İçeriğe Atla
Ferruh Bozbeyli fotoğrafı
Anasayfa Varlık

Ferruh Bozbeyli Kimdir?

Ferruh Bozbeyli (1927, Pazarcık), 10. TBMM Başkanı ve Demokratik Parti kurucusu; 1965-1970 yılları arasında meclis başkanlığı, sekiz yıl parti liderliği yaptı.

Diğer adlar: Ferruh Bozbeyli, TBMM 10. Başkanı

Bu Konuda Neler Var?

💡 Başlıklara tıklayarak sayfa içinde hızlı gezinebilirsiniz.

Ferruh Bozbeyli Hakkında

Ferruh Bozbeyli, 1927 yılında Kahramanmaraş'ın Pazarcık ilçesinde on bir çocuklu bir ailenin ferdi olarak dünyaya geldi. Köy tahsildarı babası Sıddık Bey'in görevi nedeniyle ilk ve ortaöğrenimini Islahiye, İskenderun ve Antakya'da tamamladı; 1947'de Antakya Erkek Lisesi'nden mezun oldu. Hukuk eğitimi için İstanbul'a geçti ve geçimini sağlamak amacıyla Yeşilçam'da figüranlık, İETT'de gece bekçiliği gibi işlerde çalıştı. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1957'de mezun olan Bozbeyli, mezuniyetinin ardından İstanbul barosuna bağlı olarak avukatlığa başladı.

Siyasi Yaşamın Başlangıcı ve TBMM Başkanlığı

Bozbeyli'nin siyasetle erken teması, öğrencilik yıllarına uzanır. Mareşal Mustafa Fevzi Çakmak'ın cenazesine devlet töreni düzenlenmemesini protesto eden yürüyüşe katıldığı için 1950'de tutuklanmış ve on beş gün cezaevinde kalmıştır. Avukatlık yıllarında 27 Mayıs 1960 darbesi sonrası Yassıada'da yargılanan Demokrat Partili Osman Turan'ın savunma ekibinde yer aldı. Aynı süreçte Adalet Partisi'nin İstanbul teşkilatının kuruluşuna katkı sağladı ve 1961 genel seçimlerinde AP İstanbul milletvekili seçildi.

Meclis içinde hızla yükselen Bozbeyli, 1961-1962 yıllarında AP Meclis Grubu Başkan Vekili olarak görev yaptı. Ardından 1962-1965 döneminde üç kez TBMM Başkan Vekili seçildi; 1965-1970 yılları arasında da yine üç dönem boyunca Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin 10. Başkanı olarak görevini sürdürdü. 19 Ekim 1970'te Meclis Başkanlığı'ndan istifa etti.

Demokratik Parti ve Muhalefet Yılları

1970 yılı Bozbeyli için bir dönüm noktasıydı. Adalet Partisi içinde genel başkan Süleyman Demirel'e karşı oluşan muhalif kanatta yer aldı; 13 Kasım 1970'te partiden de istifasını sundu. Partiden ayrılan isimlerle birlikte kurduğu Demokratik Parti'nin genel başkanlığına getirildi ve bu görevi 1978'e dek sekiz yıl yürüttü.

12., 13., 14. ve 15. dönemlerde İstanbul milletvekili olarak parlamentoda yer alan Bozbeyli, 1973 cumhurbaşkanlığı seçiminde adaylığını koydu ancak sonuç elde edemedi. Aynı yıl yapılan genel seçimlerde Demokratik Parti'den İstanbul milletvekili seçildi. 1977 seçimlerinde yeniden milletvekilliği kazanamayan Bozbeyli, 16 Mayıs 1978'de genel başkanlıktan istifa ederek aktif siyaseti bıraktı.

Bankacılık, Yazarlık ve Son Yıllar

Siyasetten çekilmesinin ardından iş dünyasına yöneldi. Türkiye İş Bankası yönetim kurulu üyeliğine atandı; 1990-1992 döneminde ise kurulun başkanlığını üstlendi.

Siyasi kariyeri boyunca kaleme aldığı eserler, dönemin Türkiye'sini anlamak açısından önemli kaynaklar arasında yer alır. Başlıca yapıtları şunlardır:

  • Türkiye'de Siyasal Partilerin Ekonomik ve Sosyal Görüşleri (1969)
  • Demokratik Sağ (1976)
  • Birinci Cemre (1977)
  • Politika Sanatı (1980)
  • Alaca Siyaset ve Siyasi Hikayeler (2000)
  • Yalnız Demokrat (2009)

Ferruh Bozbeyli, 28 Temmuz 2019'da Ankara'da 92 yaşında hayatını kaybetti.

İlgili Kişiler

Meslek, coğrafya, dönem ve ilgi alanı benzerliğine göre önerilen profiller.

Benzerlik skorları meslek, coğrafya, dönem ve Wikidata bağlantılarına göre otomatik hesaplanır.