Carl Linnaeus Kimdir?

Gençliği ve eğitimi

Carl Linnaeus, daha sonra Carl von Linné olarak anılan İsveçli biyolog, hekim ve fizikçi, 23 Mayıs 1707'de doğdu ve 10 Ocak 1778'de öldü. Luteryen bir papazın oğludur; babası da bitkilere ve ziraata ilgi duyuyordu. Linnaeus çocukluğunda bitkilere ilgi gösterdi ve öğrenciliğinde fiziksel matematikte başarılıydı. Öğretmeni Rothman, doğa bilimlerine olan yeteneğini görerek ona Boerhaave ve Tournefort'un eserlerini verdi. 1727'de Lund'da liseyi bitirdi ve Uppsala'da tıp eğitimine başladı. Çalışmalarının çoğunu tek başına yürüttü. Öğretmeni Celsius onu evine alıp ailesiyle birlikte yaşattı. Daha mezun olmadan üniversitede ders vermeye başladı. Lappland ve Dalecarlia'ya seyahatler yaparak bitki örnekleri topladı, buralarda yaşayan insanların adet ve gelenekleriyle ilgili bilgiler edindi.

Hollanda yılları ve Systema Naturae

Tıp doktoru olmak istiyordu, ancak o dönemde İsveç'te bu dereceyi veren bir kurum yoktu. Gelecekteki kayınpederinin maddi yardımıyla Hollanda'ya gitti ve birkaç hafta içinde bu dereceyi aldı. Amsterdam ve Leiden'e gitti, kitaplarını okuduğu Boerhaave dahil birçok bilim insanıyla tanıştı. 1735'te Systema Naturae adlı eserini yazdı ve bu eserle üne kavuştu. On iki baskıdan oluşan eserin son baskısında hayvanları ilke olarak birer makine saydı. Hollanda'da üç yıl içinde patronların desteğiyle birbirini izleyen eserler yayımladı. İsveç'e dönmeden önce İngiltere ve Fransa'yı ziyaret etti ve Avrupa'da şöhret kazanmış olarak döndü.

Uppsala dönemi

1741'e kadar Stockholm'de güç koşullarda doktor olarak çalıştı; bilim akademisinin kurulmasında görev aldı. 1741'de Uppsala Üniversitesi'nde tıp ve bitki bilimi profesörü oldu ve ölünceye kadar bu görevi sürdürdü. Rudbeck zamanında kurulan botanik bahçesini geliştirerek Avrupa'nın en güzel botanik bahçelerinden biri haline getirdi. Araştırılmamış bölgelere araştırmacı grupları gönderdi, birçok keşif seyahati düzenledi. Kütüphanesi ve koleksiyonları Londralı hekim J. E. Smith tarafından satın alındı.

Bilime katkısı

Biyoloji ve botanikte sınıflandırma esasını getirdi ve bütün canlıları bir cetvelde gösterdi; bu yöntem bugün de kullanılır. 1737'de yayımladığı Genera Plantarum'da bitkileri çiçek yapılarına göre cins düzeyinde tanımladı. 1753'te derlediği Species Plantarum'da yaklaşık altı bin bitki türüne ikili adlandırma sistemini uyguladı. Bu sistemde bir Latince ya da Yunanca isimden sonra özel bir ikinci isim gelir; bitki ve hayvanlarda ikili isimlendirmeyi başlatan odur. Bitkiler için yaptığı sınıflandırma sayesinde o güne kadar tarif edilemeyen bazı bitkiler kolayca tarif edilebildi. 1761'de kendisine asalet imtiyazı verildi ve Carl von Linné adıyla anılmaya başlandı. Minerallerin yer altında gelişen canlı maddeler olduğunu düşünüyordu.

Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Carl Linnaeus maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.