Türk tiyatro sahnesinin ve televizyon dizilerinin tecrübeli isimlerinden olan Cengiz Toraman, 27 Şubat 1972 tarihinde Eskişehir'de hayata gözlerini açtı. İlk ve orta öğrenimini bu kentte tamamladı. Ardından yükseköğrenim için mühendislik alanını seçse de içindeki sanat tutkusunun peşinden giderek tiyatroya yöneldi. Eskişehir'in kültürel ikliminde filizlenen bu sanatsal yolculuk, konservatuvar eğitimiyle akademik bir kimlik kazanarak Türk tiyatro tarihine katkı sunan zengin bir kariyere dönüştü.
Mühendislikten Sahne Sanatlarına Uzanan Yolculuk
Gençlik yıllarında akademik eğitimine Eskişehir Anadolu Üniversitesi bünyesinde adım atan Cengiz Toraman, 1989 senesinde Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü'ne kaydoldu. Ancak aynı dönemde Eskişehir Halkevi çatısı altında amatör tiyatro çalışmalara başlaması, hayatının akışını tamamen değiştirdi. Halkevindeki bu amatör tiyatro günlerinde sadece oyunculuk yapmakla kalmadı; tiyatro müziği alanında da yeteneğini sergiledi. Ferhan Şensoy imzalı Şahları da Vururlar oyununun yanı sıra, Erman Canatan'ın kaleme aldığı Batakhane Güzeli ve Oktay Arayıcı'nın eseri olan Bir Ölümün Toplumsal Anatomisi için özgün sahne müzikleri besteledi. Bu üretken dönem, onun sahne sanatlarına olan bağlılığını pekiştirdi. Sonunda 1992 yılında, Maden Mühendisliği eğitimini mezuniyetine sadece bir yıl kala son sınıfta bırakma kararı aldı. Bu radikal kararın ardından Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Sahne Sanatları Bölümü Tiyatro Oyunculuğu Ana Sanat Dalı sınavlarını kazanarak buraya giriş yaptı.
Konservatuvar Yılları ve Eğitmenlik Deneyimi
Konservatuvardaki lisans eğitimi süresince sergilediği başarılı oyunculukla hocalarının takdirini kazanan Cengiz Toraman, birçok önemli tiyatro yapıtında sahne aldı. Bu süreçte rol aldığı oyunlar oldukça çeşitlidir:
- Ergin Orbey rejisiyle sahnelenen Antigone
- Dinçer Sümer'in yönettiği klasik yapıt Martı
- Ned Bobkof yönetimindeki çarpıcı tiyatro eseri Ziyaret
- Murat Karasu'nun yönettiği Oyun Nasıl Oynanmalı?
Sanatçı, öğrencilik yıllarında sadece sahnede oynamakla yetinmeyip, tiyatro sanatının yaygınlaşması için eğitmenlik rollerini de üstlendi. Çeşitli amatör üniversite topluluklarına temel tiyatro dersleri veren deneyimli oyuncu, bu eğitimlerin bir parçası olarak Nâzım Hikmet eserlerinden derlediği özel bir kolaj çalışmasını da sahneye taşıdı.
Tek Kişilik Sahne Performansı ve Akademik Başarıları
Mezuniyet yılı olan 1996, sanatçının kariyerinde önemli dönüm noktalarından biri oldu. Bu dönemde ünlü yazar Murathan Mungan'ın kaleme aldığı Şahmeran'ın Bacakları isimli uzun öyküyü yenilikçi bir bakış açısıyla ele aldı. Dengbej, geleneksel meddah anlatıcılığı ve Avrupa anlatı geleneklerini sentezleyerek hazırladığı bu performans, Mustafa Sekmen yönetmenliğinde tek kişilik bir oyuna dönüştürüldü. Cengiz Toraman, bu özel eğitim çalışmasını Eskişehir'in farklı mekanlarında ve Kocaeli Bölge Tiyatrosu'nun davetlisi olarak İzmit'te başarıyla sergiledi. Aynı yıl konservatuvardan başarıyla mezun olan sanatçı, mezun olduğu kurumda araştırma görevlisi unvanıyla akademik kariyerine ilk adımını attı.
Akademik gelişimini de kararlılıkla sürdüren Toraman, 1997-1998 eğitim-öğretim döneminde Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü bünyesindeki Tiyatro Ana Sanat Dalı yüksek lisans programının ders aşamasını tamamladı. Bir sonraki yıl üniversitenin hizmet içi yabancı dil eğitimini başarıyla bitirerek dil yetkinliğini geliştirdi. Tez aşamasında ara verdiği yüksek lisans eğitimine geri dönerek araştırmalarına odaklandı. Sanatçı, 1960-1970 Yılları Arasında Türk Tiyatrosu'nda Toplumsal Beğeni başlıklı tezini 2002 senesinde tamamlayıp mezun oldu.