Osmanlı İmparatorluğu'nun en çalkantılı dönemlerinden biri olan 17. yüzyılda, İstanbul sokaklarında adı duyulduğunda yüreklere korku salan bir isim vardı: Cellat Kara Ali. Yaklaşık yirmi beş yıl boyunca devletin en üst kademesindeki isimlerin canını alan bu figür, tarihin karanlık sayfalarında yer almaktadır. Doğum ve ölüm tarihleri, cellat mezarlarının yazısız olması geleneği sebebiyle kesin olarak bilinmemektedir. O, sarayın en dehşet verici kararlarını uygulayan resmi bir görevliydi. Çingene asıllı olduğu sanılan bu şahsiyet, ustasının yanında başladığı mesleğinde gösterdiği soğukkanlılıkla padişahların has celladı olmayı başarmıştır.
Ölümün Soğuk Yüzü ve Saray Hizmeti
Kara Ali, mesleki serüvenine Usta Cellat Süleyman'ın çırağı olarak adım attı. Zamanla gösterdiği mutlak itaat ve ürpertici profesyonellik, onu IV. Murat'ın özel cellatlığına kadar yükseltti. Ünlü seyyah Evliya Çelebi'nin tasvirlerine göre Kara Ali, çehresinde nur kalmamış, zehir gibi sert mizaçlı bir adamdı. Yaz ya da kış fark etmeksizin kolları sıvalı, baldırları çıplak ve göğsü açık şekilde dolaşırdı. Başında ise kırmızı keçeden yapılma cellat külahı bulunurdu. Onun için sadece kement geçirilecek bir boyun veya satır çalınacak bir ense vardı. Topkapı Sarayı'nın meşhur Siyaset Çeşmesi önünde, yamağı Hamal Ali ile birlikte bekleyen cellat için kurbanların kimliğinin hiçbir önemi yoktu. Amiri Bostancıbaşı'ndan gelen tek bir emir, onun harekete geçmesi için kafiydi. Emir kesindi. Herkes ondan çekinirdi. Görevini yerine getirirken gösterdiği kararlılık, saray bürokrasisinden sıradan halka kadar herkesin ondan uzak durmasına yol açıyordu. Esnaf alayları geçişlerinde yamaklarıyla beraber halkın arasından geçerken, taşıdığı infaz aletlerinin şakırtısı tüm meydanı derin bir sessizliğe gömerdi.
Tarihe Yön Veren İdamlar ve Nef'i'nin Sonu
Uzun yıllara yayılan meslek hayatı boyunca Cellat Kara Ali, imparatorluğun kaderini belirleyen pek çok kritik infazın başrolündeydi. Aralarında sadrazamların, vezirlerin ve paşaların bulunduğu yirmiden fazla yüksek düzey devlet görevlisi onun ellerinde can verdi. Bu infazlar arasında en çok yankı uyandıranlardan biri, hicivleriyle döneme damgasını vuran ünlü şair Nef'i'nin idamı oldu. 27 Ocak 1635 tarihinde şair Nef'i'yi boğarak öldüren Kara Ali, cansız bedene büyük bir taş bağlayarak onu denize bıraktı. Geri dönüşü yoktu. Ardından gelen dönemde, Sultan I. Ibrahim'in baş vezirlerinden Hezarpare Ahmet Paşa'nın infazı gibi sarsıcı görevleri de bizzat üstlendi. Kara Ali, can almayı ticari bir kaygıdan ziyade mutlak bir görev olarak görüyordu. Mesleğini şu çarpıcı sözlerle tanımlamıştı: "Para almak için adam asmıyorum, adam astığım için para alıyorum." Bu cümle, onun mesleğe bakış açısını çok net özetliyordu.
Tahtın Gölgesinde Gelen Büyük Pişmanlık
Her ne kadar soğukkanlılığı ile nam salmış olsa da, Kara Ali'nin de hayatında geri adım atmak istediği tek bir an yaşandı. Bu an, akli dengesi yerinde olmadığı gerekçesiyle tahttan indirilen eski padişah Sultan I. İbrahim'in idam kararıyla geldi. Kösem Sultan ve sadrazamların ortak kararıyla, hapsedildiği hücrede boğulması istenen padişahın infazı için Kara Ali görevlendirildi. Hücreye girdiğinde hayatında ilk kez büyük bir tereddüt yaşandı. Padişaha el uzatılamazdı. Eski padişahın hıçkırıklar içinde ağlaması karşısında diz çöken Kara Ali, Sultan İbrahim'e kıyamayacağını söyleyerek yalvardı. Ancak Sadrazam Sofu Mehmet Paşa'nın değnekle yüzüne vurarak onu kendi canıyla tehdit etmesi üzerine, istemeyerek de olsa padişahı boğmak zorunda kaldı. Bu son can oldu. 18 Ağustos 1648 tarihinde gerçekleşen bu tarihi trajedi, Kara Ali'nin ruhunda derin bir yara açtı. Yaşadığı büyük pişmanlığın ardından cellatlığı tamamen bırakan eski cellatbaşının sonu da meslektaşları gibi oldu. Halk tarafından normal mezarlıklara kabul edilmeyen Kara Ali, isimsiz ve yazısız bir taşın altında, cellat mezarlığında sonsuz uykusuna çekildi.