Pakistan siyasetinde derin izler bırakan Benazir Butto, 21 Haziran 1953 tarihinde Karachi kentinde dünyaya gelerek ülkenin kaderini değiştirecek bir liderlik yolculuğuna ilk adımı attı. Eski Başbakan Zülfikar Ali Butto ile Begum Nusrat Ispahaniʼnin en büyük kız çocukları olan Butto, Doğu dünyasında tabuları yıkarak ilk kadın hükümet başkanı unvanını kazandı. Siyasi mücadelelerle geçen ömrü, 27 Aralık 2007ʼde Rawalpindiʼdeki miting sırasında düzenlenen hain bir suikastla 54 yaşında trajik bir şekilde son buldu.
Eğitim Yılları ve Demokrasi Mücadelesi
Gençlik yıllarında nitelikli bir eğitim alan Benazir Butto, lise düzeyine kadar olan öğrenim hayatını kendi vatanı Pakistan sınırları içerisinde tamamladı. Yüksek öğrenim hayaliyle rotasını Amerika Birleşik Devletleriʼne çeviren genç Butto, 1969 senesinde saygın Radcliffe College bünyesinde derslere katılmaya başladı. Kısa süre sonra geçiş yaptığı prestijli Harvard Üniversitesi diplomasını ise 1973 yılında başarıyla göğüsledi. Akademik kariyerine İngiltereʼde devam eden Butto, burada çok önemli eğitim süreçlerinden geçti:
- Amerika Birleşik Devletleriʼnde Harvard Üniversitesi lisans derecesi
- İngiltereʼde yer alan prestijli Oxford Üniversitesi bünyesinde Uluslararası Hukuk eğitimi
- Diplomasi alanında tamamladığı lisansüstü akademik çalışmalar
Eğitimini 1977 yılında tamamlayarak büyük umutlarla ülkesine geri döndü. Ancak Pakistan o günlerde askeri cuntanın pençesindeydi. General Mohammad Zia ul-Haq önderliğindeki ordu, gerçekleştirdiği darbeyle babası Zülfikar Ali Buttoʼnun yasal hükümetini devirdi. Darbeci yönetimin baskıcı politikaları altında ezilen genç siyasetçi, uzun süre ev hapsinde tutuldu. Ev hapsi yılları yıpratıcıydı. Cuntanın babasını idama mahkum etmesi üzerine, Butto için geri dönülmez bir liderlik dönemi başladı. Bu trajik gelişmenin ardından cesaretle öne çıkan Butto, Pakistan Halk Partisi liderlik koltuğuna oturarak askeri diktatörlüğe meydan okudu.
Liderlik yılları Butto ailesi için adeta ardı arkası kesilmeyen büyük acılar zincirine dönüştü. Nitekim 1980 yılında erkek kardeşi Shahnawaz Butto, ikamet ettiği apartman dairesinde gizemli bir şekilde ölü bulundu. Aile bireyleri bu ani ve sarsıcı vefatın arkasında planlı bir cinayetin yattığını savundu. Ancak olayı aydınlatacak hiçbir delil elde edilemedi. Bu trajedi aileyi derinden sarstı. Yıllar sonra, 1996 yılında ise diğer erkek kardeşi Murtaza Butto, emniyet güçleriyle girdiği silahlı bir çatışmada hayatını kaybetti. Baskıların dayanılmaz boyutlara ulaşması sebebiyle 1984 senesinde İngiltereʼye giden Butto, sürgünde yaşamak zorunda kaldığı bu süreçte de partisinin liderliğini sürdürdü. Nihayet takvimler 10 Nisan 1986 tarihini gösterdiğinde tekrar vatan toprağına ayak basarak serbest seçimlerin yapılması talebiyle ülke genelinde kampanya başlattı.
