Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti siyasetinin önemli isimlerinden biri olan eski politikacı Hamza Ersan Saner, 1966 yılında Gazimağusa'da dünyaya gözlerini açtı. İlk ve ortaöğreniminin ardından yükseköğrenim için Türkiye'ye yönelen Saner, 1988 senesinde Trakya Üniversitesi Mimarlık Bölümü'nden mezun olarak meslek hayatına adım attı. İngilizce bilgisine sahip olan, evli ve iki çocuk babası mimar, mesleki kariyerinin yanı sıra yerel yönetim düzeyinde siyasete ilgi duymaya başladı. Aktif politikaya 2002 senesinde adım atan Saner, Ulusal Birlik Partisi bünyesinde Gazimağusa belediye meclis üyeliğine seçilerek bu alandaki ilk önemli görevini 2006 yılına kadar aralıksız şekilde yürüttü.
Belediye meclisindeki tecrübesinin ardından genel siyasete yönelen Ersan Saner, 2009 yılındaki genel seçimlerde UBP'den Gazimağusa milletvekili olarak Cumhuriyet Meclisi'ne girdi. Yürütme organında da önemli sorumluluklar üstlendi. Nitekim 4 Mayıs 2009 tarihinde kurulan Derviş Eroğlu hükümetinde Turizm, Çevre ve Kültür Bakanı olarak ilk kabine deneyimini yaşadı. Bu görevin hemen ardından, 27 Mayıs 2010 tarihinde oluşturulan İrsen Küçük hükümetinde Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı koltuğuna oturarak altyapı projelerinde etkin rol oynadı.
Uluslararası Temsiliyet ve Parti İçi Yükseliş
Siyasi kariyerinde istikrarlı bir grafik çizen Saner, 2013 genel seçimlerinde Gazimağusa halkının güvenini yeniden kazanarak milletvekilliğini korudu. Bu dönemde Kıbrıs Türk halkının sesini dış dünyada duyurmak amacıyla önemli bir misyon üstlendi. Saner, 2013 ile 2015 yılları arasında Cumhuriyet Meclisi'nin Avrupa Parlamentosu'ndaki temsilcisi olarak görev yürüttü. Adaya dönerek hükümet çalışmalarına hız verdi. Siyasi tecrübesini pekiştiren Saner, 16 Nisan 2016 tarihinde kurulan UBP-Demokrat Parti Ulusal Güçler Koalisyon Hükümetinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı olarak kabinedeki yerini alıp önemli reformlara imza attı.
Kariyer basamaklarını tırmanmaya devam eden tecrübeli politikacı, 2018 genel seçimlerinde bir kez daha Gazimağusa milletvekili olarak meclisteki yerini tazeledi. Parti içi yönetim kademelerinde de ağırlığını artıran Saner, 20 Haziran 2019'da yapılan parti meclisi oylamasında Kutlu Evren'i geride bırakarak UBP Genel Sekreteri seçildi. Bu görev onun için büyük bir dönüm noktasıydı.
Başbakanlık Koltuğu ve Koalisyon Hükümeti
Ersan Saner'in başbakanlığa uzanan süreci, 23 Ekim 2020 tarihinde UBP Genel Başkanı ve Başbakan Ersin Tatar'ın cumhurbaşkanı seçilmesiyle hız kazandı. Ersin Tatar cumhurbaşkanı olunca Saner görevi devraldı. UBP genel başkanlığına vekalet ederken çalkantılı kongre süreci başladı. Kasım 2020'deki kurultayda ikinci tura kalan adaylar Faiz Sucuoğlu ve Hasan Taçoy'un adaylıktan çekilmesi, Saner'in önünü açtı. Yerel basında Sucuoğlu'nun dış baskılara maruz kaldığı iddia edildi. Bu süreçte, olağanüstü kurultaya tek aday olarak giren Saner'in parti liderliği ve başbakanlığı kesinleşti.
Bu gelişmeler ışığında Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, 7 Kasım 2020'de hükümet kurma görevini geçici genel başkan sıfatıyla Ersan Saner'e verdi. Ancak siyasi partilerle yürütülen 14 günlük yoğun temaslar sonuç vermeyince Saner, görevi 21 Kasım 2020'de iade etmek durumunda kaldı. Sonrasında ana muhalefet lideri Tufan Erhürman'ın da hükümet kurma çalışmalarında başarısız olmasıyla, Cumhurbaşkanı Tatar 7 Aralık 2020'de görevi ikinci kez Saner'e tevdi etti. Ertesi gün imzalanan protokol ile kurulan üçlü koalisyon hükümeti şu ortaklardan oluşmaktaydı:
- Ulusal Birlik Partisi (UBP)
- Demokrat Parti (DP)
- Yeniden Doğuş Partisi (YDP)
Bakanlar kurulu listesinin 9 Aralık 2020'de cumhurbaşkanı tarafından onaylanmasıyla birlikte Ersan Saner, resmen KKTC Başbakanı oldu. Siyasi meşruiyetini parti kurultayıyla da taçlandırmak isteyen Saner, 20 Aralık 2020 tarihinde gerçekleştirilen UBP kurultayına tek aday olarak katıldı ve delegelerin oylarıyla genel başkanlığa seçildi. Bakanlık ve meclis görevleri sonrası zirveye ulaştı. Böylece 2020-2021 yılları arasında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin 24. hükümetinin başı olarak başbakanlık makamında görev icra etti.