Ailesi ve yükselişi
Abdullah bin Abdülaziz Âl-i Suud, 1 Ağustos 1924'te Necid Sultanlığı'nın Riyad bölgesinde doğdu. Babası İbn Suud, annesi Fehda bint Asi eş-Şimmeri'dir. Suudi hanedanının bir üyesi olan Abdullah, İbn Suud'un 37 çocuğundan on üçüncüsüydü. İlk kamu görevi Mekke belediye başkanlığı oldu. Ardından babası Abdülaziz Âl-i Suud tarafından Suudi Arabistan Ulusal Muhafızları'nın komutanlığına getirildi; Ulusal Muhafızlar üzerindeki denetimi, veliaht prens ve kral olmasında önemli rol oynadı.
Ağabeyi Kral Fehd 1995'te kalp krizi ve felç geçirdikten sonra ülkeyi fiilen yönetmeye başladı ve 1 Ocak 1996'da Saltanat Naibi ilan edildi. Fehd'in ölümüyle 1 Ağustos 2005'te resmen tahta geçti ve Suudi Arabistan'ın altıncı kralı oldu. Farklı zamanlarda 30'a yakın kadınla evlendi ve 36 çocuğu oldu. Kralken veliaht prensliği sırasıyla Sultan bin Abdülaziz (2005-2011), Nayif bin Abdülaziz (2011-2012) ve Selman bin Abdülaziz (2012-2015) üstlendi.
Politikası
Abdullah, saltanatı boyunca NATO ve ABD ile yakınlaştı; bu dönemde Suudi Arabistan her iki taraftan milyarlarca dolarlık savunma ekipmanı satın aldı. Mısır'da Mursi yönetiminin devrilmesinin ardından Mısır ordusuna övgü dolu bir mesaj gönderip açık destek verdi; Suudi Arabistan ve BAE, Abdülfettah es-Sisi'ye en çok mali yardım yapan iki ülke oldu. Suudi Arabistan 7 Mart 2014'te Müslüman Kardeşler'i terör örgütleri listesine aldı.
2011'de Arap Baharı'nın ardından ülkedeki protestolar üzerine on milyarlarca dolarlık yatırım dalgası başlattı. İşsizlik yardımları, eğitim ve konut sübvansiyonları, borç silme ve yeni bir spor kanalını da içeren 37 milyar dolarlık harcama programı hazırlandı; ayrıca eğitim, sağlık ve altyapı için 2014 sonuna kadar toplam 400 milyar dolar harcama sözü verdi. Kraliyetteki muhafazakâr din ulemasını görevden alarak yerlerine daha ılımlı din adamları atadı. 2015'te kadınlara seçme ve seçilme hakkı verilebileceğini ifade etti, ancak bu hak verilmeden öldü. Eleştirenler Filistin meselesine mesafeli durmasını ve İsrail'in Gazze saldırıları karşısında sessiz kalmasını gerekçe gösterdi. ABD eski başkanı George Bush onu "aziz bir dost" olarak tanımladı.
Servet ve ölümü
Forbes dergisi 2011'de Kral Abdullah ve yakın ailesinin belgelenebilir servetini 21 milyar dolar olarak tahmin etti ve onu dünyanın en zengin hükümdarlarından biri saydı.
Son yıllarında sağlık sorunları yaşadı ve defalarca hastaneye kaldırıldı; 2013'ten itibaren veliaht prens olan kardeşi Selman fiilen ülkeyi yönetiyordu. Aralık ayında akciğer rahatsızlığı nedeniyle kaldırıldığı Riyad'daki hastanede 23 Ocak 2015'te öldü. Cenazesi İmam Türki bin Abdullah Camii'ne prenslerin omuzlarında götürüldü ve törenin ardından isimsiz bir mezara defnedildi. Ölümü üzerine Bahreyn'de 40 gün, Mısır'da yedi gün, Türkiye'de bir gün ulusal yas ilan edildi.
Benzer kişiler
- Salman Bin Abdülaziz (Kral · Riyad)
- Ahmed Şara (Riyad Doğumlu)
- I. Fuad (Kral)
- Kıbrıslı Mehmet Kamil Paşa (Devlet Adamı)
- Lala Mustafa Paşa (Devlet Adamı)
- Köprülü Fazıl Ahmet Paşa (Devlet Adamı)
Kaynakça: Bu biyografi, Vikipedi'deki Abdullah bin Abdülaziz maddesinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Metin CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.