Orhan Arda, tam adıyla Ahmet Orhan Arda, 19 Mayıs 1911'de Selanik'te dünyaya geldi. Türk mimarlık tarihinin en kalıcı yapıtlarından biri olan Anıtkabir'i meslektaşı Prof. Emin Onat ile birlikte tasarlayan Arda, hem mimar hem de uzun yıllar boyunca akademisyen kimliğiyle Türkiye'nin mühendislik ve mimarlık eğitimine katkı sundu.
Eğitim ve Akademik Başlangıç
İlk ve orta öğrenimini İstanbul'da tamamlayan Arda, 1936'da bugün İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) adıyla bilinen Yüksek Mühendis Mektebi'nden mezun oldu. Mezuniyetinin ardından kısa sürede akademik çevrelerde kendine yer buldu: 1938'de aynı okulun İnşaat Şubesi'nde asistan olarak göreve başladı, 1939'da doçentlik unvanını aldı. Yüksek Mühendis Mektebi'nin üniversiteye dönüşmesiyle birlikte Mimarlık Fakültesi bünyesinde Bina Bilgisi Doçenti sıfatını kazandı.
Anıtkabir: Tarihe Geçen Proje
1 Mart 1941'de açılan uluslararası Anıtkabir yarışması, Arda'nın kariyerinin dönüm noktası oldu. Emin Onat ile ortaklaşa hazırladıkları proje, toplam 49 katılımcı arasından birinci seçildi. Bunun ardından geçen on yılı aşkın süre boyunca, üniversitedeki görevinden izinli sayılarak Anıtkabir'in uygulama ve şantiye süreçlerini bizzat yürüttü. Atatürk'ün Anıtkabir'e nakledildiği 10 Kasım 1953 tarihine dek süren bu çalışma dönemi boyunca akademik ve büro sorumluluklarını da paralel olarak taşıdı.
Yapının inşaatı 1942-1953 yılları arasında tamamlandı; bugün Anıtkabir, Türk anıt mimarisinin en simgesel örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.
Profesörlük Yılları ve Emeklilik
Arda, 1945'e kadar Ord. Prof. Emin Onat ile birlikte Mimari Proje dersleri verdi; bu tarihten sonra dersleri tek başına sürdürdü. 1954-1955 yıllarında Almanya, İsviçre ve İtalya'da mesleki inceleme gezileri gerçekleştirdi. 1960'ta İTÜ Mimarlık Fakültesi Bina Bilgisi 2. Kürsüsü profesörlüğüne atandı; kısa süre sonra aynı kürsünün başkanlığına getirildi. Sonraki yıllarda İTÜ Mimarlık Fakültesi Çevre Analizi ve Endüstrileşmiş Bina Tasarımı Kürsüsü'nde de profesör olarak çalıştı. 1978'de emekliye ayrıldı.
Orhan Arda, 4 Temmuz 2003'te İstanbul'da, 92 yaşında hayatını kaybetti. Adı, Türk mimarlık tarihinde her şeyden önce Anıtkabir'le birlikte anılmaya devam etmektedir.
