Kudret Özersay Kimdir?

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin (KKTC) siyasi tarihinde derin izler bırakan, dış ilişkilerde ve akademik dünyada etkin rol üstlenen Kudret Özersay, 1973 yılında Kıbrıs'ın Larnaka kentine bağlı Alaminyo köyünde dünyaya geldi. Siyasetçi, diplomat ve akademisyen kimliğiyle tanınan Özersay, çocukluk yıllarında yaşadığı göçün ve zorlukların ardından aldığı uluslararası hukuk eğitimiyle KKTC'nin kaderini etkileyen kritik müzakerelerde başrolü üstlendi.

İnşaat ustası Hüseyin Usta ile terzi Sadiye Hanım'ın evladı olarak hayata gözlerini açan Özersay, henüz altı aylık bir bebekken 1974 yılında babasının şehit düşmesiyle büyük bir acı yaşadı. Zorlu yıllar erken yaşta başladı. Bu trajik kaybın ardından annesi ve kardeşleriyle birlikte Lefkoşa'nın kuzeyine göç etmek zorunda kalan genç Özersay, ilk, orta ve lise eğitimini bu kentte tamamladı. Eğitim hayatına devam ederken ailesine destek olmak amacıyla dülger ve fotoğrafçı çıraklığı yaptı, ayrıca Kooperatif Süt Fabrikası bünyesinde işçi olarak çalıştı.

Akademik basamakları tırmanmak için Türkiye'ye yönelen Özersay, 1995 senesinde Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü'nden mezuniyetini ilan etti. İki yıl sonra, Bosna Hersek'te savaşın yıkıcı izlerini silmek ve demokratik seçimlerin yapılabilmesini sağlamak amacıyla Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Örgütü bünyesinde görev aldı. Yüksek lisans derecesini 1998'de Türk Boğazları üzerindeki geçiş haklarını incelediği tezle alan Özersay, 2002 yılında ise 1959-1960 Kıbrıs Antlaşmaları'nı mercek altına alan teziyle Ankara Üniversitesi'nde doktorasını başarıyla tamamladı. Bu süreçte Londra'da araştırmalar yürüttü.

Akademik Başarıları ve Müzakere Yılları

Ankara Üniversitesi'nde 1996-2002 yılları arasında araştırma görevlisi olarak çalışan Özersay, 2003 yılında adasına dönerek Doğu Akdeniz Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü'nde öğretim üyesi olarak göreve başladı. Burada bir dönem bölüm başkanlığı görevini de yürüten Özersay, 2008 yılında Oxford Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde misafir öğretim üyesi unvanıyla görev yaptı. Doğu Akdeniz Üniversitesi'ndeki derslerinde uluslararası hukuk, dünya siyaseti, hukuka giriş ile müzakere ve arabuluculuk konularını aktaran akademisyen, Haziran 2015'te profesörlük unvanını kazandı. Bu süreçte, 2005 yılında şair, oyun yazarı ve yönetmen kimliğiyle bilinen Aliye Ummanel ile hayatını birleştirdi.

Uluslararası hukuk alanındaki uzmanlığı sayesinde Kıbrıs Türk tarafının haklarını savunmak için diplomatik sahalara adım attı. Kurucu Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş ile ikinci Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat'ın ekiplerinde yer alarak müzakere süreçlerine katıldı. 2002-2004 yılları arasında Birleşmiş Milletler Antlaşmalar Komitesi bünyesinde çalışarak Annan Planı müzakerelerinde Kıbrıs Türk tarafını temsil eden heyette görev aldı. İsviçre'nin Bürgenstock kasabasındaki müzakerelerde uluslararası hukuk uzmanı süfatıyla masadaki yerini aldı.

Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu tarafından 2010 yılında Cumhurbaşkanı Özel Temsilcisi olarak atanan Özersay, bu görevi 8 Haziran 2012 tarihine kadar sürdürdü. Bu süreçte KKTC bünyesinde sivil toplum bilincini geliştirmek amacıyla Toparlanıyoruz hareketine öncülük etti ve resmi görevinden istifa etti. Müzakerelerin yeniden canlanmasıyla birlikte, 8 Şubat 2014'te Eroğlu tarafından bu defa doğrudan "Müzakereci" unvanıyla yetkilendirildi.

Özersay, adadaki diplomatik mücadelenin merkezinde geçirdiği 12 yıllık süre zarfında çok sayıda liderle aynı masayı paylaştı. Bu kapsamda şu isimlerle doğrudan diplomatik temaslarda bulundu:

• Üç farklı KKTC Cumhurbaşkanı
• Dört farklı Kıbrıs Rum lideri
• Birleşmiş Milletler Genel Sekreterleri Kofi Annan ve Ban Ki-moon

Diplomatik misyonu kapsamında Kuzey Kıbrıs halkını dünya genelinde temsil etmek amacıyla pek çok küresel merkezde temaslar gerçekleştirdi. Bu şehirler şunlardır:

• Londra ve Paris
• Atina ve Moskova
• Brüksel ve Berlin
• New York ve Washington DC

Siyasi Yaşamı ve Liderlik Dönemi

Devlet kademelerindeki diplomatik tecrübesini siyasete aktarmak isteyen Özersay, 2015 yılındaki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde bağımsız aday olarak yarıştı. Seçim sonuçları yeni kapılar araladı. Seçmenlerin yüzde 21'inin desteğini alarak önemli bir çıkış yakalamasının ardından, yeni bir siyasi parti kurma kararı aldı. Ocak 2016'da kurulan Halkın Partisi'nin kurucu genel başkanı oldu.

7 Ocak 2018 tarihindeki erken genel seçimlerde Halkın Partisi Lefkoşa Milletvekili olarak meclise girdi. Çok geçmeden, 8 Ocak 2018'de Tufan Erhürman'ın başbakanlığında kurulan koalisyon hükümetinde yer aldı. Bu kabinede Başbakan Yardımcısı, Dışişleri Bakanı ve Hükümet Sözcüsü olarak sorumluluklar üstlendi ve bu görevlerini 2 Şubat 2018 ile 7 Ekim 2020 tarihleri arasında fiilen yürütü.

2020 yılının cumhurbaşkanlığı seçimlerinde şansını denemek amacıyla 11 Ocak 2020'de kabinedeki görevlerinden istifa ederek yerini Yenal Senin'e bıraktı. Seçim maratonu oldukça hareketli geçti. 2020 cumhurbaşkanlığı seçimlerine bağımsız aday olarak katılan Özersay, 18 Ekim 2020'de yapılan seçimlerde Ersin Tatar'ın cumhurbaşkanı seçilmesiyle birlikte aktif seçim yarışını geride bıraktı.