Roman Polanski Kimdir?

Kimdir?

Roman Polanski, 18 Ağustos 1933'te Paris'te doğmuş, Yahudi asıllı Polonyalı film yönetmeni, yapımcı, senarist ve oyuncudur; Ekim 2026 itibarıyla 73 yaşındadır. Polonya'dan göçmüş Yahudi bir babanın ve Polonyalı bir annenin oğludur.

Çocukluğu ve eğitimi

Üç yaşında ailesiyle Kraków'a taşındı. 1940'ta şehrin Almanlar tarafından işgalinin ardından ailesi bir toplama kampına gönderildi. Polanski, babası sayesinde götürülmeden önce kaçmayı başardı ve iyiliksever Katolik ailelerin yardımıyla hayatta kaldı. Annesi Auschwitz'de öldü; kamptan sağ kurtulan babası oğluyla birlikte Kraków'a döndü. Babası yeniden evlenince Polanski evden ayrıldı; babası onu bir teknik okula gönderdi, o ise 1950'de sinema okuluna gitmek için bu okulu bıraktı.

Kraków tiyatrosunda oyuncu olarak çalıştı. İlk sahneye çıkışı 1954'te Andrzej Wajda'nın Pokolenie (Bir Kuşak) filmiyle oldu. Aynı yıl Lodz Devlet Film Okulu'nun yönetmenlik bölümüne girdi ve üç yıl sonra öğrencilik döneminin ilk filmi Rozbijemy zabawę'yı çekti.

Film kariyeri

İlk tanınan filmi 1962 yapımı Suda Bıçak (Nóż w wodzie) oldu; senaryo üzerinde kendisi çalıştı. İngiltere'de çektiği ilk film Tiksinti parlak bir başarı elde etmedi, ancak yönetmenin en sevdiği film olduğu söylenir. 1968'de çektiği korku filmi Rosemary'nin Bebeği ile Hollywood'a adım attı. Sonraki filmi Macbeth, ikinci eşi Sharon Tate'in Manson Ailesi tarafından öldürülmesinin hemen ardından çekilmiş bir Shakespeare uyarlamasıdır.

İtalya'da bir seks komedisi çektikten sonra Hollywood'a dönüp en iyi filmlerinden biri sayılan Çin Mahallesi'ni (1974) çekti; film ona bir Oscar ve bir BAFTA getirdi. 1976 yapımı Kiracı (The Tenant), Tiksinti ve Rosemary'nin Bebeği ile birlikte "apartman üçlemesi"ni tamamlar.

Hukuki süreç ve sonraki filmleri

1977'de o sırada 13 yaşında olan bir kıza karşı hukuken tecavüzden suçlu bulundu. ABD'deki tutuklama kararı üzerine Paris'e yerleşip Fransız vatandaşlığına geçti; Fransız makamlar onu iade etmedi. 1979'a kadar film yapmadı. Thomas Hardy'nin romanından uyarladığı Tess, Fransa'da o zamana dek çekilen en pahalı film oldu ve ona bir Oscar ile Cesar'da en iyi yönetmen ödülünü getirdi.

Sonraki filmlerinden Pirates (1986), Frantic (1987) ve Bitter Moon (1992) beğeni toplamadı. Eleştirmenlerin övgüsünü 1994'te Ariel Dorfman'ın oyunundan uyarladığı Death and the Maiden ile kazandı. 1996'da deneysel Gli Angeli'yi çekti; 1999'da Dokuzuncu Kapı ile gerilimlere döndü. Kendi yaşam öyküsünün yansıması sayılan Piyanist (2002), 55. Cannes Film Festivali'nde Altın Palmiye'yi kazandı. 2005'te Charles Dickens'ın Oliver Twist romanını sinemaya uyarladı.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Roman Polanski maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.