Ailesi ve çocukluğu
Charles Aznavour, asıl adıyla Şahnur Vağenag Aznavuryan, 22 Mayıs 1924'te Paris'te, Rue Monsieur le Prince'te Ermeni kökenli bir ailenin oğlu olarak doğdu; 1 Ekim 2018'de Mouriès'te öldü. Ermeni asıllı Fransız şarkıcı, söz yazarı, oyuncu ve diplomattı. Gürcistan doğumlu babası Michael Aznavourian şarkıcı, Adapazarı doğumlu annesi Knar Baghdasarian oyuncuydu; ailenin Paris'te “Caucase” adında bir lokantası vardı. Sanatçı bir aileden geldiği için küçük yaşta tiyatroyla tanıştı ve ablası Aida ile birlikte oyunlarda rol alıp şarkı söylemeye başladı. İkinci Dünya Savaşı sırasında, Alman işgali devam ederken kendisi ve ablası Yahudileri Nazilerden korumaya ve saklamaya çalıştı, direniş örgütleriyle iş birliği yaptı. Bu çabaları nedeniyle ikisi de Raoul Wallenberg Ödülü'ne layık görüldü.
Zor başlangıç
“Fransa'nın Frank Sinatra'sı” olma yolundaki ilk adımı 1941'de, Alman işgali sırasında gazete satarken besteci ve yorumcu Pierre Roche ile tanışmasıyla attı. Aznavour söz yazıyor, Roche beste yapıyordu. 1944'te Raoul Breton yapım şirketiyle sözleşme imzalayan ikili Edith Piaf ile tanıştırıldı ve onun 1947-48 turnesine katıldı; Aznavour bu dönemde Piaf'ın önce şoförlüğünü, sonra sekreterliğini ve asistanlığını yaptı, ancak Piaf ona söz yazarı gözüyle bakmadı. Roche ve Aznavour'un “J'ai bu” (1947) gibi şarkıları dikkat çekti; ikili, Roche'un 1950'de Kanada turnesinde şarkıcı Aglaé ile evlenip orada yerleşmesiyle yollarını ayırdı. Aznavour söz yazarlığında başarı yakaladı, ancak asıl tutkusu olan şarkıcılıkta sahneden her seferinde ıslıklanarak inmek zorunda kaldı. Çelimsiz fiziği, kısa boyu ve titrek sesi nedeniyle küçümsendi. 1953'te Fas'ta verdiği bir konserde ayakta alkışlandı, ancak 1955'te Olympia'da Sidney Bechet'in açılış sanatçısı olarak yuhalandı. Yaşlılık, ölüm ve yalnızlık gibi karanlık konuları boğuk sesiyle anlatan şarkıları, kadife sesli şarkıcıların egzotik nakaratlı şarkıları dinlendiği bir çağda ilgi çekmiyordu.
Ün kazanması
Şansı 1956'da dönmeye başladı: genç radyo kanalı Europe No 1, “Sur ma vie” gibi şarkılarını yayımlayınca yeni plak şirketini güçlendirmeye çalışan Eddie Barclay dikkat etti ve ona eski şarkılarını yeni düzenlemelerle yeniden kaydetme olanağı verdi. Aynı yılın mart ayında Alhambra'da sahne aldığında seyircilerin olumsuz tepkileri yavaş yavaş hayranlığa dönüştü. Aralık 1960'ta aynı salonda, başarıyı yakalayamamış bir şarkıcının hikâyesini anlatan “Je m'voyais déjà”yı söylemesinin ardından alkış yağmuruna tutuldu. 1960-1965 arasında “Les Comédiens”, “La bohème”, “For me formidable” ve “Et pourtant” gibi önemli şarkılarına imza attı. 1963'te New York'ta Carnegie Hall'da sahne alarak Amerika'da ve dünyada uzun sürecek parlak bir kariyere adım attı.
Sahne performansı
Aznavour sahnede bambaşka bir kimliğe bürünürdü: “La bohème”de elinde beyaz mendil ve hayalî fırçasıyla modelini resmeden beş parasız bir ressama, “Mon émouvant amour”da sevgilisiyle işaret diliyle anlaşmaya çalışan umutsuz bir aşığa dönüşürdü. Konserin sonlarına doğru seslendirdiği “Les deux guitares” ve “Emmenez-moi” performansının zirvesini oluştururdu.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Charles Aznavour maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.