Fernando Pessoa Kimdir?

Çocukluğu ve eğitimi

Fernando Pessoa, 13 Haziran 1888'de Lizbon'da doğdu. Beş yaşındayken müzik eleştirmeni olan babasını kaybetti. Annesi, Portekiz'in Durban konsolosuyla yeniden evlenince 1896'da Güney Afrika'ya yerleştiler ve Pessoa orada tam bir İngiliz eğitimi gördü. 1905'te Lizbon'a döndü ve yaşamının sonuna kadar orada kaldı. Geçimini İngilizce ve Fransızca iş mektupları yazarak sağladı ve yalnız yaşadı.

Edebî çevresi ve ilk yazıları

Portekiz modernizminin öncülerinden olan Pessoa; Milton, Mary Shelley, Keats, Poe, Byron, Whitman, Shakespeare ve Baudelaire'den etkilendi. İlk şiirlerini 1905-1908 arasında İngilizce yazdı. 1912'de ilk şiirlerini “Portekiz Rönesansı” hareketinin yayın organı A Aguia dergisinde yayımladığında simgeci şiirin ve geçmişe özlemi öne çıkaran “saudosismo”nun etkisindeydi. Aynı yıllarda Fausto, Epithalamium, O Marinheiro ve Na Floresta do Alheamento gibi düzyazı metinler ile eleştiri ve denemeler kaleme aldı. 1913'te fütürist harekette yer aldı; Sá-Carneiro ile birlikte Portekiz öncü edebiyatını başlattı ve “paulismo” akımını yarattı.

Kökteş şairler

1914'te, her şeyi olabilecek bütün tarzlarda hissetmek amacıyla, kendi içinde gücül olarak bulunan farklı yazar kimliklerini birbiriyle diyaloğa soktu ve onlara yazı aracılığıyla kurmaca bir gerçeklik kazandırdı. Pessoa'nın farklı yazar kimliklerinin yansıması olan bu kökteş şair ve yazarlar Alberto Caeiro, Álvaro de Campos, Ricardo Reis, Bernardo Soares ve Fernando Pessoa'nın kendisidir. Kendi şiirleri ve kökteş şairleri aracılığıyla yarattığı şiirler Orpheu, Portugal Futurista, Contemporanea ve Atena gibi, yalnızca birkaç sayı çıkabilen dergilerde yayımlandı. “Vatanım Portekiz dilidir” diyen Pessoa, ölümünden bir yıl önce Portekiz tarihinin okültist ve simgeci bir yorumu olan Mensagem'i yazdı ve bu eserle Ulusal Propaganda Sekreterliği'nin açtığı yarışmada ödül aldı.

Ölümü ve eserleri

Pessoa, 30 Kasım 1935'te, 47 yaşında, Lizbon'da karaciğer hastalığından öldüğünde pek az tanınıyordu. Sağlığında yayımlanan dört kitabından üçü İngilizcedir: 35 Sonnets (1918), English Poems I-II ve English Poems III (1921). Portekizce yayımlanan tek kitabı Mensagem'dir (1934). Dergilerde kalmış birçok şiiri ve denemesi vardır; geride 25-27 bin arasında elyazması parça bıraktı. Bütün eserleri 1942'de yayımlanmaya başladı ve 26 cilde ulaştı. Bunlar arasında Fernando Pessoa'nın Şiirleri (1942), Álvaro de Campos'un Şiirleri (1944), Alberto Caeiro'nun Şiirleri (1946), Ricardo Reis'in Odları (1946), Kişinin Kendi Eserini Yorumlaması Üzerine Özel Yazılar (1966), Estetik ve Edebiyat Kuramı Hakkında Yazılar (1967) ve Felsefe Metinleri (1968) vardır. Türkçede Huzursuzluğun Kitabı, Anarşist Banker, Şeytanın Saati, Sırların Cebiri, Denize Övgü ve Düşsel ve Gerçek gibi kitapları yayımlanmıştır.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Fernando Pessoa maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.