İshak Alaton, 2 Eylül 1927'de İstanbul'da Yahudi asıllı bir ailede dünyaya geldi. Türkiye'nin en köklü sanayi ve ticaret gruplarından biri olan Alarko Holding'in kurucuları arasında yer alan Alaton, 11 Eylül 2016'da 89 yaşında İstanbul'da hayatını kaybetti. Babası Hayim Alaton'dur.
Eğitim ve Gençlik Yılları
İlk ve orta öğrenimini İstanbul'da Şişli Terakki ve Saint Michel okullarında tamamlayan Alaton, 1946'da lise diplomasını aldı. Ailesinin maddi güçlükleri nedeniyle yükseköğrenime devam edemedi. 1947-1948 yılları arasında Polatlı Topçu Okulu'nda yedek subay tercüman olarak askerlik görevini yerine getirdi.
Askerliğin ardından ailesine destek olmak için bir işyerinde kurye benzeri işler üstlendi. 1951'de bir İsveç konsolosuyla kurduğu tanışıklık sayesinde İsveç'e geçti; orada bir lokomotif fabrikasında kaynakçı olarak çalışırken üniversite eğitimini de sürdürdü. Yurt dışındaki bu dönem, hem mesleki hem entelektüel gelişiminde belirleyici bir yere sahiptir.
Alarko'nun Kuruluşu ve İş Dünyasındaki Yükselişi
1954'te İstanbul'a dönen İshak Alaton, yakın dostu Üzeyir Garih ile birlikte Alarko Holding'in temellerini attı. Şirket, Bankalar Caddesi'ndeki Vefai Hanı'nda kuruldu. Alarko adı; alım-satım, araştırma-geliştirme ve komple tesis kurma kavramlarının kısaltmalarından oluşmaktadır. Holding zamanla inşaat, enerji ve sanayi gibi birçok alanda büyük bir şirketler topluluğuna dönüştü.
Alaton ailesi, Alarko'nun yüzde ellisine sahip olmayı sürdürdü; şirket yönetiminde ise ağırlıklı olarak Garih ailesi belirleyici oldu. İshak Alaton, 15 Mayıs 2015'te yönetim kurulu başkanlığı görevini Üzeyir Garih'in küçük oğlu İzzet Garih'e devretti. Oğlu Vedat Aksel Alaton, başkan vekili sıfatıyla yapının içinde kalmaya devam etti.
Özel Yaşamı ve Hakkında Yazılanlar
Alaton, 1958'de İsveç'te Margarete von Proschek ile evlendi. Çift, ayrı yaşamasına karşın hiç boşanmadı. Bu birliktelikten kızı Leyla Alaton Günyeli (d. 1961) ve oğlu Vedat Aksel Alaton (d. 1963) dünyaya geldi.
1955'te yaşanan 6-7 Eylül olaylarının ardından bir kardeşi İsveç'e yerleşti ve bir daha Türkiye'ye dönmedi. 2014-2015 yıllarında ise Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, eski bir çalışanın suç duyurusu üzerine Alaton hakkında inceleme başlattı.
Hayat hikâyesi, gazeteci Mehmet Gündem tarafından 2012'de iki kitaba taşındı:
- Lüzumlu Adam İshak Alaton
- Lüzumsuz Adam İshak Alaton
Her iki kitap da Alaton'un kendi ağzından aktarılan bir anlatım biçimi taşıdığından, dönemin Türkiye'sine dair önemli bir belge niteliği kazandı.