Güner Sümer, 19 Mart 1936'da Ankara'da doğan, 27 Nisan 1977'de Ankara'da ölen Türk tiyatro ve sinema oyuncusu, yönetmen ve oyun yazarıdır. Yazar Adalet Ağaoğlu'nun kardeşidir. İstanbul Sanat Tiyatrosu'nun kurucusudur.
Hayatı
1960'ta öğrenim gördüğü Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden ayrılarak Paris'e gitti ve Charles Dullin'in tiyatro eğitimini gördü. Ankara Üniversitesi Tiyatro Topluluğu ve Sahne Zde amatör çalışmalarında bulunduktan sonra 1962'de Arena Tiyatrosu'nda profesyonel sanat yaşamına başladı. 1964'te Paris'te tanıştığı yazar Tezer Özlü ile evlenerek Ankara'ya yerleşti; Özlü'den 1967'de ayrıldı. Eskişehir Belediye Tiyatrosu, Ankara Sanat Tiyatrosu gibi topluluklarda oyuncu ve yönetmen olarak çalıştı. Daha sonra oyuncu Suna Selen ile evlendi; bu evlilikten oğlu Sinan Sümer de sonradan oyuncu oldu. Yaşamının son yıllarında sinema filmlerinde de rol aldı. Son filmi Kapıcılar Kralı, ölümünden dört gün sonra gösterime girdi.
Yönettiği oyunlar
Ankara Sanat Tiyatrosu'nda 1963'te Brendan Behan'ın Gizli Ordu'sunu ve Sartre'ın Mezarsız Ölüler'ini, 1964'te Sermet Çağan'ın Ayak Bacak Fabrikası'nı ve Ruzante'nin Yosma'sını, 1965'te kendi yazdığı Bozuk Düzen'i ve Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç'ını, 1966'da Gorki'nin Küçük Burjuvalar'ını, 1967'de Armand Salacrou'nun Durand Bulvarı'nı, 1968'de Orhan Kemal'in Eskici Dükkânı'nı ve Roger Vitrac'ın Victor ya da Çocukların İktidarı'nı, 1969'da Mrozek'in Sınırdaki Ev'ini yönetti.
Oyuncu olarak
Aynı topluluğun sahnesinde Gizli Ordu, Godot'u Beklerken, Ölü Canlar, Cehennem Dansı, Brecht'in Arturo Ui'nin Önlenebilir Tırmanışı, Orhan Kemal'in 72. Koğuş'u, Pazar Gezintisi ve Gogol'ün Müfettiş'i gibi oyunlarda rol aldı. Sinemada 1974'te Diyet, Esir Hayat ve Kartal Yuvası, 1976'da Kapıcılar Kralı filmlerinde oynadı. Bozuk Düzen 1965'te, Yarın Cumartesi ise 1988'de yazar olarak filmografisine girdi.
Eserleri ve ödülü
Bütün Oyunları adıyla üç ciltlik derlemesinde Aşk Bir Masaldır, Ölü Mevsimler, Bozuk Düzen ve Hüzzam gibi oyunları yer alır. 1965'te Sanat Sevenler Derneği tarafından Ayak Bacak Fabrikası'ndaki reji çalışmasıyla En İyi Sahneye Koyucu ödülünü aldı. Gökhan Teker'in yüksek lisans tezi olarak hazırladığı, hayatını ve sanatını konu alan çalışma Güner Sümer'in Küçük İnsanı adıyla, Adalet Ağaoğlu'nun önsözüyle 2021'de kitap olarak yayımlandı.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Güner Sümer maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.