Benjamin Franklin, 17 Ocak 1706 tarihinde Amerika'nın Boston kentinde dünyaya gelerek hem bilim dünyasında hem de siyaset sahnesinde tarihin en etkili şahşiyetlerinden biri olmuştur. Amerika Birleşik Devletleri'nin kurucu babalarından biri kabul edilen bu çok yönlü deha, ülkesinin bağımsızlık bildirgesini kaleme almasının yanı sıra paratoner gibi çığır açan icatlarıyla insanlığa yön vermiştir. Yaşamı boyunca yazar, diplomat, fizikçi ve kaşif kimliğiyle tanınan Franklin, kıvrak zekası ve basımcılıktaki başarısıyla kendi geleceğini sıfırdan inşa etmiştir. Hem gökyüzündeki şimşeklerin sırrını çözen hem de genç bir ülkenin uluslararası alanda tanınmasını sağlayan bu tarihi figür, arkasında zengin bir entelektüel miras bırakmıştır.
Boston'dan Philadelphia'ya Uzanan Gençlik Yılları
Sabun ve mum imalatı yapan Josiah Franklin'in on beşinci çocuğu olan Benjamin, toplam on yedi çocuklu kalabalık bir ailede büyüdü. Annesi Abiah Franklin'in sekizinci çocuğu olan küçük Benjamin, çocukluğunda yüzmeyi çok seviyor ve bu alandaki becerisiyle tanınıyordu. Henüz on yaşındayken okul hayatını sonlandırmak zorunda kaldı. Babasının yanında bıçakçılık çıraklığına başlasa da bu meslekte başarılı olamayacağını kısa sürede anladı. Bunun üzerine on iki yaşında, basımevi yöneten ve liberal bir gazete çıkaran ağabeyi William'ın yanına girdi. Burada on altı yaşındayken, orta yaşlı bir kadının takma adıyla yazdığı "Silence Dogood" mektuplarını hazırlayarak ilk yazı dizisini çıkardı. Ağabeyiyle yaşadığı fikir ayrılıkları zamanla büyüyünce, basımeviyle olan bağlarını tamamen kopararak 1723 yılında Boston'dan ayrılıp Philadelphia'ya yerleşti.
Philadelphia'daki ilk gününde Deborah Read ile tanışarak ona aşık oldu. Ortağıyla 1729'da Pennsylvania Gazette gazetesini satın alarak bu yayını kısa sürede ülkenin en çok okunan basın organlarından birine dönüştürdü. Deborah Read ile 1730 yılında dünya evine girdi. Evliliğinin ardından yakın dostu John Paul Jones'un gemisinden ilham alarak Poor Richard's Almanack (Fakir Richard: Almanak) adlı olduçka popüler olan gazeteyi kurdu. Bu gazetede Richard Saunders müstear adıyla kaleme aldığı nükteli ve bilgece tavsiyeler geniş kitlelerce benimsendi. Aynı süreçte felsefe, siyaset ve bilim konularının tartışıldığı Junto kulübünü kuran Franklin, aynı zamanda kütüphane, hastane ve sigorta şirketlerinin oluşmasına öncülük etti.
Bilimsel Keşifler ve Elektriğin Doğası
Franklin çiftinin 1731 yılında William, 1732 yılında ise Francis adında iki erkek çocuğu dünyaya geldi. Fakat 1736 yılında küçük Francis'in vefatı aileyi derinden sarstı. Evlat acısının ardından Philadelphia meclis sekreteri seçilerek aktif siyasi hayatına başlayan Franklin, bilimsel çalışmalarını aksatmadı. Kızı Sarah ise 1743 yılında dünyaya geldi. Aynı yıl fırtına hareketlerini inceleyerek fırtınaların önceden tahmin edilebileceğini gösteren önemli meteorolojik gözlemler gerçekleştirdi. Bir yıl sonra, evleri daha verimli ısıtmak için kendi tasarladığı ve sonradan Franklin Sobası adını alacak Pennsylvania Şöminesi'ni tanıttı.
Matbaacılık kariyerinden 1748 yılında emekli olduktan sonra kendisini tamamen bilimsel araştırmalara adadı. Elektrik mekanizmaları üzerindeki çalışmaları neticesinde artı ve eksi uçları keşederek elektriğin korunumu ilkesini sundu. Fırtınalı bir havada uçurtma uçurarak gerçekleştirdiği o ünlü deney sayesinde şimşeğin elektriksel bir doğaya sahip olduğunu tüm dünyaya kanıtladı. İki yardımcısının elektrik çarpması sonucu hayatını kaybettiği bu zorlu sürecin sonunda paratoner sistemini geliştirmeyi başarıdı. Gün ışığıdan daha çok faydalanmak için saat uygulamasını önerdi. Bunun yanı sıra İngiliz Amerikası postalarının genel müdürlüğünü üstlenerek posta teşkilatında çok kapsamlı düzenlemelere gitti.
Bağımsızlık Yolunda Diplomatik Müadele ve Mirası
Pennsylvania meclis üyesi seçildikten sonra arazi vergisi ödemek istemeyen nüfuzlu büyük ailelere karşı kararlı bir müadele verdi. Sömürgelerin haklarını savunmak için 1757 yılında Londra'ya gönderilerek kolonilerin vergi itirazlarını İngiliz makamlarına doğrudan iletmekle görevlendirildi. Massachusetts Valisi Hutchinson'ın sömürge halkına hakaretler içeren mektuplarını ele geçirip yayınlayınca kolonilerdeki popülaritesi ve siyasi itibarı katlanarak arttı. Ardından Amerikan Kongresi'ne milletvekili olarak seçilmeyi başarıdı. Siyasi kariyerinin zirvesinde, 1776 yılında Thomas Jefferson ve John Adams ile birlikte Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi'ni kaleme aldı. Eylül 1776'da Fransa'ya giderek Fransız Dışişleri Bakanı Charles Gravier ile ekonomik ve askeri destek sağlayan başarılı görüşmeler yürüttü. Bağımsızlık Savaşı'nın ardından İngiltere ile barş müzakerelerini yürütmek üzere seçilen diplomatlar arasında yer alarak anlaşmayı imzaladı.
Ülkesine 1785 yılında döndükten sonra Philadelphia Anayasa Kurultayı'na katıldı. Hayatı boyunca pek çok ilke imza atan büyük devlet adamı, 17 Nisan 1790'da 84 yaşında vefat etti. Paranın sahteliği ve ölüm gibi mutlak gerçekler üzerine söylediği nükteli sözleriyle bilinen Franklin'in portresi günümüzde yüz dolarlık banknotların üzerinde yer almaktadır. İnsanların her zaman kahraman olamayacağını ancak insan kalabileceğini söyleyen Franklin, geride hem bilime hem de insanlığa büyük bir miras bırakmıştır.