Adı ve ailesi
Yaser Arafat, 1929'da Kahire'de Filistinli bir anne ve babanın çocuğu olarak doğdu. Tam adı Muhammed Abdurrahman Abdurrauf Arafat el-Kudva el-Hüseyni'dir; Abdurrauf babasının, Arafat büyükbabasının adıdır. 1950'lerin başında Yaser adını kullanmaya başladı, gerilla kariyerinin başında kod adı olarak Ebu Ammar'ı seçti. Babası Gazzeliydi ve Kahire'nin Sakanini mahallesinde tekstil tüccarıydı. Annesi Zehva Ebulsuut, Arafat dört yaşındayken 1933'te öldü. Bundan sonra bir süre Kudüs'te anne tarafı akrabalarının yanında kaldı; 1937'de babası onları yeniden yanına aldı.
Eğitimi ve el-Fetih'in kuruluşu
Kahire'de inşaat mühendisliği okudu ve 1952'den 1956'ya kadar Filistinli Öğrenciler Birliği'nin başkanlığını yaptı. 1948-1949 savaşında Gazze'de savaşa katıldı. Süveyş Krizi sonrasında 1957'de Kuveyt'e gitti ve inşaat mühendisliği işi nedeniyle vizesi kabul edildi. Burada Salah Halef (Ebu İyad) ve Halil el-Vezir (Ebu Cihad) ile karşılaştı; ikisi de sonraki yıllarda en yakın çalışma arkadaşı oldu. El-Fetih'in kuruluş tarihi kesin değildir; grup 1958-1960 arasında Filistinuna Nida el-Hayat dergisi etrafında toplandı. Örgüt Filistin'in kurtuluşunu Filistinliler tarafından yürütülen silahlı mücadeleye adadı ve Arap hükûmetlerinden bağımsız kalmaya çalıştı. 1962-1966 arasında Arafat ve yakın arkadaşları Suriye'ye taşındı. Örgütün askerî kolu el-Assifa 31 Aralık 1964'te İsrail'e sızmaya çalıştı.
FKÖ'nün başında
1967 Altı Gün Savaşı'ndan sonra Arafat, kılık değiştirerek Şeria Nehri'ni geçip Batı Şeria'ya girdi ve el-Fetih için destek aradı. Mısır Cumhurbaşkanı Nasır onu Filistinlilerin lideri ilan etti. Ahmet Şukeyri'nin FKÖ liderliğinden istifa etmesi sonrasında el-Fetih Filistin Ulusal Meclisi'nde 33 sandalye aldı. 1960'ların sonu ve 1970'lerin başında el-Fetih, Ürdün'le çatıştı; Ürdün'den çıkarılan Arafat ve örgütü Lübnan'a yerleşti ve 1978 ile 1982'de İsrail'in hedefi oldu. Filistinlilerin çoğu onu bir özgürlük savaşçısı olarak görürken, İsraillilerin çoğu örgütünün sivillere karşı giriştiği eylemler nedeniyle onu terörist saymaktadır.
Müzakereler ve son yılları
1988'de BM Güvenlik Konseyi'nin 242 sayılı kararını kabul etti. 1991 Madrid Konferansı, 1993 Oslo İlkeler Anlaşması ve 2000 Camp David Zirvesi gibi görüşmelere katıldı. 1994'te Oslo müzakereleri nedeniyle İzak Rabin ve Şimon Peres ile birlikte Nobel Barış Ödülü'ne layık görüldü. İslamcılar ve FKÖ'nün bazı sol kanat mensupları onu İsrail'e fazla taviz vermekle suçladı. Arafat 2001 sonlarından itibaren Ramallah'taki Mukata'a merkezinde İsrail ordusunun denetimi altında kaldı. 2004 sonlarında hastalandı ve komaya girdi; tedavi için Paris'e gitmesine izin verildi. Arafat 11 Kasım 2004'te 75 yaşında Paris'te öldü. Ölüm nedeni tam olarak bilinmemektedir ve otopsi yapılmamıştır.
Benzer kişiler
- İsmail Özay (Siyasetçi)
- Süleyman Demirel (Siyasetçi)
- I. Fuad (Kahire Doğumlu)
- Hidiv İsmail Paşa (Kahire Doğumlu)
- Dalida (Kahire Doğumlu)
- Dorothy Hodgkin (Kahire Doğumlu)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Yaser Arafat maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.