Çocukluğu ve eğitimi
Linus Carl Pauling, 28 Şubat 1901'de ABD'nin Oregon eyaletindeki Portland'da doğdu. Babası eczacı Herman Pauling 1910'da öldü; annesi Lucy Isabelle çocukları Linus, Paulie ve Lucille ile yalnız kaldı. Küçük yaşta kitaplara düşkündü ve arkadaşı Lloyd Jeffress'in odasında kurduğu küçük kimya laboratuvarı ona kimyaya yönelmesi için ilham verdi. 1917'de Oregon Tarım Koleji'ne girdi, maddi sıkıntıları nedeniyle çalışarak okudu. Kolej ona kurslarda asistanlık önerdi.
1922'de derece ile mezun olup Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü'nde (Caltech) Roscoe G. Dickinson gözetiminde kimya öğrenimine başladı; X ışınlarının kristaller üzerindeki etkisini inceledi ve 1925'te doktorasını aldı. Öğrencisi Ava Helen Miller ile 17 Haziran 1923'te evlendi; çiftin üç oğlu ve bir kızı oldu.
Bilimsel çalışmaları
Avrupa'da Münih'te Arnold Sommerfeld, Kopenhag'da Niels Bohr ve Zürih'te Erwin Schrödinger ile çalıştı. 1929'da kısmi profesörlüğe, 1930'da profesörlüğe yükseldi ve aynı yıl Amerikan Kimya Birliği'nin Langmuir Ödülü'nü aldı. 1932'de orbital hibritleşme çalışmasını yayımlayarak karbon atomunun orbitallerinin nasıl çözümlendiğini açıkladı. Aynı yıl elektronegatifliği bilim dünyasına tanıttı. 1930 yazında bilimsel amaçla yeniden Avrupa'ya giden Pauling, öğrencisi L. O. Brockway'in Caltech'te yaptığı, elektronların davranışını ölçen aletle büyük atom numaralı maddelerin incelenmesini sağladı. Moleküllerin özelliklerinden yararlanarak kimyasal bağların kırılmasını, moleküllerin momentlerini ve aralarındaki açıları hesapladığını bildirdi. Karbonda bir 2s ve üç 2p orbitalinin sp3 hibritleşmesi yaptığını, etilende ise sp2 hibritleşmesinin görüldüğünü gösterdi.
İyonik bileşiklerde atomlar arasında elektron aktarımı olduğunu, kovalent bileşiklerde ise elektronların ortaklaşa kullanıldığını ortaya koydu. Benzenin yapısını Kekulé'nin tek ve çift bağ modelinden farklı olarak kuantum kimyasıyla açıkladı. Bu çalışmalarını 1939'da yayımladığı Doğal Kimyasal Bileşimler adlı kitapta topladı; kitaba ilk 30 yılda 16.000'den fazla atıf yapıldı. Oppenheimer'ın Manhattan Projesi'nde kimya sorumlusu olma davetini barışsever olduğu için geri çevirdi.
Ödülleri ve son yılları
Kuantum mekaniğinin kimya, biyokimya ve moleküler biyoloji üzerindeki etkilerine öncülük eden Pauling, 1954'te Nobel Kimya Ödülü'nü kazandı. Yerüstü nükleer denemelere karşı çalışmaları nedeniyle 1962'de Nobel Barış Ödülü'nü de aldı. Yaşamının ileri evrelerinde C vitamini üzerine çalıştı. 16 Eylül 1952'de nükleik asitlerin yapısı üzerine çalışmaya başladı; DNA konusundaki çalışmalarının, 1953'te Watson ve Crick'in DNA'yı keşfetmesine yardımcı olduğu belirtilir. Kimya, metalürji, psikoloji, radyoaktivite, nükleer enerji ve nükleer savaş konularında eser verdi. Linus Pauling, 19 Ağustos 1994'te öldü.
Benzer kişiler
- Dorothy Hodgkin (Kimyager)
- Stephen Edwin King (Portland Doğumlu)
- Dmitriy Mendeleyev (Kimyager)
- Joseph Wilson Swan (Kimyager)
- Otto Hahn (Kimyager)
- Akira Yoshino (Kimyager)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Linus Pauling maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.