Sanayi devriminin en büyük buluşlarından birine imza atan Charles Goodyear, 29 Aralık 1800 tarihinde ABD'nin Connecticut eyaletine bağlı New Haven kentinde dünyaya geldi. Amasa Goodyear ve Cynthia Bateman Goodyear çiftinin oğlu olan tam adıyla Charles Nelson Goodyear Sr., ham kauçuğu dayanıklı bir malzemeye dönüştürek otomotiv ve sanayi sektörünün kaderini değiştiren Amerikalı bir mucit, bilim insanı ve sanayicidir. Deneme yanılma yöntemiyle gerçekleştirdiği yıllar süren deneyler sonucunda kükürt ve ısıyı bir araya getirerek vulkanizasyon yöntemini bulmuş, böylece günümüzdeki taşıt lastiklerinin temelini atmıştır.
Kauçuğun Sırrını Çözme Tutkusu
Gençlik yıllarında hırdavat dükkanı işleten babasının yanında çalışan Goodyear'ın hayatı, 1830 yılında aile şirketinin iflas etmesiyle farklı bir yöne doğru evrildi. Takvimler 24 Ağustos 1824 tarihini gösterdiğinde Clarissa Beecher ile dünya evine giren mucit, geçim sıkıntılarıyla boğuşurken kauçuğa merak sardı. 1834 yılında ABD'nin ilk kauçuk üreticisi konumundaki Roxbury Doğal Kauçuk Şirketi'nde iş bularak can simitlerine yönelik tasarımlar geliştirdi. Ancak ham kauçuktan üretilen malzemeler sıcakta eriyip yapışkan hale geliyor, üstelik soğukta da adeta bir taş gibi kırılıyordu. Bu kullanışsızlık tüketicileri uzaklaştırınca Roxbury şirketi kısa sürede kapılarını kapatmak zorunda kaldı.
Goodyear bu başarısız dönemden yılmadı ve malzemeyi düzeltmeyi aklına koydu. Resmi eğitimi yetersiz olmasına karşın, Brezilya'dan düşük ücretle ham kauçuk tedarik ederek evinde deneyler yapmaya koyuldu. Yapışkan ağaç özsuyunu fırınladı, soğuttu ve çeşitli kimyasallarla harmanladı. 1836 yılında nitrik asit kullanarak yapışkanlığı kısmen engelleyen bir formül geliştirdi. Bu süreçte Ellen M.P., Cynthia, Charles Jr., Amelia P., Ann ve William Henry adında çocukları dünyaya geldi. Zor şartlar altında sürdürdüğü çalışmalarında ailesinin geçimini sağlamakta büyük güçlük çekti.
Vulkanizasyonun Keşfi ve Patent Savaşları
Mucidin yıllardır aradığı çözüm 1839 senesinde gerçekleşti. Doğal kauçuğa belirli oranda kükürt ilave edip ısı uygulayan Goodyear, malzemenin esnekliğini korurken dayanıklı hal aldığını fark etti. Roma mitolojisindeki ateş tanrısı Vulcan'dan esinlenerek adlandırdığı bu vulkanizasyon yöntemi ile ayrıca sert plastiğe benzeyen eboniti de icat etti. Massachusetts eyaletinin Springfield kentinde gerçekleştirdiği üretimin ardından, 24 Haziran 1844'te 3633 numaralı patenti almayı başardı.
Ne yazık ki bu çığır açan keşif mucide zenginlik getirmek yerine büyük bir sefalet yaşattı. Patent hakları sürekli şekilde ihlal edildi. Fikri mülkiyetini korumak için mahkemelerde tam on iki yıl mücadele verdi. Bir dönem borçları yüzünden Fransa'da cezaevine girdi. Goodyear, kauçuk endüstrisinde devrim yapmasına rağmen kendi keşfinden hiçbir finansal fayda sağlayamadı. Eşi Clarissa 30 Mart 1853'te vefat edince ikinci evliliğini Fanny Goodyear ile yaptı. Bu evlilikten doğan Alfred Wardell ve Arthur isimli bebekleri çok küçük yaşta hayatını kaybetti.
Hayatının son döneminde 1853 ve 1855 yıllarında tecrübelerini aktardığı iki ciltlik "Kauçuk Elastik ve Çeşitleri" isimli bir kitap kaleme aldı. Bu yüce mucit, 1 Temmuz 1860 tarihinde New York'ta 60 yaşında hayata gözlerini yumduğunda arkasında 200 bin dolarlık devasa bir borç bıraktı.
Bıraktığı Miras ve Tarihteki Yeri
Günümüzde dünya lastik devlerinden biri olan Goodyear şirketi, onun ölümünden yaklaşık kırk yıl sonra, 1898 yılında zengin iş insanı Frank Seiberling tarafından kuruldu. Şirket, vulkanize kauçuğun mucidinin anısını yaşatmak için bu ismi alsa da ticari açıdan ne Charles Goodyear ne de soyundan gelenlerle doğrudan bir ilişkiye sahip değildir. Bilim dünyası ise mucidin hak ettiği değeri yıllar sonra teslim etti. Goodyear, 8 Şubat 1976'da Ulusal Mucitler Onur Listesi'ne dâhil edilerek adını altın harflerle tarihe yazdırdı.
Charles Goodyear'ın kariyerindeki bazı önemli dönüm noktaları şunlardır:
- 1834: Roxbury Doğal Kauçuk Şirketi bünyesinde kauçuk can simitleri üzerinde çalışmaya başlaması.
- 1836: Kauçuğun yapışkanlık kusurunu hafifleten nitrik asit yöntemini geliştirmesi.
- 1839: Kauçuğu kükürt ve ısı yardımıyla işleyen vulkanizasyon yöntemini ve eboniti icat etmesi.
- 1844: Springfield şehrinde vulkanize kauçuk üretimine başlaması ve ABD Patent Ofisi'nden resmi patent alması.