.jpg?width=640)
Geoffrey Everest Hinton, 6 Aralık 1947'de Londra'nın Wimbledon semtinde dünyaya geldi. Bilgisayar bilimi ve bilişsel psikolojinin kesişim noktasında onlarca yıl boyunca çalışan Hinton, yapay sinir ağlarını ana akım bilim dünyası görmezden gelirken ısrarla savundu ve sonunda bu alanı dönüştürdü. Bugün "derin öğrenmenin öncüsü" olarak anılan Hinton, modern yapay zekanın kavramsal temellerini oluşturan isimlerin başında gelir.
Eğitim Yılları
Cambridge Üniversitesi'nde fizyoloji, felsefe ve fizik dersleri alan Hinton, deneysel psikoloji alanında lisans diplomasını tamamladı. Akademik ilgisi giderek beynin öğrenme mekanizmalarına yöneldi. 1978'de Edinburgh Üniversitesi'nden yapay zeka alanında doktora derecesi aldı. Babasının adını taşıyan Howard Everest Hinton, tanınmış bir böcek bilimcisiydi; bilime duyulan bu aile merakı Geoffrey'nin zihinsel ufkunu erken yaşta genişletti.
Geri Yayılım'dan AlexNet'e: Kariyerin Dönüm Noktaları
Edinburgh ve Sussex üniversitelerinde araştırmalarını sürdüren Hinton, ardından ABD ve Kanada'ya taşındı. Carnegie Mellon Üniversitesi ve Toronto Üniversitesi'nde görev yaptı. 1980'lerde David Rumelhart ve Ronald J. Williams ile ortaklaşa geliştirdikleri geri yayılım (backpropagation) algoritması, yapay sinir ağlarının büyük veri üzerinde sistematik biçimde eğitilmesini ilk kez mümkün kıldı. Bu tek buluş, sonraki on yılların derin öğrenme devrimine zemin hazırladı.
2012 yılındaki ikinci büyük sıçrama AlexNet ile geldi. Öğrencileri Alex Krizhevsky ve Ilya Sutskever ile birlikte Toronto Üniversitesi'nde geliştirilen bu derin sinir ağı, ImageNet görsel tanıma yarışmasında rakiplerini büyük farkla geride bıraktı. Modelin arkasındaki şirket 2013'te Google tarafından satın alındı; Hinton aynı yıl Google Brain ekibine dahil oldu. Boltzmann makineleri, dağıtılmış temsiller ve derin sinir ağları üzerine yürüttüğü araştırmalar; bilgisayarla görme, konuşma tanıma ve doğal dil işleme alanlarını köklü biçimde değiştirdi.
Ödüller ve Etik Sorumluluk
2018'de Yann LeCun ve Yoshua Bengio ile birlikte Turing Ödülü'ne layık görüldü — bilgisayar biliminin en prestijli bu ödülü zaman zaman "bilgisayar biliminin Nobel'i" olarak da anılır. 2024'te ise yapay sinir ağlarıyla makine öğrenimini mümkün kılan keşifleri gerekçesiyle John Hopfield ile birlikte Nobel Fizik Ödülü aldı.
2023'te Google'dan ayrılan Hinton, bu kararını yapay zekanın riskleri hakkında kurumsal kısıtlama olmaksızın konuşabilmek isteğiyle açıkladı. O günden bu yana teknolojinin kontrolsüz büyümesi, kötüye kullanım senaryoları ve insanlık için doğurabileceği uzun vadeli tehlikeler üzerine kamuoyunu uyaran Hinton, yalnızca bir mucit değil etik sorumluluk üstlenen bir düşünür kimliğiyle de gündemde kalmaya devam ediyor.
Özel yaşamında iki derin kayıp yaşadı: ilk eşi Rosalind Zalin 1994'te yumurtalık kanserinden, 1997'de evlendiği ikinci eşi Jacqueline Ford ise 2018'de pankreas kanserinden hayatını kaybetti. Yayımladığı eserler arasında Neural Network Architectures for Artificial Intelligence (1989) öne çıkar.