Türk iş dünyasının ve denizciliğin öncü isimlerinden biri olan Ali Koçman, 1980 ile 1985 yılları arasında TÜSİAD yönetim kurulu başkanlığı yaparak Türkiye'nin iktisadi gelişimine yön vermiş güçlü bir liderdir. 23 Şubat 1943 tarihinde İstanbul'da hayata gözlerini açan başarılı iş insanı, yarım asrı aşan ömründe hem yerel hem de uluslararası düzeyde büyük sorumluluklar üstlenmiştir. Koçman, 28 Mart 1999 tarihinde tedavi amacıyla ABD'ye seyahat ederken uçakta geçirdiği ani bir kalp krizi neticesinde 56 yaşındayken vefat etmiştir.
Eğitim Hayatı ve Aile Şirketlerindeki İlk Yılları
Ali Koçman, iş dünyasındaki saygın yerini sağlam temeller üzerine kurulu bir eğitimle kazanmıştır. İstanbul'un köklü kurumlarından Işık Lisesi'nden 1961 senesinde mezun olan Koçman, yükseköğrenimini İktisadi Ticari Bilimler Akademisi bünyesinde tamamlamıştır. Ardından eğitimini zenginleştirmek amacıyla Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere'de lisansüstü akademik çalışmalar yürütmüştür. Türkiye'ye döndükten sonra profesyonel kariyerine 1966 yılında adım atmıştır. Babası Sıtkı Koçman ve annesi Fatma Mefharet Hanım'ın kurduğu aile şirketlerinde hızla aktif görevler üstlenmiştir. Aile iştiraklerinde yönetici olarak sorumluluk üstlenen Koçman, oldukça geniş bir yelpazedeki faaliyet alanlarında tecrübe edinmiştir:
- Gemicilik ve deniz ticareti
- Otomotiv ve madencilik sanayii
- Gıda üretimi, ithalat ve ihracat
Uluslararası Başarılar ve TÜSİAD Başkanlığı
Koçman, yetenekleri sayesinde kısa sürede küresel denizcilik arenasında kendini kanıtlamayı başarmıştır. Hamburg merkezli çalışan uluslararası nitelikteki saygın bir denizcilik konferansında tam 7 yıl boyunca başkanlık makamında bulunmuştur. Bu önemli pozisyon, onun diplomatik yeteneklerini ve sektördeki ağırlığını pekiştirmiştir. Yabancı dillerdeki üstün yetkinliği sayesinde Türkiye'yi dış dünyada son derece başarıyla temsil eden bu vizyoner yönetici, katıldığı çok sayıda kritik uluslararası temasta ülkemizin resmi sözcüsü ve delege temsilcisi olarak görev yapmıştır. Genç yaşlarında sergilediği bu yüksek profil, onu Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) yönetimine taşımıştır. Ali Koçman, 1980 ile 1985 yılları arasında bu prestijli derneğin yönetim kurulu başkanlığı görevini büyük bir kararlılıkla yürütmüştür.
Denizciliğin Duayeninin İlginç Çelişkisi
Türkiye'nin en büyük denizcilik şirketinin zirvesinde oturmasına karşın, Ali Koçman'ın denizle kurduğu ilişki oldukça sıra dışıdır. Türk denizcilik dünyasının duayenleri arasında yer alan ünlü iş insanı, ironik şekilde denizden hiç hoşlanmıyordu. Hayatı boyunca şileplerinin haricinde kendine ait tek bir sandalı bile olmamıştır. Koçman, 12 Şubat 1984 tarihli Hürriyet gazetesinde yer alan içten söyleşisinde bu tuhaf durumu samimiyetle açıklamıştır. İstanbul Yeniköy'deki aile yalısında geçen çocukluk ve gençlik yıllarında evdeki tüm sohbetlerin babasının gemileriyle başlayıp yine denizle bittiğini dile getiren iş insanı, bu yoğunluğun kendisinde deniz sevgisini tamamen bitirdiğini samimiyetle açıklamıştır. Ağustos ayında dahi denize girmeyi reddeden Koçman'ın kendine ait bir yatı veya kotrası bulunmuyordu.
Politikadan Uzak Bir Yaşam ve Mirası
Ali Koçman'ın çalışma hayatındaki en belirgin ilkelerinden biri, siyaset üstü duruşunu kararlılıkla korumasa olmuştur. Farklı siyasi partilerden gelen çok sayıda milletvekilliği ve bakanlık teklifini tereddüt etmeden geri çevirmiştir. Aktif politikadan uzak durmaya gayret gösteren Koçman, tüm siyasi akımlara eşit mesafede kalmaya özen göstermiştir. Öte yandan, satır aralarında dönemin liderlerinden Turgut Özal'a duyduğu hayranlığı da hissettirmekten kaçınmamıştır. Hayatı boyunca hiç evlenmeyen iş insanı, aynı zamanda koyu bir Fenerbahçe taraftarıydı. Koçman'ın genç yaşta aramızdan ayrılmasının ardından adı memleketinde yaşatılmıştır. 4 Şubat 2000 tarihinde Muğla Ula'da kapılarını açan yükseköğrenim kurumuna "Ula Ali Koçman Meslek Yüksekokulu" ismi verilmiştir.
