Kimdir?
Muhammed Eşref Gani Ahmedzay, 12 Şubat 1949 doğumlu Afgan politikacı, ekonomist ve antropologdur. Ekim 2026 itibarıyla 77 yaşındadır. Eylül 2014 ile Ağustos 2021 arasında Afganistan'ın 5. cumhurbaşkanı ve Afganistan İslam Cumhuriyeti'nin 2. ve son cumhurbaşkanı olarak görev yaptı. Hükûmeti Taliban tarafından devrildi.
Kariyeri
2002'de Afganistan'a dönmeden önce Dünya Bankası'nda çalıştı. Temmuz 2002 ile Aralık 2004 arasında Afganistan'ın Maliye Bakanı olarak görev yaptı ve Taliban hükûmetinin yıkılmasından sonra ülkenin ekonomik toparlanması için çalıştı. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı tarafından barındırılan bağımsız bir girişim olan Yoksulların Hukuki Güçlendirilmesi Komisyonu'nun üyesidir. Foreign Policy dergisinin yaptığı ankette 2010'da dünyanın en iyi 100 aydını arasında seçildi; 2013'teki aynı ankette ikinci sırada yer aldı.
Taliban'ın Yönetimi Ele Geçirmesi
Taliban 15 Ağustos 2021'de Afganistan'ın kontrolünü ele geçirdi ve Gani görevden alındı. Aynı gün eşi ve iki yakın yardımcısıyla birlikte Afganistan'dan ayrıldı. Başkanlık sarayı Arg, Taliban tarafından birkaç saat sonra ele geçirildi. Afgan yetkililer, Gani'nin pazar sabahı başkanlık sarayından ayrılıp ABD büyükelçiliğine gittiğini belirtti. Üst düzey bir kabine bakanı onun Tacikistan'a kaçtığını söyledi, ancak daha sonra Özbekistan'ın başkenti Taşkent'e indiği iddia edildi.
Gani aynı günün ilerleyen saatlerinde Facebook'ta kan dökülmesini önlemek için ayrılmasının kendisi için daha iyi olduğunu düşündüğünü belirten bir mesaj yayımladı. Taliban'ı sivilleri korumaya çağırdı ve Taliban'ın artık tarihî bir sınavla karşı karşıya olduğunu söyledi. 18 Ağustos 2021'de Birleşik Arap Emirlikleri, Gani ve ailesinin insani kaygılar nedeniyle ülkede bulunduğunu kabul etti ve insani gerekçelerle kalma izni verildi. 18 Ağustos'ta BAE'de yaptığı bir konuşmada asılmamak için kaçtığını ve sonunda Afganistan'a döneceğine yemin ettiğini söyledi. 8 Eylül 2021'de Afgan halkından özür dilediği bir video yayımladı; kanlı sokak çatışmaları istemediği için ayrıldığını belirtti ve kaçarken ülkeden para çaldığı iddiasını şiddetle reddetti. Kabil'den ayrılmanın hayatının en zor kararı olduğunu, ancak silahları susturmanın ve Kabil'i ve 6 milyon vatandaşını kurtarmanın tek yolunun bu olduğuna inandığını söyledi.
Özel Hayatı
Lübnanlı Hristiyan bir aileden gelen Rula Saade ile evlidir. Çift, 1970'lerde Lübnan'daki Beyrut Amerikan Üniversitesi'ndeki eğitimleri sırasında tanıştı ve evlendi. Ardından Amerika Birleşik Devletleri'ne yerleştiler ve vatandaşlığını aldılar; Gani 2009'da Afganistan seçimlerinde aday olabilmek için ABD vatandaşlığından vazgeçti. Çiftin iki çocuğu vardır. Afgan bir politikacı için alışılmadık bir biçimde, 2014'teki cumhurbaşkanlığı kabul konuşmasında eşine kamuoyu önünde teşekkür etti ve onu Afgan ismi olan Bibi Gül ile andı.
Benzer kişiler
- Gökhan Yüksel (Siyasetçi)
- Tuğrul Türkeş (Siyasetçi)
- Tülay Hatimoğulları (Siyasetçi)
- Gustavo Petro (Siyasetçi)
- Janet Yellen (Siyasetçi)
- Javier Milei (Siyasetçi)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Eşref Gani maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.