Siyasi mücadelesinin yanı sıra özel hayatında da yeni bir sayfa açan Butto, 18 Aralık 1987 tarihinde Karachiʼde tanınmış iş insanı Asıf Ali Zardari ile dünya evine girdi. Bu evlilikten çiftin üç çocuğu oldu:
- Bilawal Zardari
- Bakhtawar Zardari
- Aseefa Zardari
İktidar Dönemi ve Siyasi Çalkantılar
Pakistanʱ demir yumrukla yöneten diktatör Zia ul-Hakʱn 1988 yılındaki gizemli bir uçak kazasında can vermesiyle ülkedeki baskıcı askeri rejim tamamen son buldu. Diktatörlüğün yıkılmasının hemen ardından yapılan tarihi genel seçimler, Pakistan ve İslam dünyası için eşi benzeri görülmemiş bir dönüm noktası oldu. İlk bebeğini kucağına almasının üzerinden henüz üç ay geçmiş olan Butto, 1 Aralık 1988ʼde sandıktan zaferle çıkarak bir İslam ülkesinin ilk kadın başbakanı sıfatını kazandı. Başarılarla dolu bu ilk iktidar deneyimi maalesef uzun ömürlü olamadı ve 1990 yılındaki seçimlerde hükümeti kaybetti. Hemen ardından muhalifleri tarafından ülkeyi kötü idare etmekle itham edilerek mahkeme kürsülerinde sanık olarak yargılandı.
Buna rağmen pes etmeyen kararlı lider, 1993 yılında gerçekleştirilen seçimleri yeniden kazanarak başbakanlık makamına ikinci kez kuruldu. Zorlu şartlar altında yürüttüğü bu görevini 1996 yılına dek başarıyla sürdürmeyi bildi. Fakat Pakistanʱn karmaşık siyasi yapısı onu bir kez daha sürgün yollarına düşmeye zorladı. Sürgün yılları oldukça zorluydu. İngiltere ve Dubai topraklarında geçirmek zorunda kaldığı uzun sürgün yıllarında gıyabında yargılandığı yolsuzluk davalarından ötürü üç yıl hapis cezasına çarptırıldı.
Sürgünden Dönüş ve Son Yolculuk
Yıllar süren ayrılığın ardından, dönemin Devlet Başkanı Pervez Müşerrefʼin yolsuzluk ithamlarını kapsayan geniş kapsamlı af yasasını onaylamasıyla vatan hasreti son buldu. Takvimler 18 Ekim 2007 tarihini gösterirken tam sekiz yıllık zorunlu sürgünün ardından coşkulu bir kalabalıkla Pakistanʱa geri döndü. Ancak geri dönüşüyle birlikte radikal çevrelerden gelen ölüm tehditleri çığ gibi büyük boyutlara ulaştı. Nitekim ülkeye adım atar atmaz gerçekleştirilen ve tam 136 masum insanın can verdiği bombalı saldırıdan mucizevi bir şekilde yara almadan kurtulmayı başarılı bir şekilde kurtuldu. Butto, tarihe geçen bu kanlı günü Pakistanʱn en karanlık günü olarak tanımladı. Halk desteği çığ gibi büyüdü.
Tehditlere kulak asmadan halkıyla buluşmaya devam eden cesur lider, 27 Aralık 2007 tarihinde Rawalpindi şehrinde büyük bir seçim mitingi düzenledi. Kampanya konuşmasını tamamlayıp alandan ayrılmak üzereyken hain bir suikastçının hedefi olarak 54 yaşında hayata gözlerini yumdu. Bu korkunç terör eyleminde Butto ile birlikte 28 kişi daha can verirken, 100ʽen fazla vatandaş da yaralandı. Pakistan yasa boğuldu. Siyaset sahnesinden koparılan Butto, 28 Aralık 2007ʼde yüz binlerce seveninin gözyaşları arasında Garhi Khuda Bakhsh bölgesindeki aile kabristanında toprağa verildi.
Bu ani kayıp üzerine Pervez Müşerref ülkede üç günlük ulusal yas ilan ettiğini duyurdu. Liderlerinin katledilmesiyle öfkeden deliye dönen yüz binlerce Butto taraftarı Pakistan sokaklarını adeta yangın yerine çevirdi. Çıkan şiddetli çatışmalarda ve iş yerlerine yönelik saldırılarda 23 Pakistan vatandaşı daha yaşamını yitirdi. Demokrasi mücadelesi yarım kaldı.