Türk sinema tarihinin en renkli simalarından biri olan Kudret Şandra, asıl adıyla Kudret Sulatası, 12 Aralık 1932 tarihinde İstanbul'un tarihi semti Üsküdar'da dünyaya gözlerini açtı. Yeşilçam'da sergilediği özgün dans figürleri ve dönemin pek çok yıldızına verdiği raks dersleriyle tanınan ünlü sanatçı, 10 Ocak 2020 günü şeker hastalığı ve kalp yetmezliği sebebiyle 88 yaşında aramızdan ayrıldı. Hayatı boyunca hem beyaz perdede boy gösteren hem de oryantal dansın Türkiye'deki en önemli eğitmenlerinden biri haline gelen Şandra, geride unutulmaz bir kültürel miras bıraktı.
Beyoğlu Sokaklarından Yeşilçam Sahnelerine
Denizcilik Bankası şeflerinden Hikmet Bey ve ev hanımı Fatma Hanım'ın oğlu olan Kudret, henüz 14 yaşında bir ortaokul öğrencisiyken babasına okumayı bırakmak istediğini söyledi. Bu kararın ardından aile içi anlaşmazlıklar başladı ve genç Kudret babasından maddi desteğini kaybetti. Henüz 18 yaşındayken baba evinden ayrılan genç adam, hayallerinin peşinden gitmek amacıyla Beyoğlu’na yerleşti. Bir gün sokakta dönemin en popüler dansözü olan Emine Adalet Pee’yi evine kadar takip ederek onunla tanışmayı başardı. Bu tanışma, onun hayatındaki en büyük dönüm noktası oldu.
İlk raks eğitimlerini Emine Adalet Pee'den aldı. Genç yaşta sahne tozunu yuttu. 1948 yılında Vedat Örfi Bengü'nün yönettiği Çıldıran Baba filmiyle sinema dünyasına adım attı. Beyaz perdede en az 50 farklı yapımda boy gösteren Şandra, kendine has efemine tarzı ve sıcak oyunculuğuyla izleyicilerin gönlünde taht kurdu. Sinemadaki oyunculuk kariyerinin yanı sıra besteler yaptı, plaklar doldurdu ve Yeşilçam'ın en parlak isimlerine dans dersleri verdi.
Yıldızların Eğitmeni ve Dünyaya Göbek Attıran Adam
Kudret Şandra, Türkiye sınırlarını aşan ünüyle 'Dünyaya göbek attıran adam' lakabını sonuna kadar hak etti. Avrupa tarzı yaşamı Yeşilçam'a entegre eden başarılı sanatçı; şarkıcılardan mankenlere, güzellik kraliçelerinden pavyon sanatçılarına kadar yüzlerce kişiyi şöhret basamaklarına taşıdı. Eğittiği Yeşilçam yıldızları arasında çok değerli isimler bulunuyordu. Ayrıca Helen Chanel, Margreth Lee ve Sabina gibi yabancı aktrislere de Türk oryantal dansının inceliklerini öğretti.
Şandra'nın raks ve duruş eğitimi verdiği ünlü Türk sanatçılardan bazıları şunlardır:
- Ayhan Işık
- Filiz Akın
- Türkan Şoray
- Hülya Koçyiğit
- Fatma Girik
- Sevda Ferdağ
Beyaz Perdeden Kabe'ye Uzanan Manevi Yolculuk
Takvimler 1978 yılını gösterdiğinde, 46 yaşındaki Kudret Şandra ani bir kararla dansı tamamen bıraktı. Hayatında radikal bir dönüşüm yaşayan sanatçı, maneviyata yönelerek Hac vazifesini yerine getirdi ve sakal bıraktı. İslami kurallara uygun sakin bir yaşam tarzını benimseyen Şandra, bu dönemde bulvar gazetelerinde köşe yazıları kaleme aldı ve mistik konuları işleyen eserler üretti. Yaşamının son yıllarını kızları Rabia Sulatası ve Ayşenur Sulatası ile birlikte geçiren usta isim, arkasında bıraktığı unutulmaz eserler ve yetiştirdiği sayısız şöhretle birlikte Yeşilçam tarihine adını altın harflerle yazdırarak aramızdan ayrıldı.
Manevi dönemeçten sonra kaleme aldığı kitaplar:
- Yeşilçam'dan Kabe'ye (1985)
- Büyünün Esirleri - Şifa Reçeteleri (1987)
Sanatçının geniş filmografisinden öne çıkan bazı yapıtlar:
- Çıldıran Baba (1948)
- Beyoğlu Esrarı (1952)
- Felaket Kadını (1960)
- Sürtük (1970)
- Bitirim Kemal (1973)
- Patronun Kızları (1979)