Galileo Galilei, 15 Şubat 1564’da Pisa’nın bağlı olduğu Toskana bölgesinde dünyaya geldi. Döneminin tanınmış müzisyenlerinden Vincenzo Galilei’nin altı çocuğundan biri olan bu İtalyan bilim insanı, fizik, astronomi ve matematik alanlarında yaptığı çalışmalarla modern bilimin temel taşlarını ördü. İlk öğrenimini Floransa’da tamamladıktan sonra 1581’de Pisa Üniversitesi’nde tıp eğitimine başlayan Galileo, ailevi mali güçlükler nedeniyle okulu yarıda bırakmak zorunda kaldı. Bu dönüm noktası onu farkında olmadan matematiğin kollarına itti.
Bilimsel Kariyer: Deneyle Düşünceleri Kanıtlayan Adam
1583’ten itibaren matematik çalışmalarına yoğunlaşan Galileo, bu alandaki yetkinliğiyle 1589’da Pisa’da profesör unvanı aldı. Sarkaç, yüzen cisimler ve kinetik gibi konulara Aristo fiziğinden bağımsız, matematiksel bir gözle yaklaştı. Pisa Kulesi’nden ağırlıklar düşürerek gerçekleştirdiği ünlü deney, farklı kütlelerdeki cisimlerin aynı ivmeyle yere ulaştığını gözler önüne serdi ve Aristo mekaniğinin temel önermeleriyle doğrudan çelişti. Serbest düşüşün sabit ivmeli bir hareket olduğunu ve kat edilen yolun zamanın karesiyle orantılı olduğunu da matematiksel olarak ortaya koydu.
Bu bulgular kendisini Pisa’daki yaşlı profesörlerin hedefi haline getirdi. 1592’de şehri terk eden Galileo, Padova Üniversitesi’nin matematik kürsüsüne taşındı. Padova yıllarında pratik buluşlara da yöneldi: 1597’de askeri amaçlarla da kullanılabilen bir pusula piyasaya sürdü, 1600’lerin hemen başında ise ilkel bir termometre ile kalp atışını ölçmeye yarayan sarkaçlı bir alet tasarladı.
Teleskop, Göksel Keşifler ve Engizisyon
1609’da Hollanda’da icad edilen teleskopu duyan Galileo, kısa sürede çok daha güçlü bir versiyonunu kendisi üretti ve bu aleti astronomik gözlemler için kullanan ilk bilim insanı oldu. Gözlemlerini 1610’da yayımlanan Siderius Nuntius (Yıldız Habercisi) adlı kitabında derledi. Ay yüzeyindeki dağlar ve kraterleri, yıldız kümelerini, Samanyolu’nun yapısını ve Jüpiter’in dört uydusunu ilk kez bu eserinde ayrıntılı biçimde aktardı. Kitap büyük yankı uyandırdı; Galileo’nun Floransa’da saray matematikçisi olarak görevlendirilmesinin kapısını açtı.
Venüs’ün evrelerini ve Satürn’ün biçimini gözlemleyerek Batlamyus sistemini sorgulamaya devam eden Galileo, Güneş üzerindeki gölgelerin bağımsız lekeler olduğunu da kanıtladı. 1611’de Roma’daki Bilim Akademisi’ne üye seçildi; ardından hidrostatik ve Güneş lekeleri üzerine kaleme aldığı eserler kilise çevrelerinde büyük tepkiyle karşılandı. Kopernik sistemini açıkça savunması üzerine 1615’te Roma’ya çağrılan Galileo, 1616’da Papa V. Paul’ün kurduğu komisyonun baskısıyla Dünya’nın hareket ettiği tezinden resmen vazgeçmek zorunda kaldı.
Bir süre mikroskop geliştirme çalışmalarına yönelen Galileo, 1632’de İki Kainat Sistemi Üzerine Konuşmalar adlı eserini yayımladı. Bu kez Roma’ya yargılanmak üzere çağrıldı ve Engizisyon mahkemesi önüne çıkarıldı. 1633’te kitabı yasaklanarak müebbet hapis cezasına çarptırıldı. Yetmişli yaşlarında hapsedilen Galileo, 1636’da gözlerini yitirdi. 8 Ocak 1642’de Arcetri’de hayatını kaybetti; geride bıraktığı miras ise bugün modern fiziğin ve deneysel bilimin temelini oluşturmaya devam ediyor.