İçeriğe Atla
William McKinley fotoğrafı
Anasayfa Varlık

William McKinley Kimdir?

William McKinley, 1843'te Ohio'da doğmuş, İspanya Savaşı ile ABD sınırlarını genişletmiş 25. ABD Başkanıdır. Hazin bir suikastla 1901'de vefat etmiştir.

Diğer adlar: William McKinley Jr., 25. ABD Başkanı

Bu Konuda Neler Var?

💡 Başlıklara tıklayarak sayfa içinde hızlı gezinebilirsiniz.

William McKinley Hakkında

**William McKinley**, 29 Ocak 1843 tarihinde ABD'nin **Ohio** eyaletine bağlı **Niles** kasabasında, Nancy Allison ile William McKinley Sr. çiftinin dokuz evladından yedincisi olarak dünyaya gözlerini açtı. Genç yaşta patlak veren Amerikan İç Savaşı nedeniyle yarım bıraktığı eğitim hayatına veda ederek, 1861'de kuzey ordusuna katılması onun tüm yaşamını şekillendirdi. Cephede sergilediği kararlılık sayesinde rütbeler alarak albay rütbesindeki **Rutherford Hayes**'in yanında emir subaylığı yaptı. Bu yakınlık, ilerleyen dönemde ABD'nin 19. başkanı olacak Hayes'in, genç askerin siyasete adım atmasında en büyük yol göstericisi olmasını sağladı. Ordudan binbaşı rütbesiyle ayrılan McKinley, yönünü hukuk eğitimine çevirdi.

Cepheden Kongreye Uzanan Gençlik Yılları

New York'taki **Albany Hukuk Fakültesi**'nde sürdürdüğü hukuk tahsilini başarıyla bitiren McKinley, 1867 yılında **Ohio barosu** bünyesinde avukatlığa başlayarak meslek hayatına ilk adımını attı. Kamu hizmetindeki ilk tecrübesini 1869 senesinde **Stark** ilçesinde savcılık görevini üstlenerek kazandı. Aynı dönemde **Cumhuriyetçi Parti** saflarına katılarak aktif siyaset arenasındaki yerini aldı. Politikada hızlıca yükselen McKinley, 1877 ile 1890 seneleri arasında **ABD Kongresi**'nde halkı temsil etmek üzere seçildi. Kongre sıralarında geçirdiği süre boyunca özellikle ekonomi alanında derinleşerek 1890 yılında kabul edilen ünlü **gümrük tarifesi yasası**nın en önemli mimarı olarak adını duyurdu. Bu başarısının hemen ardından, 1891 ve 1896 yılları arasında doğduğu eyalet olan **Ohio'nun valisi** olarak idari liderlik becerilerini kanıtlama şansı buldu.

Beyaz Saray Yılları ve İspanyol Harbi

Valilik dönemindeki popülaritesini ulusal boyuta taşıyan McKinley, 1896 yılındaki seçimlerde büyük başarı elde ederek **Amerika Birleşik Devletleri'nin 25. Başkanı** seçildi. Başkanlık koltuğuna oturduktan sonra dış politikada son derece hareketli ve zorlu bir dönemin eşiğine geldi. Dönemin en önemli krizi olan Küba meselesini çözmek amacıyla 1898 yılında **İspanya**'ya özerklik teklifi sundu. Bu diplomatik girişimden hiçbir sonuç alınamaması, McKinley'nin İspanya'ya karşı resmen savaş ilan etmesine yol açtı. Hızla harekete geçen Amerikan ordusu, **Küba** ile **Porto Riko** topraklarını işgal ederken, Amerikan donanması da **Manila Körfezi**'nde İspanyol gemilerini ağır bir yenilgiye uğrattı. Mağlup İspanya krallığı, aynı yıl içinde ağır şartlar barındıran bir barış antlaşmasını kabul etmek mecburiyetinde kaldı.

