösterir.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Francisco Goya maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.