Siyasi yükselişi
Benito Amilcare Andrea Mussolini, 29 Temmuz 1883'te Predappio'da doğdu. Ulusal Faşist Parti ve Cumhuriyetçi Faşist Parti'nin kurucusu olan İtalyan siyasetçi, diktatör ve gazetecidir. 1922'deki Roma Yürüyüşü'nden 1943'te devrilmesine kadar Faşist İtalya'nın diktatörü olarak yönetimde kaldı. 1919'da İtalyan Savaş Birlikleri'nin kurulmasından 1945'teki infazına kadar İtalyan faşizminin lideri olarak "Duce" unvanını taşıdı. İki dünya savaşı arasında faşist hareketlerin uluslararası alanda yayılmasına ilham verdi.
Mussolini başlangıçta sosyalist bir siyasetçi ve Avanti! gazetesinin yazarıydı. 1912'de İtalyan Sosyalist Partisi'nin Ulusal Yönetim Kurulu'na üye oldu, ancak Birinci Dünya Savaşı'na askerî müdahale çağrısı yaptığı için partiden ihraç edildi. 1914'te Il Popolo d'Italia gazetesini kurdu ve 1917'ye kadar İtalya Kraliyet Ordusu'nda görev yaptı; yaralanınca askerlikten ayrıldı. Zamanla Sosyalist Parti'yi eleştirerek görüşlerini milliyetçiliğe odakladı. Eşitlikçiliğe ve sınıf çatışmasına karşı çıkan, "devrimci milliyetçilik" öneren faşist hareketi kurdu. Ekim 1922'deki Roma Yürüyüşü'nün ardından Kral III. Vittorio Emanuele tarafından başbakan olarak atandı.
İktidar ve dış politika
Karşıtlarını gizli polis aracılığıyla ortadan kaldırıp işçi grevlerini yasakladıktan sonra, faşist hareket ülkeyi tek partili bir diktatörlüğe dönüştüren yasalarla iktidarını pekiştirdi. Beş yıl içinde hem yasal hem yasa dışı yollarla mutlak otorite kurarak totaliter bir devlet yaratmayı hedefledi. 1929'da Laterano Antlaşması'nı imzalayarak Katolik Kilisesi ile anlaşmaya vardı. Dış politikası, İtalya'nın topraklarını genişletmeyi amaçlayan spazio vitale ilkesine dayanıyordu. 1920'lerde Libya'nın pasifize edilmesi ve Korfu'nun bombalanması bu politikanın örnekleriydi; Yugoslavya ile yapılan anlaşmayla Fiume ilhak edildi. 1936'da Etiyopya'yı fethederek Eritre ve Somali ile birlikte İtalyan Doğu Afrikası'na kattı. 1939'da Arnavutluk'u ilhak etti. 1936-1939 arasında İspanya İç Savaşı'nda Francisco Franco'yu destekledi. 1937'de Milletler Cemiyeti'nden ayrıldı ve İtalya, Almanya ve Japonya ile Mihver Devletleri'ni oluşturdu.
İkinci Dünya Savaşı ve sonu
1930'lardaki savaşlar İtalya'ya büyük maliyet getirdi ve ülkeyi İkinci Dünya Savaşı'na hazırlıksız bıraktı. Mussolini önce İtalya'nın savaşa girmeyeceğini ilan etti; ancak Haziran 1940'ta Müttefiklerin yenilgisinin yakın olduğuna inanarak Almanya'nın yanında savaşa katıldı. Müttefiklerin Sicilya'yı işgalinden sonra Kral, Temmuz 1943'te onu başbakanlıktan azletti ve gözaltına aldırdı. Eylül 1943'te kral Müttefiklerle ateşkes imzalayınca Almanlar Mussolini'yi Gran Sasso baskınıyla kurtardı. Hitler onu Alman işgalindeki Kuzey İtalya'da kurulan İtalyan Sosyal Cumhuriyeti'nin başına getirdi; bu devlet Almanlara bağlı bir rejim olarak işledi. Müttefiklerin zaferi yaklaşırken Mussolini, İsviçre'ye kaçmaya çalıştı ve 28 Nisan 1945'te idam edildi.
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Benito Mussolini maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.