Antlaşma neticesinde ortaya çıkan yeni dengeler şu şekilde şekillendi:

  • **Küba** üzerinde düzen tesis edilene kadar Amerika Birleşik Devletleri adada geçici olarak konuşlanacaktı.
  • **Porto Riko**, İspanya tarafından savaş tazminatı ödemesi yerine doğrudan Amerikan idaresine bırakıldı.
  • **Filipinler** takımadaları üzerindeki tüm egemenlik hakları Amerika Birleşik Devletleri'ne devredildi.

McKinley, imzalanan bu **Paris Antlaşması**'nı 1899 yılında Kongre'nin üst kanadı olan Senato'dan geçirmeyi zor da olsa başardı. Çin pazarındaki pay kapma yarışına dahil olduğu sırada, ülkede patlak veren **Boxer ayaklanması**nda çok sayıda Batılı hayatını kaybetti. Yaşanan bu vahim olay üzerine McKinley, Çin'e müdahale eden uluslararası güce Amerikan askerlerinden oluşan bir birlikle destek sundu. Ülke içinde ise ekonomi politikaları büyük tartışmalara sahne oldu; 1897'de yürürlüğe giren **Dingley yüksek gümrük tarifesi** ile 1900 tarihli **Altın Standardı Yasası** kamuoyunu ikiye böldü. Tüm bu hararetli tartışmalara rağmen, halkın desteğini arkasına alarak 1900 yılındaki başkanlık seçimlerini çok büyük bir çoğunlukla yeniden kazanmayı başardı. Yeni döneminde yönünü tamamen iç meselelere çevirmeyi tasarlıyordu.

Hazin Bir Suikast ve Bıraktığı Miras

Özel hayatında, 1871 yılında hayatını birleştirdiği **Ida Saxton McKinley** ile evli olan William McKinley'nin bu evlilikten **Katherine** ve **Ida** isminde iki kızı dünyaya geldi. İkinci dönemine yeni başlamışken, 6 Eylül 1901 tarihinde **Buffalo** kentinde düzenlenen **Pan-American Fuarı**'nı ziyaret etmeye karar verdi. Fuar alanındaki **Templete müzik binası** önünde toplanan kalabalığı selamlarken, **Leon Czolgosz** isimli Polonya kökenli bir anarşistin saldırısına uğradı. Saldırganın ruhsatsız tabancasından çıkan iki kurşunla ağır yaralanarak yere yığılan McKinley, hemen hastaneye kaldırıldı. Sekiz gün boyunca yaşama tutunmak için büyük bir direnç gösterdi. McKinley, 14 Eylül 1901 tarihinde 58 yaşındayken hayata gözlerini yumdu. Suikastın ardından boşalan makama hemen yardımcısı **Theodore Roosevelt** getirildi.

Devlet başkanının anısı, ölümünden uzun yıllar sonra da yaşatılmaya devam etti. **ABD Federal Rezerv Kurulu**, yüksek miktarlı ticari alışverişlerde kullanılmak üzere 1928 yılında üzerinde William McKinley'nin portresinin bulunduğu **500 dolarlık banknotları** basma kararı aldı. Bu özel paranın son basımı 1945 senesinde gerçekleştirildi. Tarih sayfalarında yerini alan bu kıymetli banknotun tedavüldeki varlığı ise 14 Haziran 1969 tarihinden itibaren tamamen sonlandırıldı.

Sıkça Sorulan Sorular

William McKinley kimdir?

William McKinley, 1843'te Ohio'da doğmuş, İspanya Savaşı ile ABD sınırlarını genişletmiş 25. ABD Başkanıdır. Hazin bir suikastla 1901'de vefat etmiştir.

William McKinley ne zaman doğdu?

William McKinley, 29 Ocak 1843 tarihinde doğdu.

William McKinley nerede doğdu?

William McKinley Niles, Ohio, ABD doğumludur.

William McKinley ne zaman vefat etti?

William McKinley 14 Eylül 1901 tarihinde hayatını kaybetti.

William McKinley hangi alanda tanınır?

William McKinley, Devlet Başkanı olarak tanınır.